Líf í árvekni

Með dökkan tón í sálinni

2010-05-31T23:39:00.001+01:00

Ég lærði þetta orðalag um daginn af vinkonu. Að vera með dökkan tón í sálinni. Hljómar svona líka miklu betur en að hafa tilhneigingu til þunglyndis, depurðar, kvíða. Að ég segi ekki rómantískara. Og ég er ákaflega rómantísk. Þannig að hér eftir telst ég vera með dökkan tón í sálinni. Sem nóta bene er stundum er svo lítt áberandi að kona veit varla af honum. Eiginlega oftast. En er þarna samt. Þó í svo litlum mæli þessa dagana að mér hefur nýverið tekist að trappa mig niður á þann stað sem ég er ekki lengur byrði á skattborgurunum vegna áts á rándýru sólarvítamíni.

Minn heittelskaði, Sálfræðingurinn (útskrift 12. júní), er voðalega mikið fyrir að tala um ,,eftiráskýringar" þegar ég fer að grufla í kollinum á mér og leita að ástæðum fyrir því að dökki tónninn er farinn að gera sig breiðan. ,,Konur hugsa of mikið," segir hann spekingslega eins og sá sem vitið hefur og fjórar háskólagráður í vasanum og eitt meistarabréf. Og vill meina að að þegar kemistríið í hausnum hefur dempað gleðina, jafnvel bara lítið, komi hugurinn til og skrúfi alveg fyrir það sem eftir er af henni með því að róta upp öllu því dapurlega og sorglega og ergilega sem þar má finna í leyndum fylgsnum til að réttlæta depurðina.

Ég býst við því að hann hafi rétt fyrir sér. Kúnstin líklega sú mikilvægust að yppa öxlum yfir mýflugum eins og Únglíngum sem vilja alls ekki læra dönsku þótt skólakerfið krefjist þess, fréttum af drekum sem taka sig upp hist og her, fólki sem einu sinni var nálægt en er nú fjær og standast þá freistingu að snúa þeim í huganum upp í úlfaldalestir. Hvað svo sem þær suða...

Föstupælingar

2010-02-09T21:49:00.005Z

Þegar ég nam í Skóla skoskra og keltneskra fræða í Eiðinborg hér um árið kúrsinn Þjóðfræði trúarbragða var árlegt föstuhald múslima í Ramadan-mánuði á námsskránni, sem og aðrir þeir siðir sem Islam tengjast. Fastan þeirra Múhameðstrúarmanna nær yfir einn tunglmánuð, frá sólarupprás til sólarlags. Fólk fer á fætur í bítið meðan enn er myrkur og borðar ríflegan morgunverð, lætur af föstunni að kvöldi og byrjar kvöldmáltíðina með fjölskyldu og vinum á að fá sér döðlu - til að minna sig á sætleikann í lífinu, ef ég man rétt.

Í Kóraninum segir frá því að María hafi fætt Jesúbarnið undir döðlutré, og eftir fæðingu hans teygt sig í döðlu og nært sig á eftir ábendingu drengsins (sem var altalandi strax við fæðingu); því er sá siður enn í dag meðal múslima að móðirin strýkur döðlusafa um varir nýfædds barns síns.

Hugsunin að baki föstunni - bæði hjá múslimum og þeim kaþólskustu sem enn fasta í 40 daga fyrir páska - sá ég einhvers staðar orðaða svo að hún væri bæn líkamans, líkt og hin orðaða bæn er frá andanum komin. Fastan, segja múslimar, á að minna okkur á að ekki fá allir jarðarbúar nóg að borða og að við eigum að deila nægtum okkar með þeim sem ólánsamari eru. Á föstunni snúum við huganum frá efnislegum gæðum, reiði og gremju og hvers kyns slæmum hugsunum, og horfum inn á við, nýtum tímann sem gefst þegar við látum af áti og nautnalífi, til að lesa trúarlegan texta og dýpka sambandið við Guð.

Undanfarna daga hef ég verið að velta þessu fyrir mér, páskafastan enda á næsta leyti, hefst á miðvikudaginn næsta, 17. febrúar, og því með hvort yðar einlæg, mótmælendatrúar sem ég er, ætti ekki að láta á reyna, þó ekki sé nema fyrir forvitni sakir.

Með lítils háttar gúggli hef ég reyndar komist að því að meðal oss prótestanta tíðkast sums staðar að fasta á kjöt líkt og sanntrúaðir kaþólikkar gera og sömuleiðis færist í vöxt að halda sér frá hinum ýmsu nautnum neyslusamfélagsins í 40 daga fyrir páska. Þessi praktísku trúarbrögð láta það sýnist mér nokkurn veginn í hendur hinna trúuðu sjálfra að ákveða hversu langt þau vilja ganga í þeim efnum.

Og það sem mér finnst nú eiginlega enn sniðugra: það er frí öll laugardagskvöld til sunnudagskvölds! Sunnudagarnir eru nefnilega eins konar litlu-páskar og þá ber að fagna upprisu Krists (þó hógværlega) og þess vegna hefst ,,40 daga fastan" alltaf 46 dögum fyrir páska - sunnudagar dragast frá. Sunnudagurinn byrjar klukkan sex á laugardegi (sbr. jólin byrja klukkan sex á aðfangadag og heilagt á gamlársdag klukkan sex) og lýkur klukkan sex á sunnudegi. Og þá má sukka að vild.

Þá er bara að ákveða á hvað skal fasta, úr nógu er að velja: kjöt, vín, sykur og sætindi, kaffi, gosdrykkir, sjónvarp, reiði, baktal og neikvæðan þankagang (sem þýðir þá væntanlega að kona þyrfti að halda sig frá hvers kyns fjölmiðlum), kaup á óþörfu dóti, bíóferðir, djamm... er ég að gleyma einhverju?

Mér er slétt sama þótt ég láti af kjötneyslu sex daga vikunnar, ekki mikil fórn þar, þoli ekki unnar kjötvörur. Sykur og sætindi koma ekki inn fyrir mínar varir nema síðustu viku ársins af heilsufarsástæðum (veldur bæði vefjagigtarverkjum og kolvetnisgræðgi), víndrykkju og djamm tíðka ég ekki að öllu jöfnu, né heldur sóa ég tíma í gremju/neikvæðni/baktal. Fréttatímar fara iðulega framhjá mér, fletti hratt yfir blaðafyrirsagnir um Ísbjörgina og Kreppuna, les einna helst Bakþanka færra pennakvenna og myndasögurnar Barnalán og Gelgjuna (klippi þá síðarnefndu oft út og set á ísskápinn, til að gleðja Únglínginn).

Það er þá eiginlega helst kaffileysið sem yrði erfitt. Og að sleppa kókdrykkju með poppinu á kósíkvöldum yfir góðri mynd á 2007-flatskjánum. En það má sukka á laugardagskvöldum.

Ég held ég slái bara til.

Núið er ekki snúið... lengur

2010-01-12T22:51:00.027Z

Eitt af því ágæta við dagbókarskrif hér í netheimum er að í þeim má fletta aftur í. Lesa sér til um hvað kona var að hugsa og bardúsa þennan dag fyrir ári, tveimur eða jafnvel þremur. Því þótt ég hafi verið með eindæmum blogglöt, sérdeilis frá því að Auður mín kom í veröldina sl. haust, þá skrifa ég þó pistil þann 12. janúar ár hvert.

Færslurnar voru tvær 12.1.2007, báðar í styttri kantinum: Aðgerðadagur og Undir hnífnum...

Þann 12. janúar 2008 var fyrirsögnin Ári eftir aðgerð, langloka mikil með fjöldanum öllum af tenglum og heimspekilegum pælingum. Þann 12. janúar 2009 var yfirskriftin Af ástareldi og heldur í léttúðugri kantinum; nokkrar vangaveltur um mikilvægi þess að brosa að alvarlegum málum og lítilvægi þess að kunna rétt heiti á grænmetistegundum.

Sem sé, 12. janúar er ártíð heilaskurðaðgerðarinnar á Mínum heittelskaða eiginmanni. Inn á skurðstofu um hálfellefuleytið að morgni þessa dags árið 2007, rúllað inn á gjörgæslu með túrban sjö tímum síðar. Um kvöldið kom skurðlæknirinn að sjúkrabeðnum með slæmar fréttir, þó engan veginn þær verstu í stöðunni (konu svimar nú af tilhugsuninni um allar þær skelfingar sem hefðu getað gerst og ég áttaði mig ekki á fyrr en síðar): Heilaæxlið í vinstra gagnauganu var greinilega af ört vaxandi hágráðu, þ.e. illkynja krabbamein, en ekki hægt vaxandi lággráðuæxli eins og vonast hafði verið til.

Aðgerðin gekk hins vegar vel að því leytinu að um helmingur 8 sm. hlunksins var fjarlægður og það án þess að valda skaða á þessu mjög svo vandmeðfarna og viðkvæma líffæri, þannig að ,,drekinn“, einsog við kölluðum illfyglið í hálfkæringi, þrýsti ekki lengur á heilastofninn né heldur á miðlínuna á milli heilahvelanna.

Ströng geislameðferð var framundan og skyndilega þurfti að hugsa lífið upp á nýtt. Framtíðaráætlanir, um doktorsnám Míns í sálfræði og áframhaldandi búsetu í Edinborg, viku fyrir nagandi óvissu og ótal spurningum sem engin svör voru við, hversu lengi sem ég leitaði og las mér til á veraldarvefnum um hvaðeina sem viðkom þessu sjúkdómsheiti sem ég hafði aldrei séð áður: Anaplastic Astrocytoma.

Sú sem oftast var borin upp í hljóði hugans var þessi: Hversu langan tíma fáum við?
Ég er til allrar hamingju fyrir lifandis löngu búin að sætta mig við það að þeirri spurningu fær ekkert okkar svar við, nokkru sinni. Og sem betur fer. Hvað væri varið í þetta líf ef við vissum alltaf hvað væri framundan?

Af og til spyr fólk mig hvað sé títt af Mínum og því svara ég sem satt er: Af honum er allt fínt að frétta. Drekinn er til friðs í hverri segulómunarmyndinni af annarri, ekkert sem gefur til kynna að æxlisvöxtur sé byrjaður aftur, næsta myndataka í haust. Í vor klárar hann seinna árið í cand.psych. námi í sálfræði sem veitir honum starfsréttindi í faginu; landaði bæði áttum og níum í desember. Það var ekki fyrirhafnarlaus glíma, vitanlega ekki. En fyrr mætti nú fyrrvera eftir allt sem á undan er gengið.

En honum gengur alveg ljómandi vel að hjálpa mér að taka hverjum degi með þakklæti og léttlyndu kæruleysi gagnvart mýflugum sem eiga það til að birtast í úlfaldalíki.

En Minn er nú heldur ekkert venjulegur maður...

Fyrsta eintakið komið í hús

2009-10-22T22:22:00.002+01:00

Stóðst ekki mátið að smella mynd af gripnum, hún kemur í búðir á þriðjudaginn. Velti því fyrir mér hvort þið áttið ykkur á kápumyndinni (?) Hún hefur beina vísun í söguna en er líka táknræn á óskaplega gáfulegan og skáldlegan hátt (sem ég mun fabúlera langt mál um síðar, þegar ég hef eirð í mér til þess).

Um daginn setti ég agnarlítið brot hér inn, nú geri ég það aftur. Gríp niður framarlega, Auður (djúpúðga) Ketilsdóttir rifjar upp atvik sem átti sér stað þegar hún var barn. Sögusviðið er eyjan Tyrvist, ein Suðureyja, vestur af Skotlandi. Sögutíminn er mið 9. öld:

-----------------------------------

Döggvotur mosinn þrýstist að vitum Auðar þegar Helgi knýr hana ofan í móann og sest yfir hana klofvega, snýr handleggina upp á bakið svo að hún getur sig hvergi hrært. Hún vindur höfðinu til með erfiðismunum og æpir upp, fremur af
reiði en sársauka.
„Fantur!“

„Segðu að þú sért óværa,“ hvæsir bróðir hennar í eyrað á henni,
röddin hlakkandi af yfirburðum. Hann er aðeins árinu
eldri en hún, tíu vetra, jafnhár henni en stæltari af slagsmálum
og leikjum við félaga sína; þess er ekki langt að bíða að hann
fái sverð í hendur í stað tálgaðra spýtna sem honum er þó
einkar annt um og hefur staðið hana að því að handleika.

„Aldrei,“ ansar hún hortug en tárast þegar hann ýtir handleggjunum
ofar.
„Segðu það! Óværan þín!“
„Helgi lítilmunnur,“ tautar hún ofan í mosann, þó nógu
hátt til þess að hann heyri og hann herðir enn á: „Endurtaktu
þetta ef þú þorir!““
„Helgi beólán,“ segir hún þverúðarfull og ögn hærra en
fyrr, hún hefur heyrt Morag nota þetta orð um hann; hvort
sem það er nú af því að Helgi er smámynntur eða hinu að
hann er oft fýldur, nema hvort tveggja sé.

Hann rekur upp reiðiöskur og hún heldur að nú hljóti
hún að fara úr axlarliðunum báðum en þá er hún skyndilega
laus; Helga er hent ofan af henni og krangalegur unglingurinn
Rauður stendur yfir þeim, segir eitthvað hvasst á gelískunni
sem enn er þeim að mestu óskiljanlegur kokhljóðasöngur;
það fer samt ekki á milli mála hvað hann á við.

Helgi hefur hafnað á kviðnum ofan á háum þúfnakolli og nær varla
andanum, bæði af lendingunni og þykkju, svo fær hann bæði
hljóð og krafta aftur, orgar upp og setur undir sig hausinn,
rýkur eins og naut í þrælinn og fellir hann í móana en er fljótt
hafður undir. Fólk drífur að og skilur þá í sundur, sá yngri
grátandi heiftartárum, hinn þögull en gneistar úr augnakastinu.

Rauður er bundinn við staur og kaghýddur með hrísi í
allra augsýn svo að aðrir megi læra af því ekki síður en hann
sjálfur að ekki gengur að ánauðugir leggi hendur á börn húsbænda
sinna, þó ekki svo illa að hann geti ekki gengið til
verka innan fárra daga.

Það er að sumu leyti fyrir bænir Auðar
að honum er vægt en meir hitt að lítið fæst fyrir þræl sem ber
þess augljós merki á bakinu að hann sé illur viðskiptis.

Ó borg mín borg

2009-10-16T21:53:00.009+01:00

Daginn sem Hrunið átti afmæli - megi það aldrei þrífast - fór ég í gönguferð að heiman frá mér úr Þingholtunum austur í Borgartún að athuga hvort hjólið Únglíngsins í skóginum (sem einmitt varð 15 ára daginn áður, þ.e. Únglíngurinn ekki hjólið), sem hvarf frá heimili sínu á Menningarnótt, (þ.e. hjólið, ekki Únglíngurinn) hefði ratað í vörslu lögreglunnar.

Ákvað að ganga eins og útlenskur túrhestur í orlofi þennan spöl og virða fyrir mér umhverfið eins og ég hefði borgað fullt af peningum fyrir að heimsækja borgina (eins og margir hafa vissulega gert). Mikið finnst mér makalaust gott að úr henni miðri má sjá bæði út á sjó og til fjalls (sem þykir kannski ekki merkilegt þar sem við búum jú næstum öll undir fjöllum og við sjó en samt ...). Fyrsti snjórinn nýfallinn og Esjan einsog prúðbúin prestsmaddama í sparisjalinu sínu.

Næst varð fyrir mér og myndavélinni þessi vörpulegi og þungt hugsi drengur, á mótum einhverra Túnanna. Veggjakrotið gerði mig dálítið dapra í hjartanu. List, fullyrðir Únglíngurinn í skóginum. List, my ass!

Man reyndar allt í einu að í Kúrsi dauðans í meistaranáminu í þjóðfræði var eitthvað talað um veggjakrot í fræðilegu og póstmódernísku samhengi sem andóf einstaklingsins gegn öh ... eh ... úff, sleppum því. Það er til flott veggjalist en þetta krall er svo klúrt og hugmyndasnautt að það ætti ekki að sjást annars staðar en á Núllinu í besta falli.

Og svo er það þessi nýjujórvíkurlegi glerturn á horninu á Skúlagötu og Höfðatúni, hvað getur kona sagt spaklegt um hann? Er þetta minnismerki um flottræfilshátt og minnimáttarkomplex mörlandans, ofmat á eigin getu, offramleiðslu á testósteróni? Eða stórhug, áræði og kjark til að dreyma stóra drauma?

Sem túrhestur/húsfreyja í orlofi varð mér fyrst hugsað til þess hvort það væri einhver að vinna í öllum þessum skrifstofum á eins árs afmæli Hrunsins, hvað þau væru þá að gera, eða hvort þessar nítján hæðir stæðu mestanpart tómar. Og síðan hvort það tæki ekki ógnarlega langan tíma að þrífa allt þetta gler, þegar mengunin og rykið og slyddan og rigningin hafa gert sitt.

Dró gluggana eins nálægt mér og ég gat og sá ekki betur en það væru ljós í öllum gluggum og glitti í tölvuskjái. Og svo hugsaði þorparinn í mér að það væri hreinlega ekki hollt fyrir fólk að vera svona þétt saman. Man þegar ég kom suður í borgina sjö ára trítla að vestan í fyrsta sinn og horfði í gegnum nýju gleraugun mín steinhissa á allt malbikið og öll húsin og velti því fyrir mér hvernig í ósköpunum jörðin færi að því að anda, með alla þessa steypu oná sér...

P.S. Það var hins vegar ekkert ljós í hjólageymslunni Löggunnar þannig að ég gat ekki tekið mynd þar fyrir ykkur, öryggi farið víst (já, öryggið farið hjá löggunni) En trúið mér, það er stórt safnið.

Leitaði með vasaljósi en fann ekki hjólið Únglíngsins. Ef einhver vill selja notað reiðhjól í góðu ástandi, þá endilega látið mig vita. Það þarf að þola Únglíng sem er orðinn bæði stærri og þyngri (!) en mamma hans og talsvert kraftmeiri.

Góð tíðindi úr efra

2009-10-01T12:06:00.006+01:00

Það hefur verið haft á orði á Snjáldurskræðunni (eins og það sé ekki þetta fína, og svo til ónotaða, kommentakerfi hér á Lífi í árvekni, hrmpf ...) að yðar einlæg eigi það til að vera margorð á lyklaborðinu. Nokkuð til í því, sérdeilis þar sem hér er enginn til að grípa fram í. Og það er annað hvort í ökkla eða eyra; annað hvort er ekkert ritað hér á meðan tungl vex og minnkar og vex aftur eða tvær færslur birtast í einni og sömu vikunni.

En þessi verður ekki löng (held ég). Erindið er það eitt að segja aðdáendum Míns heittelskaða frá því að segulómunarmyndin sem var tekin af heilanum hans í gær var alveg eins og hinar (teljitelj...) sjö eða átta sem hafa verið teknar frá því að Minn lauk geislastríðinu í Eidinborg vorið 2007: Drekinn sefur á sínu græna og hefur ekki vaxið neitt að séð verði með ítrustu bergmálstækni og litarefnisinnspýtingum. Og ekki nóg með það, doktor Jakob féllst strax á tillögu Míns um að láta ófétið ómyndað í heilt ár!

Prinsessan undurfagra gaf til kynna með miklum augnabrúnalyftingum og ennishrukkum að hún væri ekki alveg jafnhiminlifandi með það og prinsinn hugrakki en féllst síðan með semingi á árslangt afskiptaleysi eftir að hafa tekið heilagt loforð af piltinum um að hringja strax og á stundinni í doktorinn og óska eftir myndatöku ef eitt einasta einkenni um halaslettur eða reykský úr drekagininu gera vart við sig í kollinum (óvænt-og-ekki-sjáanlega-af-öðrum-ástæðum flog, höfuðverkur, geðvonska, ógleði, auknar minnistruflanir og kannski eitthvað fleira sem ég veit ekki ennþá hvað gæti verið en mun komast að því).

Með það fór hann glaður með nýja nafnspjaldið sitt á bringunni yfir á geðdeildina, nei, ekki til innlagnar: kandídatsykólógí-neminn kominn í starfsþjálfun og skondrast nú í hverri viku á milli Geðsins, Hvíta bandsins og háskólans.

En úr því að ég er nú byrjuð að pikka á annað borð (yfirlaggan í Árnessýslu er beðin að hætta að glotta, andskoti varstu annars flottur í júníforminu í sjónvarpinu um daginn) þá langar mig að biðja þá sem eiga hlýjar hugsanir aflögu að senda þær hingað og bara til allra sem glíma við þennan arma ára sem krabbamein er. Góð kona, móðir 19 ára krabbaþjáðs pilts, sagði einu sinni við mig: Hinn heilbrigði á margar óskir, hinn sjúki aðeins eina. Höfum það á bak við eyrað þegar pólitíkin/kreppan/veðrið/blankheit/nágranninn fer í pirrurnar á okkur.

Hamingjan er að draga andann

2009-09-29T12:00:00.012+01:00

Í gær byrjaði ég að fylla út tímastjórnunareyðublöðin sem ég prentaði út hjá Námsráðgjöf Háskólans, full góðra fyrirheita eftir að hafa setið Málstofu meistaranema í þjóðfræði og hlýtt á góð ráð um skipulag og markmið og þess háttar. Er reyndar ekki alveg nýgræðingur í greininni, tók það upp eftir bókinni Hugræn atferlismeðferð fyrir vitgranna að gera mér stundatöflu hér um árið þegar þungt lyndi var mér fjötur um fót og hönd. Ákaflega gott fyrir sjálfsagann þegar kona starfar hjá sjálfri sér, og ekki síður til þess að hafa það svart á hvítu hvenær má taka sér frí með góðri samvisku.

Ekki þar fyrir, ég þjáist svo sem ekki af samviskubiti þótt ég hafi notið lífsins með hægð frá því að ég skilaði Auði minni í Forlagið fyrir nokkrum vikum. Búin að vera vinna stíft í 18 mánuði og kominn tími á að sinna mér og mínum, hitta vinkonur, hanga í símanum, lesa sænska krimma, hrunbækur og árveknibækur af ýmsu tagi, prjóna ullarsokka á stólfætur heimilins, þæfa ull utan um sápu, þæfa bolta fyrir köttinn Hallveigu, hekla mér lopablómsnælu og síðast en ekki síst, spjalla við spekingana: Skottuna og Únglínginn í skóginum. Makalaust hvað ég á gáfuð og vel gerð afkvæmi.

En Jemundur minn, hvað þeim væri skemmt, kaupmannssyninum og hinum stuttbuxnadrengjunum sem ég þrasaði hvað mest við í menntó fyrir aldarfjórðungi þegar hermannlegar vangamyndir af DO og Frikka Sóf. prýddu forsíðu SUS-blaðsins, ef þeir vissu hversu andstæðar skoðanir við Únglíngurinn höfum í pólitíkinni.

,,Frelsið /við höfum gert það að skækju / og við sofum hjá henni/ fyrir lítið verð," kvað Vilmundur heitinn Gylfason. Það hefur aldeilis hækkað verðið á því hjásofelsi og annað skáld búið að skrifa heila Hvítbók um það.

Svo hef ég líka verið vant við látin við að velta fyrir mér um hvað meistararitgerðin mín á að fjalla; ákveðin í að hefjast handa eftir áramótin. Búin að sitja dagsráðstefnu í Norræna húsinu um helsta hugðarefnið, menningarlegan skyldleika mörlandans við Bretlandseyjaskeggja, og hitti þar í kring hvern prófessorinn af öðrum til skrafs og ráðagerða: einn sænskan búsettan á Írlandi, einn enskan, sömuleiðis búandi á eynni grænu og einn amrískan með búsetu í Eiðinaborg, Skotlandi. Hugmyndin er að mótast, sýnist að framundan sé umfangsmikill lestur á þjóðsögum Orkneyinga (myndin af steinahringnum er frá Orkneyjum), Hjalta og Íslendinga.

En markmiðið áður en að því kemur er að ljúka við að færa lokaritgerðina mína í þjóðfræðinni í bókarform og koma í prentun hjá Guðjóni Ó (sem stofnaði reyndar prentsmiðjuna sína hér í stofunni fyrir margt löngu). Kilja er það heillin, í A-5 broti, titillinn þessi: Eru álfar á ferð? Grímu- og heimsóknasiðir á Íslandi um áramót og á þrettánda.Innan um (snilldarlega skrifaðan) sirka hundrað síðna textann verður góður slatti af ,,álfamyndum" sem viðmælendurnir mínir léðu mér, sú elsta frá árinu 1944 (sjá að ofan, tekin á Hrafnseyri), sú nýjasta frá 2004. Verðinu verður stillt í mikið kreppuhóf, hyggst fylgja þeirri venju sem amma og afi á Hofi höfðu við verðlagningu á sínu handverki, að hafa rétt fyrir efniskostnaði og kannski ekki alveg (þau sem eru áhugasöm um að tryggja sér eintak geta senda inn pantanir á netfangið mitt: vilborg (hjá) snerpa.is). Þegar nær dregur skelli ég hér inn ítarlegri texta um þetta tímamótaverk, sem líkt og fyrr segir, skal hafast að ljúka við ekki seinna en fljótlega.

Á morgun fer Minn heittelskaði í sína hálfsárslegu segulómunarmyndun á heila, niðurstöður um hegðan drekans í kolli hans degi síðar. Eftir nokkra daga verða komin þrjú ár frá því að við fengum að vita um heilaæxlið, þann 11. október 2006, sem þá var talið hægt vaxandi, af 2. gráðu. Í janúar 2007 var Minn skorinn upp og helmingurinn af 8 sentímetra hlunknum fjarlægður úr gagnaugablaði heilans vinstra megin, og í ljós kom að staðan var sýnu verri en talið var í upphafi: ört vaxandi æxli af 3. gráðu og ,,næstum fjórðu" - daglegt geislastríð hófst við drekann mánuði síðar og stóð í sex vikur.

Síðan þá hefur allt verið með kyrrum kjörum, drekinn sefur, rotaður af geislunum, þ.e. heilaæxlið hefur ekki vaxið að umfangi svo sjáanlegt sé á segulómmyndum en Minn hefur vaxið að kröftum til slíkra muna að hann er nú á öðru ári í starfsréttindanámi í klínískri sálfræði. Í flestu gengur honum ákaflega vel en lestur og verkefnavinna tekur allan hans tíma, einbeitingin er ekki sú sem hún var áður, og minnistruflanirnar valda vandkvæðum sem krefjast æðruleysis af þeirri gerð sem aðeins örfáir búa yfir: fólk eins og Gandhi, móðir Teresa og Minn (og góðrar konu sem sér að mestu um tilfallandi húsverk á meðan lært er).

Í gegnum netskrifin mín um baráttuna við drekann og gönguna í gegnum ævintýraskóginn sem lífið okkar er, hef ég komist í tengsl við nokkra ,,ferðafélaga" sem takast á við svipaðar þrautir. Einn slíkur, fjölskyldufaðir á miðjum aldri, er í þessum skrifuðum orðum að gangast undir sína þriðju heilaskurðaðgerð á fimm árum á Landspítalanum, á að baki bæði geislameðferð og lyfjameðferð, og enn vex ófétis æxlið. Annar, kona mér tengd í gegnum móðurættina mína, fær nú sprautur og lyf í töfluformi eftir að heilaæxli tók sig upp á ný; hún var skorin upp og geisluð um svipað leyti og Minn heittelskaði. Í sumar las ég minningargrein um þriggja barna móður sem lést af völdum heilaæxlis, kannaðist við nafnið; hún hringdi í mig til Edinborgar, þessi ljúfa kona, í janúar 2007, hafði lesið bloggið og skildi hvað við var að eiga, var þá á batavegi eftir erfiða aðgerð hér heima. Það er undarlegt ferðalag, þetta líf. Þið sem eigið andartak aflögu, sendið þessu fólki og aðstandendum þeirra góðar og hlýjar hugsanir; kærleikanum eru engin takmörk sett, hvorki í tíma né rúmi.

En eins og ég sagði í upphafi þá fyllti ég út tímastjórnunarblöðin námsráðgjafanna í gær. Markmiðasetning, aldeilis eitthvað fyrir mína. Ákveðin í að hætta þessu hangsi og byrja að vinna af krafti í álfakiljunni. En í morgun vaknaði ég með svo þrælstíbblað nef að öll góð áform eru farin út um haustlitaðar þúfur. Afreka ekki meira en þennan alltof langa pistil í dag sem hefur kostað þrjá tebolla, fjórar hálstöflur, einn rauðan ópal, þó nokkra snýtuklúta og hálft glas af Otrivin (manneskjan sem fann upp Otrivin-nefúðann ætti að fá nóbelsverðlaunin í efnafræði).

Hamingjan er að draga andann, hindrunarlaust.

p.s. Þeim sem vilja hvað efsta myndin á eiginlega að fyrirstilla er
bent á að fylgjast með útgáfufréttum Forlagsins í kringum miðjan október.

Guðdómlegt áreynsluleysi

2009-08-29T22:33:00.012+01:00

Sjálfri finnst mér að fólk eigi ekkert með að vera að halda úti bloggsíðu nema það drattist til að skrifa reglulega. Mikið er ég til dæmis fegin því að uppáhalds bloggarinn minn, hún Harpa íslenskukennari á Skaganum, er farin að skrifa pistlana sína aftur eftir sumarfrí.

Þessi nenna gengur samt í fullkomlega órökstuddum bylgjum hjá sjálfri mér og engin skýring eða afsökun við hendina fyrir undangengin skort á henni: bókin um Auði komin í umbrot, allir byrjaðir í skólanum aftur (nema ég) og dagleg verkefni að fá sinn ágæta vanagang aftur eftir lausagang sumarsins.
Þegar mér líður þannig að mig langar að deila mínu með veröldinni þá raðast orðin saman af sjálfu sér í kollinum á mér á meðan ég er að ganga, hjóla, strauja, sópa. Eða þrífa ofninn, eins og í kvöld. Líkast til er beint samband á milli líkamlegrar iðju sem ekki krefst einbeitingar en þó ákveðinnar natni og meðvitundar og þess að fá hugmyndir. Hmm ... er eitthvað frumlegt að fæðast hér?

Alla vega, lífið flæðir áfram þessa dagana í ,,guðdómlegu áreynsluleysi" eins og segir á góðum stað að það geti gert þegar hugsun og þroska miðar áleiðis í rétta átt: ég keppist við að lifa í núinu og njóta líðandi stundar, vera árvökul gagnvart augnablikinu (sbr. yfirskriftina) og draga að mér andann í þakklæti fyrir allt sem er.

Minn heittelskaði er að hefja seinna árið í Cand.Psych. (les kandsik) starfsréttindanámi í sálfræði í HÍ og les eins og hestur (hvaðan kemur þetta eiginlega með lestrarhestana?), líka á laugardögum þannig að í dag, eins og margan annan laugardaginn, áttum við Skottan góða stund á Borgarbókasafninu og aðra ekki síðri í Kolaportinu þar sem við gerðum ítarlega úttekt á vöruúrvali og mannlífi.

Komum heim mæðgurnar síðdegis, hlaðnar bókum af safninu og dýrgripum af flóamarkaðinum, þar á meðal þessum líka fína tjullkjól frá Kínaveldi (á litlar 1.500 krónur) sem brúka má til að breyta sér í prinsessu, álfamær eða ballerínu á einu augabragði, litla styttu af hundi (við hittum nefnilega Friggu frænku sem reif upp budduna um leið og Skottan opnaði munninn og sagði ,,mig langar í ..."), gómsætar sunnlenskar fjallagrasaflatkökur og þrjá mynddiska fyrir þúsundkall. Þar af fara tveir í jólapakka; nú er Yðar einlæg nefnilega ákveðin í að vera bæði hagsýn og skipulögð og dreifa jólainnkaupunum á lengri tíma en síðustu viku fyrir jól, vitandi að desember verður ákaflega annasamur: ég mun eiga fullt í fangi með að halda mér á floti í jólabókaflóðinu með Auði minni. Og kannski tekst mér meira að segja líka að koma út annarri bók á eigin vegum: styttri útgáfu af lokaritgerðinni minni í þjóðfræði um grímu-og heimsóknasiði á þrettánda og um áramót. En meira um það síðar.

Og talandi um hana, sko Auði, ekki þrettándaritgerðina, þá ákvað ég þarna áðan þegar ég var að skrúbba ofninn (með matarsóda, það svínvirkar og er auk þess bæði ódýrara og heilsusamlegra en þessi hefðbundnu eiturefni sem seld eru til ofnhreinsunar) að ég myndi svona að gamni botna pistilinn í kvöld með sýnishorni. En það er eins og með upplestra, það er alltaf fjandanum erfiðara að velja brot úr 300 blaðsíðum. Yfirleitt les ég upp byrjunina þar sem mannskapurinn er kynntur og sögusviðið, að taka innan úr verður vitanlega alveg samhengislaust, allt hefur sinn aðdraganda og svo framvegis. Þannig að þið fáið hér nokkrar fyrstu línurnar.Framan við fyrsta kaflann kemur fram á ákaflega fagurlega skreyttri - en þó ekki um of - síðu í keltneskum/norrænum stíl að tíminn í sögubyrjun er sólmánuður árið 853, staðurinn eyjan Tyrvist, vestur af Skotlandi, ein svonefndra Suðureyja. Hér má sjá fleiri ljósmyndir frá þessari yndislegu eyju, þar sem sólarstundir eru flestar á Bretlandseyjum öllum, ef ekki víðar. Minn og ég áttum þarna nokkra ljúfa daga sumarið 2007, í sólmánuði, hvar ég nam fróðleik um fortíðina af innfæddum á sögusetri þeirra An Iodhlann.

Suðureyjaheitið kemur reyndar af því að norrænir menn komu fyrst til Orkneyja, norðan við Skotland, líkast til á áttundu öld, og fóru þá í suður þegar þeim óx ásmegin á þeirri níundu og lögðu líka undir sig margar ef ekki allar eyjarnar sem innfæddir kalla Hebrides og guð einn má vita hvernig var sagt fyrir ellefu öldum á péttnesku. Sumir halda reyndar að það heiti sé upphaflega úr norrænu máli og hafi einhvern tímann verið Hafbrúnseyjar eða Hafbreiðueyjar, en það finnst mér nú ekki sérlega trúlegt. Eins og innfæddir hafi ekki haft eigin heiti yfir eigin heimkynni?!

Og hvað varðar sólmánuð: norrænt fólk nefndi mánuðinn sem sól er lengst á lofti vitanlega eftir sólinni. Júní (eftir rómversku gyðjunni Júnó Satúrnusdóttur) varð ekki til hér norður frá fyrr en á miðöldum og komst ekki í almenna notkun meðal formæðra okkar og feðra fyrr en seint á átjándu öld, jafnvel ekki fyrr en á þeirri nítjándu. En hvað um það, nóg komið af skýringum. Hér er upphaf sögunnar af Auði djúpúðgu Ketilsdóttur. Framhald 15. október . . .

Auður er horfin, enn og aftur.

,,Jórunn, farðu og finndu hana,“ segir Yngveldur. ,,Þú veist hvar hún heldur sig.“ Hún segir þetta ásakandi, eins og þær séu saman í ráðum um að vera henni til armæðu.

Jórunn fer reyndar nærri um það hvar Auður er. Einhvern tímann síðla nætur smokraði hún sér fram úr setinu sem þær deila og hvíslaði því í eyra hennar að hún ætlaði fram á Bjarghöfða að horfa eftir sæfólki í víkinni, það er helst á ferli í flæðarmálinu í birtingu, kannski sést til skipa, hún myndi koma heim í bítið með skelfisk. Jórunn hefði víst átt að segja eitthvað til að stöðva hana en tal Auðar um sæfólkið skýtur henni alltaf skelk í bringu og hún sneri sér til veggjar og hélt áfram að sofa, það hefði ekki verið til neins hvort sem var. Auður stenst ekki sumarnóttina og kemur og fer eins og henni sjálfri sýnist, finnst ekki nema hún vilji það og skilar sér alltaf heim um síðir til þess að taka við hirtingunni sem jafnan bíður hennar, hvort sem hún kemur með skeljar eða ekki því það er ambáttarverk að safna mararhettum.

Ný vídd í sjónmáli

2009-07-29T22:22:00.010+01:00

Ég þarf að gúggla til að komast að því hvað var að gerast í heiminum árið 1972: Fisher vann Spasskí, Óli Jó var forsætisráðherra, Nixon réði í útlandinu og Víetnamstríðið var innbyrt með ýsu, kartöflum og hamsafloti. Einn dagur frá þessum fyrsta vetri mínum í Barnaskóla Þingeyrar, snemma hausts 1972, er þó ljóslifandi í minningunni. Það var þegar ég fór í mína fyrstu skólaskoðun.

Minningin um berklaplástrana með sultunni rennur reyndar kannski saman við önnur skipti sem þeim var klesst á bringuna á okkur, það var gert árlega lengi vel, og sömuleiðis bólusetningarsprauturnar. Eða vorum við kannski stungin á Sjúkraskýlinu?

Alla vega, þetta fyrsta skipti er vandlega geymt í langtímaminninu, umvafið blendnum tilfinningum, súrum og sætum. Það var nefnilega þannig að ég kunni að lesa þegar ég byrjaði í skólanum. Var löngu búin að læra að stafa mig eftir prjóni í gegnum Stafrófskverið bræðra minna og lesa Litlu gulu hænuna hjá mömmu og pabba í þaula.

Og þegar læknirinn, íklæddur hvítum slopp, og kennarinn, sem var í jakkafötum hvunndags eins og presturinn, og ekki síður virðulegur maður, hjálpuðust að við að festa upp stórt spjald með bókstöfum við hliðina á töflunni, á krókinn þar sem landakortið var venjulega, og sögðu að við ættum að segja þeim hvað stafirnir hétu, þá sá ég þar borðleggjandi tækifæri til að stækka mig í augum bekkjarfélaganna svo um munaði.

Mér þóttu þessir krakkar vægast sagt ógnvekjandi fyrstu daga skólagöngunnar (og nokkur næstu árin reyndar); þau voru nefnilega öll með tölu innanhúsapúkar og ég þekkti því hvorki á þeim haus né sporð, verandi eini Oddapúkinn í árgangnum. Allmörg voru aukin heldur Brekkugötupúkar (sjá kort) og ég hafði eftir áreiðanlegum heimildum (fjórir eldri bræður) að þeir væru hrekkjusvín upp til hópa, strákar jafnt sem stelpur - að minnsta kosti öll stóru systkin þeirra.

Sögulegrar nákvæmni vegna er rétt að geta þess að þótt víst teljist sonur sveitarstjórans (sjá mynd af dreng á þrettándabúningi árið 1972) og frændi hans, sonur póstmeistarans, af sömu árgerð og yðar einlæg teljist í hópi utanhúsapúka þá bjuggu þeir um miðbik plássins en ekki á Þingeyraroddanum og voru ekki með okkur Oddapúkunum í kýló og brennó og ketti og mús og hvað þetta hét nú allt saman, þessir óskaplega heilsusamlegu útileikir sem voru svona líka miklu hollari fyrir líkama og sál en heiladeyfandi og hreyfiletjandi tölvuleikir 21. aldarinnar.

En það er allt önnur Ella, það var komið að því að lesa á spjaldið. Ég mátti bíða lengi eftir því að röðin kæmi að mér; við vorum tekin upp í stafrófsröð. Brekkugötupúkarnir hikstuðu margir á því að þekkja stafina, það fór ekki framhjá mér og ég viðurkenni það fúslega, 37 árum seinna, að ég var farin að sjá fyrir mér undrunar- og aðdáunarsvip þeirra jafnt sem kennara og læknis þegar ég myndi rúlla þessu upp í lokin. Aumingja börnin, höfðu mömmur þeirra og pabbar ekki haft tíma til að sitja með þeim með prjón og stafrófskver og kenna þeim að lesa? Ég var farin að vorkenna þeim.

Ég og sá ekki alveg stafina á spjaldinu úr sætinu mínu en það var allt í lagi, við þurftum ekki að lesa þaðan heldur var hver og einn látinn standa á tilteknum stað á gólfinu nokkra faðma frá kennarapúltinu. Það var ekki alveg laust við að hjartað berðist ögn hraðar í brjóstinu þegar kennarinn stillti mér upp spölkorn framan við spjaldið. Svo var bent með priki á stafina. Þeir efstu voru léttir: A. Og svo E og D í næstu línu. Þegar neðar dró vandaðist málið. Þetta voru svo ponsulitlir stafir að ég barasta sá þá ekki nema óljóst. Vandræðalegt. Nú myndu þau halda að ég kynni ekki alla stafina! Læknirinn bauð mér að ganga dálítið nær og ég þáði það, eldrjóð í framan. Og nær. Nær en nokkur annar í öllum bekknum. Stóð loks alveg við kennaraborðið og pírði augun upp á spjaldið fyrir framan nefið á mér, giskaði á o, eða kannski p eða k ... þagnaði loks alveg, mállaus af skömm.

Kennarinn og læknirinn skiptust á þýðingarmiklum augntillitum og ég var send í sætið aftur þótt helmingur spjaldsins væri enn ólesinn, og hafði aldrei upplifað áður þvílíka vanlíðan. Hefði mér á þeirri stundu, sjö vetra gamalli, verið kynnt máltækið dramb er falli næst, þá hefði ég skilið það og tekið til mín. Í sömu svipan tekur til mín stökk ein af innanhúsapúkastelpunum, hún sat við næsta eða þarnæsta borð, hallar sér að mér og segir í eyrað á mér - og kannski var það alls ekki af illkvittni eins og mér fannst það þá, heldur einfaldlega til að sýna mér hvað hún væri vel að sér: ,,Þú færð örugglega GLERAUGU!"

Ég starði á hana steinhissa. Þetta hafði mér alls ekki komið til hugar. Og vissi varla hvort ég átti að vera móðguð eða ekki. Gleraugu? Litlir krakkar eru aldrei með gleraugu. Var nokkur í skólanum með gleraugu? Kannski einhverjir í eldri bekkjunum, elsti bróðir minn og einn eða tveir aðrir. Þvílík vitleysa.

En stelpuóhræsið hafði rétt fyrir sér. Nokkrum vikum seinna skartaði ég nærsýnisgleraugum með styrkleikanum mínus 3, plastumgjarðir dökkbrúnar, keyptar hjá Rögnu sem kom alltaf vestur á sumrin og vann í Optik í Reykjavíkinni. Tilfinningunni sem því fylgdi að sjá heiminn skýrt í fyrsta skipti verður ekki lýst með orðum, eins og þau vita sem reynt hafa. Innanhúsapúkarnir gáfust upp fljótlega upp á því að stríða mér með því að kalla mig gleraugnaglám og þess háttar því ég var alveg hæstánægð með gleraugun mín og óvænta yfirsýnina sem þau færðu mér.

Ragna hafði yfirumsjón með gleraugnakaupunum næsta áratuginn, sem skiluðu mér suður í höfuðborgina framan af á hálfs árs fresti og síðan árlega, allt þar til að að sjónin stilltist í þetta mínus 10/mínus 13. Og ég gerði uppreisn gegn plastumgjörðunum úr Optik: festi kaup á þessum líka glæsilegu Lennon gleraugum.

Átján ára upplifði ég í annað sinn áþekka tilfinningu og haustið "72, þegar linsur voru settar upp í fyrsta skiptið. Ég sá í rigningu, gat gert strik undir augun og sett skugga á augnlokin án þess að klína öllu út um allt. Og ég sá mér til undrunar að ég var með lið á nefi. Því hafði ég aldrei tekið eftir fyrr.

Því er ég svo að rifja þetta upp núna, færa til bókar 37 ára gleraugnasögu? Þegar ég var í kringum fermingaraldurinn man ég eftir að hafa lesið í Úrvali grein úr Readers Digest um rússneska vísindamenn sem voru farnir að skera upp augun í fólki og lækna í því nærsýnina. ,,Einn góðan veðurdag verður hægt að gera svona á Íslandi ..." hugsaði ég með mér.

Árið 2001 var ég gerð afturreka þegar ég óskaði eftir leysigeislaaðgerð: Hornhimnurnar of þunnar, sjóndepran of mikil. Ég fór næstum að skæla, tók peningana sem ég hafði þegar safnað fyrir aðgerðinni og keypti mér betri bíl. Í sumar talaði litla systir mig inn á að gera aðra tilraun, eftir að hafa fengið sjálf slíka bót: kannski er tæknin orðin betri en um aldamótin?

Og viti menn og konur, reyndar er hún það. Nú eru nýlega komnar til sögu ICL linsuaðgerðir fyrir þá sem hafa ekki möguleika á leysigeislanum, eins konar eilífðarlinsur sem er smeygt inn í sjálft augað. Makalaus þessi tækni. Í gærmorgun fór ég í undirbúningsaðgerð, fékk tvö göt í hvort auga með einhvers konar höggbylgjum með leysigeisla; þau eiga að tryggja að vökvi flæði um augað skilst mér, eftir að linsurnar eru komnar á sinn stað. Og já, það var óþægilegt að fá göt í augun en samt ekki eins og ætla mætti. Rauðar eldglæringar og nokkur högg sem virtust sendast aftur í hnakka.

Ég bíð spennt eftir því að upplifa í þriðja sinn nýja vídd í lífinu. Hugsið til mín þann 6. ágúst og krossið putta fyrir mig. Það verður skrítið að byrja daginn ekki á því að ryðja bókunum út af náttborðinu í leit að gleraugunum ...

... til hafs.

2009-07-23T22:40:00.013+01:00

Nú er þessu netskrifaleyfi lokið. Hér með. Gúddness greisíus mí, hundrað dagar! Ég hef komist að því að það hentar mér ekki að lifa án þess að skrifa. Ég verð hreinlega niðurdregin ef ég skrifa ekki reglulega. Skiptir ekki öllu hvort það er söguleg skáldsaga eða raunveruleikaskáldsaga (les: blogg): ég þrífst ekki án þess að skrifa.

Það er mánuður frá því að ég skrifaði síðustu setninguna í þá sögulegu, kláraði á Jónsmessu, þann 24. júní. (Spojler alert: fyrirsögnin er síðustu tvö orðin). Þá tóku við eftirmálaskrif, því mér finnst nauðsynlegt að segja fólki frá því hvað sé satt og hvað ekki. Eða réttara sagt, hvað er haft eftir öðrum, aðallega írskum munkum og Landnámabókarriturum (sem hafa kannski verið að skálda) og hvað er spunnið af sjálfri mér.

Sérdeilis finnst mér mikilvægt að taka fram í eftirmála að það sem er virkilega óhuggulegt sé ekki komið úr mínum hugarheimi. Láðist að gera þetta aftan við bókina Galdur en þar er alls konar óhugnaður og grimmd sem er beint úr annálum og fornbréfasafni og svo heldur fullt af fólki náttlega síðan að ég sé með einhverja annarlega tendensa.

Eftir eftirmálann las ég allt heila klabbið yfir upphátt fyrir sjálfa mig, (ríflega 200 síður, jessmann), lagaði hist og her og henti líka út hellingi af semíkommum, ábyggilega ekki nógu miklu samt, sé það núna að ég er agalegur semíkommúnisti. Svo las sagnfræðiprófessor yfir líka (læt sko ekki hanka mig á díteilunum) og nú eru liðnir fjórtán dagar síðan ég fór yfir ábendingarnar frá honum og síðan þá hef ég ekki skrifað staf, bíð eftir því að ritstjórinn minn elskulegi, hún Silja Aðalsteins, ljúki seinni lestri.

Ég fann ekki fyrir neinum fráhvörfum fyrstu vikuna. Það hjálpaði vissulega til að ég komst hvergi nálægt lyklaborði, gekk Laugaveginn lengri með Mínum og Únglingnum frá Landmannalaugum í Þórsmörk, (sjá myndir), fimmtíuogfimm kílómetrar á fjórum dögum. Yndislegt, í einu orði sagt.

En að undanförnu hefur vanlíðan mín magnast dag frá degi. Það hjálpaði ekkert að skrá sig á Snjáldurskræðuna um daginn. Kann ekki almennilega á þann tjáningarmáta. Ætli ég sé bara ekki alltof langorð fyrir símskeytastílinn sem þar tíðkast.

Ég áttaði mig ekki einu sinni á því strax hvað væri eiginlega að angra mig. Hélt fyrst að þetta væri síðbúin kreppudepurð, sem ég hef haldið frá mér frá með því að hrærast í níundu öldinni öllum stundum, vakin af því að ég tók syrpu á bóklestri um efnið (Hrunið, Hvíta bókin, Sofandi að feigðarósi). En síðan las ég þrjár bækur um allt annað efni (tvær gamlar eftir Arnald, þar af önnur góð - Napóleonsskjölin - og eina eftir alsírskan hershöfðingja, Tilræðið, mjög góð) og fann engan mun.

Venjulega tekur við mikið annríki fljótlega eftir að bókaskrifum er lokið. En núna er ég svo tímanlega í því að það eru þrír mánuðir þar til Auður lítur dagsins ljós (var ég nokkuð búin að segja frá því að bókin heitir Auður?) og engir upplestrar eða viðtöl eða nokkurt einasta tækifæri til að láta másan móða - (hljómar betur, finnstér ekki?) - um ,,nýja barnið" og það eftir meðgöngu sem hefur staðið langt á annað ár. (Takið eftir því í næsta viðtali sem þið lesið við rithöfund af kvenkyni hvort hún talar ekki ábyggilega um bókina sem ,,barnið sitt") og þá er kannski ekki nema von að mér líði eins og álfkonu út úr hól.

Að vísu býst ég ekki við að ég eigi nokkurn einasta lesanda hér eftir, sé á bloggflettingadagbókinni að þessa hundrað daga hafa verið gerðar 3.300 tilraunir til þess að athuga hvort eitthvað sé títt (Líf-í-Árvekni-síðan er reyndar Heima bæði hjá Mínum og Mér, þannig að þar dragast minnst tvö þúsund skipti frá, en þá eru samt eftir þrettánhundruð ...).

En skítt og lagó, það má kannski reyna að hífa upp lesturinn aftur með því að láta inn mola og mola úr Auði. Spurning hvort áhugi sé fyrir því (...einhver?). Gæti líka sagt frá Gluggastríði í Þingholtunum eða Þeirri hvítu sem kom í mat eða andstyggilegu skrítlunni um bæjarstjórann í Kópavogi sem ég heyrði í fjallaskálanum í Emstrum eða ...

Hamingjan er...

2009-04-02T18:29:00.003+01:00

Í síðustu viku fannst mér hamingjan vera að finna lyklakippuna mína (með bíllykli, húslyklum, hjólaláslykli, auðkennislykli, mynd af Che Guevara og lirfu í áppelsínugulri hettupeysu) ofan í dótakörfu dóttur minnar eftir að hún hafði verið týnd í tvo daga og mín búin að hringja í óskilamunadeild pólitísins, leikskólann og bókasafnið án árangurs.

Í þessari viku finnst mér hamingjan felast í því að segulómunarmyndin sem var tekin af kolli Míns heittelskaða sýndi að heilaæxlið hans er til friðs, hefur ekki vaxið um svo mikið sem eina frumu frá síðustu myndatöku í október 2008 og þar með sex mánuðir í næstu eftirlitsheimsókn á C11 á Landsanum.

Ég hef verið spurð að því af og til að undanförnu hvernig á því standi að ég sé svona hauglöt við að blogga og svara því hér með: Það er af því að ég er svo andskoti dugleg við að skrifa Bókina sem á að koma út í haust hjá Máli og menningu. Búin með hundraðfimmtíuogeina síðu, með einföldu línubili, tólf punkta letri. Heilmikil hamingja þar, líka. Ég veit samt ekki alveg hvað er mikið eftir, ekki gott að segja fyrr en alveg í blárestina. Of mikið alla vega til að stelast í annað. (Af sömu ástæðu hef ég ekki heldur skrifað mig inn í Fésbókina/Snjáldurskræðuna og mun ekki gera fyrr en í fyrsta lagi þegar ég er búin með Bókina.) Þá mun ég líka fá (hugsanlega síðbúið) sumarfrí, fyrr ekki.

Elsti bróðir minn er að flytja vestur á firði eftir að hafa misst vinnuna hér í borginni í fjöldauppsögn, krepputengdri vitanlega. Ég vona að hann fái eitthvað að gera fyrir vestan sem fyrst, hann er harðduglegur. Mér hefur ekki fundist frá því að ég fór að vinna hjá sjálfri mér um aldamótin, að ég byggi við atvinnuöryggi fyrr en nú.

Svona er nú allt afstætt í henni versu. Hamingjan líka.

Sunnudagar til sælu

2009-02-23T20:31:00.011Z

Ég á góða vinkonu í vesturbænum sem segir að starrarnir komi sér alltaf í gott skap; þeir syngi svo skemmtilega og séu líka bara svo krúttlegir. Fyrir vikið hugsa ég alltaf til hennar þegar ég sé og heyri til starranna (og kemst vitanlega líka í gott skap, hafi ég verið eitthvað fúllynd fyrir, sem hendir nú vart nema tungl sé gengið í fjórða kvartil).

Að undanförnu hafa þeir verið svo margir saman í trjánum hér umhverfis Hallveigar- kastala að samsæti þeirra minnir mig reyndar orðið meira á óhugnaðar- myndina Birds eftir Alfreð heitinn Hitchcock en vesturbæjarvinuna.

Skreyti líka með konudags- myndum af Borgarbókasafninu oní miðbæ: Mikil lífsins gæði eru í því að eiga aðgang þar, sérdeilis síðdegis á sunnudögum þegar boðið er upp á föndur fyrir litla og flínka putta - mömmur og pabbar geta þá hringað sig upp í sófa á meðan með góða bók, nestað sig síðan með enn fleirum (þessi síðasta ábending á samt ekki við um bækur yðar einlægrar því ég fæ bara 34 krónur þegar þið takið bók eftir mig á safni en 24% af útsöluverðinu ef þið splæsið í herlegheitin í bókabúðinni - sem fara líka svona vel í hillu - þannig að....).

Las megnið af lífsreynslusögu eftir Ópru Winfrey á sunnudaginn síðasta á meðan Skottan föndraði hjörtu og Lögreglukórinn söng Ástina (lag ársins 2003 í flutningi Ragnheiðar Gröndal og Lagið okkar Míns), með þeim afleiðingum að ég er búin að hlaupa Tjarnarhringinn tvisvar síðan þá.

Svona geta Ópra á hlaupabretti og Lögreglukórinn í fullum skrúða farið saman.

Með hákarl í höfðinu

2009-02-07T14:15:00.008Z

Eftirfarandi pistil skrifaði ég í haust fyrir dagatalsbók Sölku 2009, Konur eiga orðið allan ársins hring, um reynslu mína af vetrarmánuðunum 2007 til 2008. Hluti af ágóðanum bókarinnar rennur til rannsókna á þunglyndi kvenna og það er vitanlega ágæt ástæða til að kaupa hana en þó miklu fremur hitt hvað hún er bæði töff og elegant,eins og hér kemur fram.

Í hverri opnu er tjáning kvenna úr öllum áttum af öllum stærðum og gerðum: snjallyrði, ljósmyndir, teikningar m.m. Og vitanlega rými til að skrifa niður hugleiðingu, áætlanir, tannlæknatíma, hjörtu, upphaf blæðinga, afmælisáminningar, innkaup, fund, mótmælastöðu, ljóð, hugdettur fyrir skáldsöguna, prjónauppskriftir, símanúmer eða hvaðeina annað sem konu gæti komið til hugar.

Þegar lundin þín er hrelld,
þessum hlýddu orðum:
Gakktu með sjó og sittu við eld,
svo kvað völvan forðum.
(þjóðvísa)

Stundum var hann vaknaður á undan mér. Fann hann í svefnviðjunum þrýstast upp undir bringsmalirnar: Gjugg í borg, ég er mættur! Fyrsta hugsunin þegar meðvitundin tók við af yndislegu óminni næturinnar: Get ég ekki flúið í skjól svefnsins aftur, komist undan því að horfast í augu við ófétið? Stundum tókst mér að blunda á ný, til þess eins að vakna við að kvíðahnúturinn hafði notað næðið til þess að vinda enn upp á sig og hertist nú um öll líffæri, sérdeilis þó hjarta og lungu, svo að undan verkjaði bæði í líkama og sál.

Því lengur sem ég þráaðist við að takast á við daginn, því meir óx hnútnum ásmegin. Hann vatt sig feitur og pattaralegur um sjálfstraustið mitt og skammaðist yfir skorti mínum á sköpunargáfu, getuleysi sem móður og almennum gungugangi. Undir hádegi var hann búinn að ljúka sér af og árásunum linnti en þá tók dapurleikinn við með tilheyrandi skorti á drift og kannski ekki von að mikil orka væri aflögu þegar hugurinn var orðinn fastur í fjötrum af því tagi sem að ofan er lýst; mín orðin sannfærð um að hún væri þungur baggi á mannlegu samfélagi og tilverurétturinn miklum vafa undirorpinn.

Til allrar hamingju kom að því að ég hafði rænu á að rétta út höndina og leita mér hjálpar. Ég kalla þær Maríurnar mínar, konurnar sem hafa hjálpað mér út úr mínu þunga lyndi þótt flestar þeirra beri önnur nöfn, ýmist lærðar í læknislistum, guðfræði eða skóla lífsins þar sem þessi þraut virðist vera ofarlega á aðalnámskrá. Ein Marían kynnti mig fyrir hugrænni atferlismeðferð sem felst samandregið í því að kona skoðar hvaða hugsanir liggja að baki vanlíðan, skrifar þær niður og þrætir síðan við sjálfa sig um réttmæti þeirra. Það er nefnilega svo skrítið að ýmislegt af því sem hljómar afar sannfærandi í hljóði hugans, er augljóslega tóm tjara þegar það er komið á blað.

Þegar unglingurinn minn hagaði sér eins og unglingum er gjarnt á meðan þeir villast um í gelgjuskóginum hætti mér til dæmis til að hugsa sem svo: ,,Ég er vonlaus móðir.“ ,,Mér hefur misheppnast uppeldið með öllu.“ ,,Drengurinn er stjórnlaus og ég ræð ekki við neitt.“ Og svona áfram þar til ég sá son minn fyrir mér liggjandi í ræsinu með heróínsprautur í handleggjunum. Ástæðan fyrir þessari sjálfsköpuðu martröð gat til dæmis verið sú að fermingardrengurinn hafði sagt mér (með þjósti) að ég skildi sig ekki.

Fyrsta skrefið á batagöngunni var að setja kvíðahnútinn í athyglissvelti. Þegar við vöknuðum saman á morgnana heilsaði ég honum snúðugt: ,,Jæja, þarna ertu þá, ræfillinn. Mér er skítsama, þú verður farinn áður en varir og þangað til ætla ég að gera eitthvað annað en taka eftir þér.“ Svo haskaði ég mér fram úr áður en honum gafst færi á að draga úr mér kjarkinn, gerði á mér morgunverkin, settist við tölvuna og byrjaði að vinna. Af og til rak hann upp sinn ljóta haus en því betur sem mér gekk að hunsa hann, því meir skrapp hann saman.

Þessi árangur skipti sköpum: Ég fann að ég gat haft áhrif á eigin líðan. Tilfinningin um að hafa ekki vald á eigin lífi er ein sú erfiðasta sem ég hef tekist á við um dagana; sú kennd að mig reki stjórnlaust fyrir veðri og vindum í lífsins ólgusjó er hreint út sagt skelfileg. Hálfur sigur var unninn þegar ég hafði sannað fyrir sjálfri mér að þótt ég réði engu um ytri aðstæður sem víst hafa á stundum verið erfiðar, þá get ég ráðið líðan minni gagnvart þeim því að ég vel sjálf mínar eigin hugsanir. Og það er aldeilis ekki lítið.

Við þetta bætti ég síðan gönguferðum með sjó, reglulegum samtölum við Guð vinkonu mína og Maríurnar, stundatöflu (bráðnauðsynlegt þegar kona vinnur hjá sjálfri sér), námskeiðasókn í einu og öðru, og leiddri slökun í lazy-girl stólnum mínum sem ég keypti sérstaklega til þess arna, auk þess sem ég sagði eigin fordómum stríð á hendur og fór að taka inn sólarvítamín á morgnana (rósamál fyrir geðdeyfðarlyf). Þannig mjakaðist ég út úr myrkrinu og fann með vorinu aftur gleðina yfir því að vera til. En ég er önnur en ég var; ég er dýrmætri reynslunni ríkari og gái betur að því en áður hvað ég hugsa.

Um tíma hefur fjögurra ára dóttir mín verið afar treg til að fara ein upp á efri hæð heimilisins og sárbiður jafnan um fylgd. Um daginn spurði ég hana hvað hún héldi að gæti gerst ef hún færi ein upp. Sú stutta hrukkaði ennið hugsi, svaraði síðan sposk á svip: ,,Það getur komið ... hákarl!“ Við skelltum báðar upp úr og hún skottaðist einsömul upp stigann.

Við múmínálfarnir...

2009-02-03T20:26:00.008Z

...erum ekki með þeim snörpustu á fætur á köldum vetrarmorgnum. Ég hef mig þó alltaf framúr á endanum, sem er meira en þeir geta sagt, sofandi með furuköngla í maganum til vors. Gott eiga múmínálfar.

Og þetta blogg mitt er að verða ansi hreint múmínálfalegt, aðgerðalaust vikum saman. Hvað getur kona sagt nema... úps!

Mikið óskaplega er ég nú glöð yfir því að janúar er að baki, að snjórinn er kominn, að það er orðið nokkurn veginn bjart þegar við Skottan löbbum á Laufásborgina á morgnana og að sólin sest ekki fyrr en um það leyti sem ég er á leiðinni heim í gegnum Hljómskálagarðinn uppúr fimm.

Og að þar stendur nú yfir mikil snjókarlasýning, opið allan sólarhringinn á meðan veður leyfir, aðgangur ókeypis. (Nei, ég var ekki svona dugleg sjálf, snjókarlarnir eru eftir óþekkta listamenn).

Einhver hefur tekið sig til og múlbundið allar stytturnar í garðinum með hvítum klút og krotað á hann appelsínugult bros. Ég veit ekki alveg hvort þetta táknar eitthvað í sambandi við málfrelsi, hlýtur eiginlega að vera (þótt sjaldan hafi nú Íslendingar líklega talað/skrifað jafnmikið og nú).

Mér finnst skrítið að sjá Jónas minn svona til fara, hef samt ekki gert neitt í málinu. Minn segi ég, á auðvitað ekkert meira í honum en aðrir. Ég er búin að vera lengi með þessa mynd hér að neðan af honum á skjáborðinu mínu, umvafinn bleiku og grænu sumri, og vísast finnst mér þetta af því að ég sé hann bæði þar og í hvert sinn sem ég fer til og frá Safninu (þ.e. alla virka daga). Svo á hann afmæli sama dag og Minn (þ.e. Minn heittelskaði).Í þessum skrifuðum orðum fæ ég skeyti um að nafnlaus lesandi minn vilji nýtt blogg. Veskú!

Af ástareldi

2009-01-12T10:16:00.013Z

Tíminn er undarlegt fyrirbæri. Í Hamingjubókinni sem ég er að ljúka við að snara þessa dagana veltir höfundurinn þessu fyrir sér í samhengi við viskuna um að lifa í núinu (og af árvekni vitanlega) og heldur því fram - réttilega að mínu viti - að í rauninni sé ekkert til nema líðandi stund og því sé um að gera að anda henni að sér, njóta hennar til fulls og sóa ekki einu andartaki í áhyggjur af framtíðinni eða eftirsjá yfir því sem er liðið.

Samt má kannski segja að fortíðin lifi í minningunum, hugsununum um það sem hefur þegar gerst, hvort heldur það er nú ánægjulegt eður ei. Er liðin tíð kannski til í einhverjum skilningi sem víddin þar sem við geymum minningarnar, því áþreifanlegri sem við lítum þar oftar við?

Reynslan (hvort heldur það er nú lærdómur/æðruleysi eða hugarangur/sársauki) af því sem hefur gerst verður til í gegnum tíðina og er náttlega til staðar í núinu, ekki satt, sem hugsanir okkar núna? Er hún þá ekki birtingarmynd fortíðarinnar í núinu?

Hmmm.... Mín heimspekileg í dag, tólfta dag janúarmánaðar.

Í dag eru tvö ár frá því að Mínum heittelskaða var rúllað inn á tauga-og heilaskurðdeild Western General Hospital í Edinborg til þess að gangast undir sjö klukkustunda skurðaðgerð þar sem stórt op var gert á höfuðkúpuna, helmingur af illkynja heilaæxli á stærð við myndarlega sítrónu fjarlægt úr kollinum á honum, beinið fest á sinn stað aftur með þremur títanskrúfum og bogadreginn skurðurinn saumaður með 22 ákaflega vandvirknislegum kapmellusporum.

Að einhverju leyti er eins og þetta hafi gerst í síðustu viku en að öðru leyti eins og það hafi verið í öðru lífi.

Ég man þegar við deildum reynslu okkar í litla hópnum sem sótti stuðningsfundi á þriðjudagsmorgnum í Maggie´s Centre fyrir aðstandendur krabbameinsgreindra, að eitt af mörgu sem við áttum sameiginlegt var að fyrsta hugsunin um leið og við opnuðum augun á morgnana var um mein ástvinar okkar. Síðan steyptust yfir allar hugsanirnar um það sem var búið að gerast og því næst hugsanirnar um það sem gæti gerst næst, í dag eða einhvern annan dag í framtíðinni. Stundum allt saman í einni andrá. (Mæli ekki með þessari aðferð til að byrja daginn.)

Til allrar hamingju er það ekki svo lengur. Ég veit ekki hvenær það breyttist en það er þó nokkuð síðan. Samt líður vísast ekki sá dagur að ekki komi upp í hugann einhver hugsun tengd ,,drekanum" eins og við fórum að kalla æxlisskömmina í hálfkæringi, stendur þó yfirleitt stutt við. Húmorinn hjálpar til.

Við hlæjum að því þegar Minn man ekki þetta eða hitt og hefur alltaf skothelda afsökun fyrir hvers kyns gleymsku og líka fleiru sem snýst alls ekkert um gleymsku, djókum með hvaðeina sem hægt er svo að úr því verði ekki einhver dauðans alvara. Verðum samt að gæta að okkur því það hafa ekki allir húmor fyrir heilakrabbameini, blessuð börnin eiga það meira segja til að líta til himins yfir glósunum sem stundum fljúga.

Eitt af því sem mér finnst óskaplega fyndið er að engu er líkara en allar upplýsingar um ferskt grænmeti hafi verið skornar úr honum þarna um árið. ,,Er þetta steinselja?" spurði hann í gær og benti á pottablóm sem ber það fagra nafn Ástareldur og er í eldhúsglugganum, við hliðina á potti sem stundum eru í kryddjurtir (ekki núna reyndar).

Ég hef ekki tölu á því hve oft hann hefur spurt mig að því hvað þetta þarna æi fjólubláa, það er aflangt, heiti nú aftur (eggaldin) og man samt stundum en stundum ekki að það heitir aubergine á ensku. Gulrætur/rófur/kúrbítur/steinselja

/klettasalat/basil/kóríander/steinseljurót og hvað það nú heitir allt saman víxlast iðulega hvert um annað þvert.

Þó er ein grænmetistegund sem mun víst aldrei líða honum úr minni: Blessað rauðkálið.

En það er líka í krukku.

Gleðilegt ár

2009-01-04T15:57:00.006Z

Eins og árvökulir lesendur (séu þeir einhverjir eftir þarna úti eftir ógnarlangt jólafríið) veita athygli hefur yðar einlæg með nýju ári tekið upp nýja yfirskrift yfir netskrifin: Líf í árvekni. Þess ber þó að geta að merkingin er eftir sem áður hin sama eins og undirtitillinn ber með sér.

Finnst bara þetta orð árvekni og að vera árvökul(l) fallegri þýðing á enskunni sem ég lagði af stað með á gamlársdag 2005 í Eiðinaborg (Mindful living/ mindfulness /being mindful) heldur en varurðin, og heldur þjálli, að ég segi ekki til muna gagnsærri (les: fleiri vita væntanlega hvað árvekni er en varurð, sem gúgglast eingöngu utan þessara síðna í textum Guðspekifélags Íslands og er skýrt þar sem athugun í tengslum við hugleiðslu).
Er að velta því fyrir mér að gera það að áramótaheiti að vera duglegri að skrifa hér, til að mynda tvisvar í viku hverri (?) en er ekkert fyrir að lofa einhverju nema með fylgi einlægur ásetningur um að standa við það sem ég segi. Þessi tvö fallegu orð, árvekni og ásetningur, gegna stóru hlutverki í þýðingunni á Hamingjubókinni sem ég er rétt að ljúka við fyrir Sölku og verður gefin út einhvern tímann með vorinu. Best að fara vel með þau.

Það verður gott að hefja hvunndaginn aftur; það er gaman að breyta til en enn betra að komast í hvunndaginn aftur, hafa reglu á hlutunum, það er nú aldeilis eitthvað fyrir mína. Finn bókstaflega hvernig andinn lyftist af þeirri ákvörðun einni að láta á nýjan leik af sykurátinu sem hefur staðið frá því í Árlega Smákökuboðinu Okkar .

Líkaminn mótmælir reyndar ennþá á fjórða degi og heimtar sætindi eins og Kaktus og Baktus (sem Skottan nefnir svo) í ofvirknikasti en holdið verður að hlýða andanum og mun gera það innan skamms; af nokkurri reynslu veit ég sem er að ,,afvötnunin" tekur þetta tíu til tólf daga og þá linnir þessum ferðum í eldhússkápana þar sem leitað er að ,,bara einhverju" mörgum sinnum á dag.

Önnur hálfvolg áramótaheit eru helst til mikið prívat til að tala um hér. Nema það náttúrulega að halda áfram hér eftir sem hingað til (og að baki því er einlægur ásetningur) að lifa samkvæmt því að lífið sé alveg jafn dásamlegt fyrirbæri og áður en fjármálakerfið á landinu fór í klessu með ákaflega umræddum afleiðingum. Pollýanna, ég ;o)

Guð gefi ykkur gæfuríkt ár.

Tæknileg vandkvæði

2008-12-16T10:28:00.005Z

Það er góð hugmynd að taka myndir af smákökunum sínum, því þá getur kona notið þeirra áfram eftir að búið er að borða þær allar. Árlega Smákökuboðið Okkar heppnaðist óskaplega vel, sirka fjörtíu gestir heiðruðu okkur með nærveru sinni og allir fengu sér kökur nema einn (en honum fyrirgefst því hann vill bara brjóstamjólk ennþá, kemur sterkur inn á næsta ári, trúi ég).

Það er ennþá umdeilt hvort okkar Míns vann í keppninni um bestu smákökuna, næst höfum við skriflega atkvæðagreiðslu svo ekki þurfi að standa í þrasi fram að jólum sem fær forsetakosningaatkvæðatalningarvesin í Flórída BNA fyrir nokkrum árum til að blikna í samanburði. Ath. þið sem mættuð á laugardaginn og lesið þessi orð; kveðjuglugginn er opinn fyrir ítrekun atkvæða (þ.e. séu þau réttu megin).

Annars gengur bara vel að undirbúa komu jólahátíðarinnar, Yðar einlæg m.a.s. búin að stíga í pontu í sjálfri Dómkirkjunni og messa yfir lýðnum og nú þarf ég ekki að fara í guðfræðideildina, presturinn í maganum búinn að fá næga útrás í bili.

Eitt aðventuverk er þó eftir sem er kannski það eina sem ég hlakka ekki sérlega til: Í dag förum við Únglíngurinn í skóginum að kaupa á hann jólafötin og skó. Baaa...! Þau sem þekkja drenginn í Gelgjunni, teiknimyndaseríu Fréttablaðsins skilja hvað er framundan...

Gleðilega aðventu

2008-12-02T22:51:00.006Z

Árlega Smákökuboðið Okkar nálgast hröðum skrefum; þau sem telja sig náin og/eða nokkuð skyld (sko Okkur, ekki hvert öðru endilega) eru beðin vinsamlega að planleggja jólainnkaupaferð í miðbæ höfuðstaðarins laugardaginn 13. desember og geta þá stólað á heitt á könnunni og seytján sortir hér á Café Hallveigar á milli búða, húsið verður opið frá sirka tvö eftir hádegi til sirka sex síðdegis.

Tvær sortir eru þegar komnar í dósir, Rúsínukökur mömmu og Bóndakökur, líka mömmu (minnar, Björgvin er ekkert byrjaður á uppskriftum sinnar, kveðst upptekinn í verkefnavinnu til 10.des! Eins gott að komið hefur í ljós að Únglingurinn í skóginum er verklagnasti smákökubakari).

Annað kvöld eru það Súkkulaðibitakökurnar og kannski dálítið af Loftkökum, ef ég man eftir að kaupa flórsykurinn í heimleiðinni, Piparkökur Dunnu (jólasveinalaga, jólatréslaga, englalaga o.s.frv.) um helgina þegar allir (flestir) í fjölskyldunni geta rétt hjálparhönd.

Ekki alslæmt sosum að hafa Jóhannesarbúð hér við dyrnar þegar baksturstórræði standa yfir, þó þykir mér lítil prýði að bleikugrísafánaborginni sem minnir meir en lítið á yfirráðatákn (sést ekki á þessari mynd, er ögn lengra til hægri, fimm stk. grísafánar í vendi). Ég mæli með bílastæðum í næstu póstnúmerum fyrir þá sem vilja heiðra okkur með nærveru sinni; ekki var um auðugan garð að gresja í þeim efnum fyrir en nú eru mikil uppgrip hjá stöðumælavörðum sem vísast fá ágætan jólabónus, þökk sé þeim Bónusfeðgum.

Úr mínum Veruleika (sjá síðasta pistil) er það annars að frétta að í dag hrinti ég gamalli konu svo illa að hún mjaðmagrindarbrotnaði. Ekki orð meira um það.

Veruleikinn og ég

2008-11-25T22:34:00.010Z

Ég hef verið að böggla því fyrir mér nokkur undanfarin kvöld, á meðan ég hnoða í Sollusmörtu-vefjur (útlenska: tortillur), baka brauðbollur (1/2 kg. mjöl gefur 18 bollur), útvatna nýrna- og kjúklingabaunir og saltfisk (að vestan frá pabba) og og pakka í frystinn ásamt folaldahakki (200 kall kg. á Krónutilboði) af hverju mér hafi verið svona tregt um tungu hér í netheimum frá því að Kreppan skall á. Svo tregt að enginn nennir orðið að kasta kveðju undir gamlar færslur nema í mesta lagi fyrir sakir skyldleika (takk, mamma).

Ég hef aðallega á laugardögum miðdegis verið skringileg innan í mér og það ágerist ef ég opna glugga því þá heyri ég í mótmælendunum oní miðbæ; ekki orðaskil alveg en það heyrist að þarna er Reitt fólk og Þreytt á Ástandinu og Kreppunni.

Það er eins og ég sé ekki alveg í takti við (síðustu og verstu) tímana og veit ekki einu sinni almennilega hvað veldur. Minnist þess með draumkennt blik í augum þegar ég á ungdómsárum reifst oní rass við stuttbuxnadrengi í Menntó á Ísafirði um þörfina fyrir friðarhreyfingar og nýjan, kjarnorkuvopnalausan heim og raðaði þétt barmmerkjum með upphrópunarmerkjum í boðungana á svarta jakkafatajakkanum hans Gunnars afa (sem var með hrosshár í axlapúðunum, ég get svo svarið það).

Er ég orðin alger geðlurða með aldrinum, eður hvað? Nenni ekki á mótmælendafund, hvorki utanhúss né innan, fréttafíknin sem tók sig upp aftur í október eftir langt hlé (sem hefur varað frá því að ég hætti í blaða- og fréttamennsku um aldamótin síðustu) farin að dala allverulega og Mín orðin eirðarlaus strax á fimmtu, sjöttu kreppufrétt, farin fram í eldhús að hjálpa Únglíngnum í skóginum að ganga frá eftir matinn svo hann geti fylgst með Fréttunum og Kastljósinu og Umræðunni.

Ég vafra stefnulaust á milli bloggsíðna á Netinu og þótt ég sé sammála næstum öllu sem reiða og þreytta fólkið skrifar þá finnst mér samt að það væri að bera í bakkafullan lækinn að skrifa um þetta líka.

En hvað skrifar kona þá um, ef ekki Kreppuna og Ástandið? Það er einsog það væri hreinasta ábyrgðarleysi að fara að minnsta kosti ekki nokkrum orðum um hvað þetta er allt mikið svínarí & syndafen og blóðugt barbarí. Samt nenni ég því ekki. Og fæ samviskubit yfir að viðurkenna það.

En ég hef reyndar eina handhæga afsökun og ég er að hugsa um að nota hana, á meðan mér dettur ekkert betra í hug.

Lungann úr deginum (þarf að gá að þessum lunga í orðsifjabókinni, skrítið orð, hlýtur að vera úr sauðfjárrækt) bý ég nefnilega í allt öðrum heimi en þið hin. Í mínum daglega veruleika er ekki einu sinni notuð króna, ykkur að segja, bara silfur. (Vegið silfur og það gildir meira að segja hvar sem er í Evrópu, stolið jafnt sem heiðarlega fengið.) Né heldur fyrirfinnast þar kauphallir, bankar, verðbréf, stýrivextir, skuldatryggingarálög, gengi, Doddsson, ríkisstjórn, evra, verðbólga, sérfræðingar í efnahagsmálum, verðtrygging, hvað þá heldur Seðlabanki.

Skuldir eru reyndar til, en það eru mest blóðskuldir. (Og þá meina ég ekki yfirdrátt eða verðtryggingarskuldir).

Það er ólíkt litríkari heimur en sá grámóskulegi og kreppti sem við blasir í fréttatímunum og í hillunum í Krónunni. Það vantar ekki átökin þar þessa dagana, skal ég segja ykkur: 25-30 manns í áhöfn langskips, reikn reikn, draga frá ýkjur í munklærðum annálaskrifurum írskum um þúsundir fallinna eftir bardaga í þrjá daga og þrjár nætur... eigum við að segja tuttugu stór hundruð (hundrað er 100, stórt er 120)?

Nú er ég búin að brjóta prinsippið um að kjarna munn (Hjallastefnumál frá Skottunni) um sögu sem er enn í smíðum og er því steinhætt. Góðar stundir.

P.S. Sparnaðarráð dagsins er í fyrstu málsgrein (en ég held samt að pabbi eigi ekki saltfisk fyrir aðra en þá sem eru skyldir honum. Sem eru reyndar ansi margir þegar ég spái í það, öll Kollsvíkurættin og guðmávita hve margir fleiri).

Messías

2008-11-14T20:17:00.003Z

Háskólakórinn flytur verk Händels Messías á tvennum tónleikum í Neskirkju mánudag 24. og þriðjudag 25. nóvember og hefjast kl. 20.

Hljómsveitina munu skipa hljóðfæraleikarar úr Sinfóníuhljómsveit Íslands og einsöngvarar eru Sibylle Köll mezzosópran, Hlöðver Sigurðsson tenór, Valdimar Hilmarsson baritón og Þórunn Marinósdóttir sópran.

Miðaverð er (skitnar) 1.500 krónur í forsölu hjá kórmeðlimum (Þeirri Heimkomnu þar á meðal) eða í gegnum kor(hjá)hi.is en 2.000 krónur við dyrnar.

Láttu ekki framhjá þér fara þetta einstaka tækifæri til þess að njóta himnesks söngs og næra andann með tærri fegurð tónaflóðsins úr börkum ungmennanna í Háskólakórnum (ég ætla ekki að segja ,,ekki veitir af í kreppunni" eða eitthvað þess háttar því nóg er af kreppukjaftæðinu út um allt að ég fari ekki að steypa því inn í auglýsingu um kórtónleikana hjá dótturinni)...

Ljós í myrkrinu

2008-11-11T22:27:00.004Z

Það verður æ erfiðara að sannfæra Skottuna að morgni dags um að nóttin sé liðin þótt enn sé myrkur úti og fá hana á fætur: ,,Það er víst nótt ennþá, sjáðu bara úti," segir hún syfjulega og bendir upp í þakgluggann þar sem glittir í stjörnur í skammdegismyrkrinu, snýr sér upp í horn.

Einkennilegt að ekki skuli þá verða auðveldara að koma henni í bólið á kvöldin; en nei, þá skiptir engu þótt niðadimmt sé frá því um sexleytið. Eltingarleikur skal það vera í hvert eitt sinn, inn á milli loforða lúinna foreldra um tvær stórar bækur og fimm lög og hótanna um hvorugt ef gylliboðin duga ekki til.

Í Skotalandinu höfðu öll okkar heimili (þrjú á tveimur árum) gluggatjöld í svefnherbergjum sem lokuðu minnsta birtuvott svo rækilega úti að eftir að ljósin höfðu verið slökkt sá ég ekki hendina á mér þótt ég færði hana eins nálægt augunum og komist varð fyrir nefinu glæsilega. Ekkert er eins svart og skoskt myrkur, það get ég svarið.

Skotarnir voru líka oft að spyrja hvernig þetta væri eiginlega á Ísalandinu í norðri; var ekki ómögulegt að sofa í nætursólinni á sumrin og vaka á veturna, þegar myrkrið ríkti dag sem nótt?

Við bárum okkur vel náttúrulega eins og (ekki-útrásar-)víkinga er vandi og bentum á eins og rétt var að munurinn á birtustiginu eftir árstíma á norðanverðum Bretlandseyjum og Íslandi væri reyndar ekki svo ýkjamikill - nema kannski yfir hásumarvikurnar og jólamánuðinn. Birtan í Skotlandi er eiginlega grá allan veturinn, veðrið tilbreytingarlítið mánuðum saman. Það er skítkalt þótt það sé 10 stiga hiti, líkast til vegna loftrakans/úðans/suddans, og þykk skýjahula yfir himninum svo hvergi sér í blátt. Og götuljósin eru gul, í sparnaðarskyni, eins og ljósið á staurnum á Sóleyjargötunni virðist vera á myndinni hér efst (en er reyndar alls ekki).
Það er nú ákveðinn sjarmi yfir íslensku skammdegi, þrátt fyrir allt og allt (spurning hvort ég hef skipt um skoðun þegar kemur fram í mars). Það er gott að horfa á ljósin í myrkrinu.

62.675 manns?!

2008-11-02T21:13:00.013Z

Hverfisrólóið okkar Þinghyltinga er Seðlabankaróló við stræti Ingólfs, norðanvert í Arnarhólnum. Við Skottan vorum þar miðdegis á laugardag þegar sumir aðrir voru niðrí bæ að fá útrás fyrir reiðina sem er talað um í afmælisblaði Moggans (sjá stríðsletrið á forsíðunni: Óvissa, reiði og kvíði) með bílflautum og skörulegu ræðuhöldum um hvernig allt sem aflaga er farið er öðrum að kenna og þeir ættu að skammast sín. Sem er vísast alveg rétt.

Svona erum við mæðgurnar ábyrgðarlausar þegar kemur að því að vera reiðar.***

Hlógum bara og skemmtum okkur, tókum myndir af Ingó í vetrarsólinni og litum í sjónauka til hafs, þó ekki eftir móðunni miklu (sjá fyrirsögn viðtals sama blaðs við nýjan forseta ASÍ: Staðan ekki alvarlegri síðan í móðuharðindunum).

Þessar fyrirsagnir báðar vöktu með mér margs konar hugrenningar, sem meðal annars urðu til þess að ég fletti upp Móðuharðindunum til að rifja upp fyrir mér helstu staðreyndir þeim tengdar (þótt ég alla jafna hafi meiri áhuga á því tímabili Íslandssögunnar sem nær frá öndverðu til siðaskipta).

Móðuharðindin voru sem sé afleiðing Skaftárelda sem hófust í Lakagígum í V-Skaftafellssýslu þann 8. júní 1783 og stóðu fram í febrúar 1784. Átta mánaða eldgos sem sé.

,,Í þessu gosi kom upp mesta hraun sem runnið hefur í einu gosi á jörðinni síðasta árþúsundið. Heildarrúmmál hraunsins er um 12 km3 og flatarmál þess 580 km2. Gosinu fylgdu aska og eiturefni sem bárust um allt land og skildu eftir sig sviðna jörð. Veturinn á eftir var líka harður.

Allt þetta leiddi til mikilla hörmunga. Heyfengur var lítill, skepnur féllu bæði úr hor og vegna sjúkdóma sem fylgdu eiturefnunum úr gjóskunni og hungursneyð varð meðal fólks. Talið að sauðfé hafi fækkað um allt að 80%, hrossum um 60% og nautgripum um 50%. Þessar hörmungar, sem kallaðar hafa verið Móðuharðindin, stóðu yfir til ársins 1785 og kostuðu meira en 10.000 manns (rúmlega 20% þjóðarinnar) lífið." (tilvitnun lýkur í Vísindavef HÍ.)

Látum okkur nú sjá, reikn reikn, 20% af mannfjöldanum í dag (við vorum 313.376 talsins 1. janúar sl.) myndi vera 62.675 manns.

Nú vil ég alls ekki gera lítið úr tímunum sem nú ríkja og gjarnan eru kallaðir ,,síðustu og verstu" og ,,kreppan", hvað þá þeim erfiðleikum sem fylgja auknu atvinnuleysi og meiri blankheitum en ég er samt alveg viss um að okkur myndi líða miklu, miklu verr ef 62.675 manns hefðu dáið úr sjúkdómum og sulti og næstum allur bústofn okkar sömuleiðis (úr flúoreitrun og álíka viðbjóði, sjá hér).

Ég er líka alveg viss um það líka að þau sárustu og aumustu meðal vor hafa það talsvert miklu betra en allra efnaðasta fólk landsins hafði það fyrir 225 árum. (Til dæmis má nefna að nú á tímum höfum við rafmagn, upphituð húsakynni, aðgang að læknishjálp og samgöngur við aðrar sveitir nánast hvenær sem er ársins). Og ég þori að éta þæfðu Húfur-sem-hlæja-álfahúfuna mína upp á það að við, þessi ríflega 313.376 manns, höfum miklu, miklu fleiri tækifæri en forfeður okkar og formæður til þess að bæta kjör okkar og líkamlega og andlega heilsu, að ég tali nú ekki um þá ,,fjárhagslegu".

Hafiði annars pælt í þessu nýja hugtaki úr musterum Mammons: ,,Fjárhagsleg heilsa"? Þetta er náttúrulega í dúr við sífelldar fréttir af því að krónan sé ,,veikari" í dag en í gær og alltaf að ,,veikjast" meira og meira. Rétt eins og gjaldmiðillinn okkar sé manneskja sem hefur misst heilsuna. Já, sæll! Verður starfsfólkið í Nýju bönkunum þá peningalæknar, krónusjúkraþjálfarar, auraliðar? Bankarnir spítalar, þau sem eru fátæk og skuldug sjúklingar? Halló?!

Ég held að þau sem hafa atvinnu af því að halda skoðunum sínum á lofti - og líka þau sem velja viðmælendur og fyrirsagnir - verði að gæta þess að orð eru máttug. Afar máttug. Ég býst svo sem ekki við því að það sem stendur í Mogganum sé talið jafnheilagur sannleikur í dag og það var í þá gömlu góðu (hafiði annars tekið eftir því að síðustu tímar eru alltaf verstir en gamlir góðir?) en ég er alveg sannfærð um að ansi margur, sem var kannski oggulítið kvíðinn og dálítið óttasleginn og soldið reiður þegar hann vaknaði (einu sinni var ég þannig að kvíðinn minn vaknaði á undan mér en vaknar nokkur reiður?), drakk kaffið sitt og tók upp Moggann í morgun (nú er ég ekki að tala um þá sem búa úti á landi og sjá Sunnudagsmoggann ekki fyrr en það hefur verið flugfært til næsta flugvallar og akfært frá þeim flugvelli heim til þess sem ber út blaðið í þorpinu, sem gæti verið á morgun eða hinn) - já, þessi maður/kona hafi orðið talsvert miklu kvíðnari og reiðari og óvissari um framtíðina sína (sem enginn þekkir hvort sem er, ekki heldur þótt hann sé áhættusækinn grilljónamæringur eins og síðustu tímar sýna) eftir að hafa litið augum forsíðufyrirsagnirnar sem að ofan er getið.

Kona hefur vitanlega miklu meira tilefni til að vera reið, kvíðin og hrædd ef henni er talin trú um að þessi líðan sé bara svona normalástand meðal allra hinna 313.375 Íslendinganna, og er það nokkur furða ef tímarnir eru svo slæmir að það er eins og 62.675 þeirra hafa barasta steindáið!

Svo er hér að lokum (eins og áður hefur verið heitið) Sparnaðarráð dagsins; það skilar reyndar ekki jafnmiklu og matseðilsgerð en ábyggilega jafnmiklu og því að nota bara teskeið af þvottadufti í uppþvottavélina en það er að hætta að kaupa plastpoka í hverri einustu innkaupaferð fyrir 15 kall stykkið, fjárfesta frekar í taupokum (sem er mjög umhverfisvænt í ofanálag) og kaupa ódýra rúllu af plastpokum í stórmarkaðinum fyrir ruslafötuna.

Og skyldirðu halda að þetta sé grín í mér þá getum við reiknað dæmið snuggvast. Ef þú kaupir sirka 8 poka á viku í 52 vikur á ári (416 p0ka) þá borgarðu fyrir það 6.240 kr. Drögum frá innkaupsverðið á 8 taupokum (minnir að þeir kosti 200 kr. stk.í Krónunni sem gerir 1.600 kr. og segjum að þeir dugi í þrjú ár a.m.k. - 1/3 er þá 533 kr.) og verðið á 416 plastpokum á rúllum fyrir ruslið, sem er nú líklega aðeins meira en nóg (held að 30 poka rúlla af bláum pokum með haldi í Krónunni kosti sirka 200 kall sem gerir 6.60 á stykkið, alls 2.745) þá stendur eftir .... ókei, ekki rosalega mikið en samt 2.962 krónur.

Og ef við gerum nú ráð fyrir því að lesöndin eða -andinn sé með yfirdráttarheimild sem er að jafnaði í notkun þá eru á henni (mjög fljótlega) 28% vextir á ári. Yfirdrátturinn er yfirleitt notaður til að borga bæði matinn og pokana utan um hann, þannig að sé hann reiknaður inn í dæmið þá sparast ekki aðeins 2.962 krónurnar heldur líka 830 krónur í yfirdráttarvexti, samtals: 3.791 króna.

Séu þessar krónur síðan lagðar í bankann á sparisjóðsreikning (eða sem enn sniðugra væri, inn á yfirdráttinn til þess að lækka hann) með hæstu innlánsvöxtum með 10 daga bindingu, t.d. hér , þá bætast á þær 14.20% á ári í vexti sem gera 539 kr. í viðbót, alls 4.329 kr. Hærri vextir fást náttlega ef krónurnar verða fleiri (sjá sparnaðarráð næstu pistla) og enn hærri ef kona tekur þá áhættu að treysta bankanum sínum/ríkinu til að geyma þær í einhverja tugi mánaða. Sparnaðurinn fer því að nálgast eina Ragnheiði biskupsfrú, á hverju ári.

Ég kann ekki alveg að reikna út hvað stigvaxandi vextir fyrir stigvaxandi upphæð gera eftir tíu ár (tala nú ekki um ef aurinn er bundinn allan tímann) en ég er alla vega viss um að það er að minnsta kosti vel yfir 50.000 kallinn. Ef við gerum nú ráð fyrir að við eigum eftir að halda heimili og sjá um matarinnkaup í að minnsta kosti 30 ár í viðbót, eða jafnvel 40 eða 50 ár (hver reikni fyrir sig) þá sést að það má spara dáldið mikið, þegar dæmið er reiknað til enda.

P.S. Og auk þess rifna taupokar ekki undan mjólkurfernum eins og plastpokar - sem þar með verða ónothæfir undir sorpið.

***Ég ætla ekki að gera það að vana mínum að endurnýta fyrri pistla en vil samt sem áður vísa í ársgömul skrif um reiðina, úr því að ég er að minnast á hana, var ansi hreint spök þann daginn þótt mér segist sjálfri frá.

Hamingjan er...

2008-10-25T22:43:00.006+01:00

Um það bil frá því að kreppan brast á hef ég á hverjum morgni hugsað um hamingjuna og í hverju hún er fólgin, frá því um klukkan hálftíu til klukkan tólf á hádegi. Þetta er einkar gefandi tími og þótt ég sé alla jafna hamingjusöm yfirleitt (samkvæmt skilgreiningunni að hamingjan sé sátt við Guð og fólk) þá er ég ekki frá því að þessi staðfasta iðkun hafi enn bætt mitt geð, til góðs jafnt yðar einlægri sem þeim sem í kring eru.

Þessar afmörkuðu stundir mín með hamingjupælingunum eiga samleið með kreppunni af því að í byrjun mánaðarins skrifaði ég uppá að þýða litla bók um efnið hjá bókaútgáfunni Sölku, útgáfa væntanleg með vorinu.

Sem betur fer þá er ekkert talað um peninga í þessari bók, ekki nema þar sem tekin eru dæmi af því hvernig söfnun þeirra getur hindrað okkur í að vera hamingjusöm núna, burtséð frá því hver staðan er á fjármálunum. (Þ.e. ef við hengjum hamingju okkar á tiltekna fjármálastöðu þá er nokkuð ljóst að við verðum að bíða með hamingjuna þar til aurarnir hafa skilað sér. Hvenær sem það nú verður - ef einhvern tímann).

Meginþemað í þessari bók um listina að lifa, líkt og ýmsum öðrum sem ég og Minn höfum sankað að okkur um efnið í gegnum tíðina, er mikilvægi þess að streitast ekki á móti veruleikanum heldur gangast við því sem er. Þar með er ekki endilega sagt að við eigum að gera okkur ánægð með það sem er, heldur einfaldlega að taka því að allt er eins og það er, án þess reyna að horfa framhjá því, afneita því, berjast við það í huganum, stinga höfðinu í sandinn, garga yfir því hvað það er óréttlátt að einmitt svona sé þetta, án þess að óska þess að hlutirnir væru öðruvísi en þeir eru. Sem sagt: Lykillinn að hamingjunni er að gangast við því sem er. Að vera kjur með því sem er.

Hljómar aldeilis einfalt en er þó hægara sagt en gert. Get samt sagt frá því af eigin reynslu að þegar það tekst þá færist yfir kollinn og kroppinn allan ótrúleg friðsæld. Eins og sálin dragi andann djúpt og dæsi síðan af tómri vellíðan: ,,Jæja, þá er manneskjan loksins til friðs!" Ég upplifði þetta síðast 12. janúar 2007 um kl. 22.00 og hef oft hugsað til þeirrar stundar síðan, sótt mér æðruleysi í þá minningu, svo einkennilega sem það kann nú að hljóma fyrir þá sem til þekkja.

Þetta þýðir samt ekki að við eigum bara að sitja á rassinum þegar eitthvað er verulega mikið að því hvernig allt er. Alls ekki. En þetta er samt sem áður allra fyrsta sporið í að átta sig á því einmitt hvort og hvað má færa til betri vegar.

Þau sem kannast við Sporin tólf kalla þetta einmitt 1. sporið: að viðurkenna vanmátt sinn. Undarlegt að hægt sé að öðlast styrk með því að játa vanmátt sinn. Samt er það svo. Að láta af bardaganum við það sem er ekki á okkar valdi. Magnað.

Svona er ég spök á morgnana. En eftir hádegi, þegar ég sit úti á Safni við mín eigin skrif, þá hallast ég meira að því að taka undir það sem kollega mín ein, sem ég deildi einu sinni skrifstofu með, sagði um hamingjuna, nefnilega að hún felist í því að hafa verið dugleg. Mest við skriftirnar náttúrulega, en líka við hvaðeina sem getur flokkast undir annan dugnað, skúringar (með kraftmikilli músík), straujun á uppsöfnuðum haug af krumpuðu taui og þess háttar.

Í uppáhaldsbók minni þessa dagana, Ritmálssafni Orðabókar Háskóla Íslands, fann ég þetta gullkorn svipaðs efnis: ,,Iðnin og hamingjan eru mæðgur."

Þegar ég hugsa um það, þá er dugnaður/iðni líkast til falinn í að gera hvaðeina sem skilar af sér einhverjum afrakstri eða sköpun. Í víðustu merkingu þeirra orða.

Afraksturinn af því að lesa kvöldsögu fyrir háttað og strokið smáfólk er til dæmis sköpun á vellíðan fyrir foreldri og barn.

Afraksturinn af því að dúka kvöldmatarborðið með spariglösum og servíettum í servíettuhringum og logandi kertaljósum er glatt auga (og svo held ég að maturinn smakkist hreinlega betur líka).

Lýk þessum spekúlasjónum með spurningu til ykkar, elskulegu les-endur Varurðarlífsins: Hver væri ykkar botn á setningunni: Ég er hamingjusöm /hamingjusamur þegar .......... ? Vísast margir botnar, kannski jafnmargir og mannfólkið. En það væri gaman að sjá brot af því sem hægt er að hugsa sér.

P.S. Efsta myndin er tekin á Laugarnesi í Reykjavík. Skottan krýpur í grasinu þar sem á skilti segir frá Laugarneskirkju, sú mun hafa staðið þar frá því í öndverðu Íslandsbyggðar þar til á síðustu eða næstsíðustu öld.

P.P.S. Gleymdi alveg sparnaðarráði dagsins og bæti úr því með því að vísa í pistil frá því fyrr á árinu þar sem útskýrt er vel og vandlega hvernig má spara fúlgur fjár með matseðilsgerð. Ath. Ráðið er í síðari hluta setningarinnar og svo er smáviðbót í athugasemdaglugganum.

Alveg nóg er alveg nóg

2008-10-14T11:06:00.008+01:00

Það hefur verið skrítið að vera til síðustu daga. Bubbi Morthens segist sjá allt í litum, nöfn og hvaðeina, (útvarpsþáttur á Rás 2 í gær þar sem hann tók afar fræðandi og gott viðtal við Pál Matthíasson geðlækni og lífshamingjukúnstner) en ég á það til að sjá setningar sem fólk segir fyrir mér eins og í loftbólunum fyrir ofan fígúrur í myndasögum og skapa mynd af því sjálfu, lífi þess og viðhorfum. Þegar ég geng niður Laugaveginn eða um ganga bókasafnsins heyri ég slitur af samtölum fólks á milli, nokkur orð sem líða út í loftið, teikna örmynd af lífi þess sem talar, leysast síðan upp.

Allar myndirnar sem ég hef séð, hver einasta, undanfarna daga er af hræddu fólki, fólki sem er fullt af ótta, líka reitt en veit ekki alveg við hvern, mest kannski við ,,þá" en líka sjálft sig því í bland erum við með sektarkennd yfir því að hafa ekki áttað okkur á hvert stefndi og reynum að réttlæta okkur með vörninni: Þetta er ekki okkur að kenna, við Jónarnir og Gunnurnar vorum ekki að kaupa okkur poppstjörnur í afmælin eða einkaþotur undir rassinn, við vissum ekki einu sinni um þessi bankaútibú í útlöndum, við treystum því að bankaliðið vissi hvað það væri að gera, treystum þjónusturáðgjafanum þegar hann sagði að það væri alveg jafnöruggt að leggja spariféð í peningamarkaðsbréf í Sjóði 9 og að hafa það á venjulegum sparireikningi, bara meiri vextir og hvenær hef ég flotinu neitað?

Fyrir ríflega áratug, um það leyti sem ég komst til vits og ára (en eins og allir vita að það gerist yfirleitt upp úr þrítugu) kom ég mér upp slagorði í fjármálum sem hefur nýst mér vel alla daga síðan. Það hljómar svona: Alveg nóg er alveg nóg.

Það er vitanlega hvers og eins að meta hvað er henni eða honum alveg nóg en í mínu tilfelli var og er það að eiga fyrir reikningunum um mánaðamótin, hafa öruggt húsnæði og nóg að bíta og brenna. Ágætt að eiga dálítinn varasjóð í bankanum sínum líka fyrir óvæntum útgjöldum en á þessum tíma var ekki fyrir því að fara; úr því rættist síðan smám saman eftir að slagorðið kom til sögunnar og var beitt til hægri og vinstri á afkomuóttaköstin sem lögðu undir sig sálarlífið af og til á milli útborgunardaga (sem hjá rithöfundum eru 1. júní ár hvert).

Um sama leyti tók ég upp á því að ráði góðrar konu (Victoria Moran: Shelter for the Spirit) að blessa reikningana mína og minnast þess að þeir eru merki um að ég hafi notið einhvers frá öðrum sem treysta á mig um að standa skil á því sem það kostaði og í hvert sinn sem ég skrifa nafnið mitt á kreditkortanótu þakka ég Vinkonu minni (Guði) fyrir að eiga aur fyrir þessari þjónustu eða varningi sem undirskriftin tryggir mér, nú já, eða að minnsta kosti lánstraustið sem ég hef hjá kortaútgefandanum.

Prinsippmál líka að sjá aldrei eftir því að þurfa að borga öðrum fyrir framlag sitt til þess að ég geti notið gæðanna sem þetta líf hefur upp á að bjóða og hafa alltaf í huga að hinir þurfa líka að lifa. (Í framkvæmd er þetta að minni reynslu nauðsynlegast þegar virkilega reynir á, t.d. þegar kaupa þarf fagþekkingu fólks eins og pípulagningamanna eða tannlækna).

Þessi fjármálaspeki hefur skilað mér á þann stað að þokkalega efnaður bróðir minn sem starfar (en hættir bráðum) hjá einum þeirra banka sem nýlega voru teknir í ríkiseigu sagði við mig með mikilli velþóknun fyrir ekki svo löngu: ,,Þú hefur nú alltaf getað lifað á loftinu." Hann ætti að vita hvað hann segir, maður sem er viðmælandi Wall Street Journal í vikunni (og pabbi okkar líka).

Það hefur reynst mér hjálplegt að vera alin upp af ákaflega heiðarlegu og hagsýnu fólki sem sjálft hefur séð tímana tvenna í fjármálum og ekkert er þeim meira eitur í beinum en lántökur. Ég er náttúrulega mörkuð af þessu uppeldi sem einu sinni fyrir langa löngu (áður en ég komst til vits og ára) olli því að ég tók út sálarkvalir þegar minn þáverandi hafði að tómstundagamni að safna stöðumælasektum og taldi það ódýrara en að borga í mælinn þar sem það gerðist ekki svo oft (sú fullyrðing stóðst ekki í reyndinni auk þess sem greiðslan fór ekki fram fyrir en eftir dúkinn og diskinn og þá af Yðar einl.).

Því er ég að deila þessu með ykkur (sem kannski hafið alls ekki alveg nóg) að ég hef með því að rifja upp þessa nokkuð svo þrengri tíma fyrir ríflega áratug og hversu úr rættist tekist að losa mig undan óttanum sem skaut upp kollinum við hinar meintu ,,hamfarir"*** í efnahagslífi þjóðarinnar. Óvissan er auðvitað verst eins og alltaf. Ekki í fyrsta sinn sem kona reynir það á eigin skinni. Eins og mig minni að ég hafi nefnt það áður að ekkert sé jafnóþægilegt og að vita ekki fyrir víst hvað morgundagurinn ber í skauti sér. Þegar tilfinningin um að við ráðum ekki eigin lífi, höfum enga stjórn, nær yfirhöndinni.

Þess vegna er líka gott að minna sig á að enginn, alls enginn, veit hvað morgundagurinn ber í skauti sér, nokkurn tímann. Sálin verður svona líka miklu öruggari með sig þegar hún veit að hún er í báti með öllum hinum en ekki alein á ólgusjónum og hvergi land í augsýn. Þau sem þekkja reynslusporin tólf þekkja þetta; hvað það er okkur manneskjunum nauðsynlegt að hafa hendur annarra að halda í svo að við missum ekki fótanna. Skuldunautar ættu þannig að geta huggað sig við það, þó ekki sé annað, að þeir eru í sömu sporum og ákaflega margir, vísast bróðurpartur þjóðarinnar (bróðurpartur, hafið þið spáð í pólitíkina í þessu orði?!).

Og svo getum við líka verið glöð yfir því að loksins eru konur ráðnar til þess að stjórna bönkum. Guð láti gott á vita; þetta sýnir að mínu viti að við erum þegar farin að draga dýrmætan lærdóm af reynslunni.

Mínum heittelskaða finnst ég dálítið skrítinn fugl, hann hefur engan sérstakan áhuga á peningum og fær því engan veginn sama kikkið út úr því að setja saman fjárlög fyrir heimilið og yðar einlæg. Já, ég verð bara að viðurkenna það að ég hef haft dálítið gaman af því að leggja sparnaðarlínur á la 1996 að undanförnu, búa til Excel-skjal yfir innkomuna og útgjöldin og (Hildur, hættu að hlæja, það heyrist í þér upp í Þingholtin!). Pínlegt. Að minnsta kosti hingað til. En kannski verður minn stíll bara kúl á næstunni.

Ég tek samt ekki slátur (en kaupi frosna keppi).

Sparnaðarráð mun því fylgja pistlum mínum á næstunni, það fyrsta er frá bróðurnum ofangreinda: Það dugir að nota eina teskeið af uppþvottadufti í uppþvottavélina. Ef þú hefur asnast til að kaupa töflur í stað dufts skaltu brjóta þær í fjóra mola og nota einn slíkan í hvern uppþvott. Það er alveg nóg.

***

Ég lýsi hér með frati á þessa orðanotkun, að líkja áföllum í peningamálum við náttúruhamfarir, flóðbylgjur, hvirfilvinda o.s.frv. Ég lærði á námskeiði í gær hjá Kvennakirkjunni um feminíska vistguðfræði að svona orðræða er apocalyptísk, þ.e. tekin úr heimsendaspá Opinberunarbókar Jóhannesar (aftast í Biblíunni) sem boðar mannkyni eld og brennistein í syndalaun (Skaftárhlaup?) og hefur verið nýtt mest af vakningapredikurum. Gætum orða okkar. Heimurinn er ekki að farast. Við erum bara blankari en við vorum áður.

P.S.. Myndskreytingar dagsins eru frá því að Veturinn var með forsýninguna um daginn.

Enn sefur drekinn!

2008-10-02T13:52:00.003+01:00

Í gær fór Minn heittelskaði í segulómunarmyndatöku á heila til þess að líta mætti til með drekanum og í morgun fengum við niðurstöðurnar frá Jakobi Jóh. krabbameinslækni: Tíðindin eins góð og þau geta orðið, engar breytingar sjást á æxlinu sem gæfu til kynna að það væri komið af stað aftur, allt sem sé við það sama og fyrir hálfu ári, við síðustu myndatöku og drekinn steinsefur sem fastast undir geislabaugnum sem hlaðið var yfir hann í geislameðferðinni í Edinborg í fyrravor.

Við erum því létt í lund í dag hvað svo sem kreppu líður og svifi krónunnar um geiminn; merkilegt í rauninni hvað stór mál geta orðið smá þegar hlutirnir eru settir í nýtt samhengi.

Ég hef að undanförnu hugsað mikið til hennar Ingibjargar Sólrúnar Gísladóttur sem nýlega gekkst undir heilaskurðaðgerð í New York og til fjölskyldu hennar og vil senda út í eterinn með þessum línum kærleikskveðju og bestu óskir til hennar um góðan bata.

Af reyninum

2008-09-18T22:24:00.005+01:00

Hér í Þingholtsskógi (sem Minn heittelskaði segir að sé sá stærsti á Íslandi, eða kannski næststærsti á eftir Hallormi) keppast reynitrén við að fella laufið og sáldra berjunum sínum um allar trissur með aðstoð haustlægðanna og kona fyllist djúpri andakt á daglegum spássertúrnum yfir á Laufásborg með Skottunni yfir litadýrð náttúrunnar.

Eitt af því sem ég lærði í Skóla skoskra og keltneskra fræða í Edinborg var að reynitréð er eitt helgasta tré sem um getur, að minnsta kosti meðal íbúa Bretlandseyja.

Bændur bundu til að mynda tvær reynigreinar í kross og festu yfir dyrum útihúsa og hlöðu til þess að vernda skepnurnar fyrir óhöppum, nornum og sérdeilis hinu illa auga öfundarinnar (sem af einhverjum ástæðum til eru sögur af alls staðar á byggðu bóli nema hér á Ísalandi, kannski átti enginn neitt sem hægt var að öfundast yfir?).

Tjallar bæði og keltneskættaðir hafa löngum tengt reynitréð helgri Brigíði sem er reyndar miklu eldri en kristnin þar í eyjunum, komin af samnefndri gyðju úr írskri forneskju og tók við hlutverki hennar sem patrónessa lækninga, lista, ullarvinnu og fæðandi kvenna (hún ku hafa verið ljósmóðirin hans Jesú austur í Betlehem, hvernig svo sem það getur nú staðist, hún búsett svona norðarlega í álfunni og ekki á dögum fyrr en á 5. öld...).

Drúídarnir eru líka sagðir hafa verið hrifnir af reyninum (en líka heslitrjám, sjá 1. kafla Korkusögu) og svo mun hann hafa dugað vel til þess að finna málm í jörðu, líklega mýrarrauða þá. Og enn í dag planta frændur okkar Skotar og Írar og Bretar reynitrjám í húsagarðana sína, vísast löngu búnir að gleyma af hverju en það voru svona tré í garðinum hjá ömmu þeirra og afa og líka ömmu þeirra og afa og svona áfram langt aftur í myrkur fortíðarinnar þar sem ekki þótti af veita að tryggja sér og sínum alla þá vernd sem hafandi var í viðsjárverðri veröld.

Það voru stór reynitré í garðinum hjá Mundu ömmu minni og Gunnari afa fyrir vestan og þegar ég hugsa um það þá er þessi hlýja sem ég finn í hjartanu þegar ég horfi á fagurrauð berin líkast til upprunnin þaðan.

Kannski ég taki mig til og tíni þessi fáu ber sem eftir eru hér á reynitrénu fyrir framan Hallveigarkastala, þau eru nefnilega ágæt í hlaup með grænum eplum og sykri, það verður dálítið rammt en er ljómandi gott með sjófugli eins og t.d. ,,skarfabróður" (dýrfirsk fuglategund sem pabbi minn veiðir stundum, óvart).

Ég ætlaði reyndar að skrifa djúphugsaðan pistil í kvöld um það hvað það er mikilvægt að kunna að setja yfirgangssömu fólki mörk svo það haldi ekki að það geti vaðið um allt á skítugum skónum sínum án þess að aðrir segi múkk eða finni til undan þeim; það er nefnilega svo gott fyrir sjálfsvirðinguna að segja: ,,Stopp, nú er nóg komið af vitleysu." En ég geri það bara næst. Kannski.

Síðasta myndin er sérstaklega tekin fyrir nöfnu Únglingsins í skóginum (þú veist hver þú ert, Matta) og pabba minn. Þau hafa nefnilega bæði verið að falast eftir því að sjá eitthvað af því sem ég hef verið að skrifa í klefanum mínum á bókasafni þjóðarinnar.

Það sem er þarna á skjánum skrifaði ég í dag ;o)

Pilsaþytur / Flying Kilts!

2008-09-10T18:08:00.009+01:00

Aldrei á ævinni (nema kannski á sekkjapípuheimsmets- setningunni 2005) hef ég séð jafnmörg Skotapils á ferðinni og í gær og í dag og bjó ég þó í landinu Skotanna í tvö heil ár. Átti ferð upp Laugaveginn áðan og náði ekki brosinu af andlitinu; eitthvað svo agalega krúttlegt við þá og skoska framburðinn sem glumdi harður og skýr af hverju horni.

,,´Ello luv!" kallaði einn þeirra, síðhærður myndarmaður, af tröppum einnar kráarinnar og vildi endilega vita hvað ég héti, kynnti sig sjálfan sem William, þó ekki Wallace. Hann var eitthvað svo kunnuglegur og skyndilega áttaði ég mig á því hvernig á því stóð og spurði á minni bestu og hörðustu skosku hvort það hefði ekki ábyggilega verið hann sem ég sá sjónvarpinu í gærkvöldi, hann og það sem væri undir pilsinu hans.

Galgopasvipurinn á honum minnkaði til muna: ,,I don´t believe they showed my arse on telly!" Jafnaði sig þó fljótt og bætti við með breiðu glotti: ,,Never seen it masel, did it look nice?!" Ég sagði honum að hann hefði litið ljómandi vel út bæði að aftan og framan og bauð honum góðrar skemmtunar um leið og ég gekk hlæjandi mína leið.

Elspeth, Maggie, Morag, Caroline, Trish, Dave, Kathy, Lewis, Arnot & Brian and all you guys in Edinburgh who might happen to visit my blog now and again: Today´s post is about the travelling Tartan Army that visited us to watch the World Cup football match between Iceland and Scotland tonight. Pics all taken in the main shopping street of Reykjavík, close to where we live. Never seen so many men in kilts during one day, except perhaps once in 2005.

BTW: You guys won, 2-1. All about the match in the Queen´s English here in the Guardian. Hilarious read, even for antisportists such as masel. Note: "Armavista" is most likely what a Scotsman hears when Iceland´s supporters cheer their team saying Go Iceland! or: "Áfram Ísland!"

Haust

2008-09-07T21:47:00.007+01:00

Haustið er góður tími. Það finnst mér að minnsta kosti þetta árið. Notalegt að hjúfra sig undir værðarvoð í bláa hægindastólnum með tebolla, hygge sig í mildri birtu kertaljósanna, á meðan regnið bylur á rúðunni og trjágreinarnar slást í glerið í mestu hviðunum. Finna að árstíðirnar hafa sinn gang hvernig svo sem allt annað veltist.

Gott að finna haustlyktina í loftinu, finna hvernig gustar af Móður Náttúru þegar hún sópar laufblöðunum um götur og torg borgarinnar af þessum líka myndarskap.

Á þessum tíma í fyrra var Mín innri kona reyndar eins og skjálfandi lauf í hringiðu haustlægðanna; ekkert að halda sér í hráslagalegri veröld og friðleysi af kvíðahugsunum sem ekkert gekk að bægja frá.

En allt leið það hjá á endanum eins og annað, með hjálp frá Maríunum mínum þremur og fleiri góðum konum, sumum læknis-og prestlærðum en öðrum vel versuðum í skóla lífsins. Gott að rifja það upp núna; muna að lífið gengur í bylgjum og ekkert varir til eilífðar, ekki heldur depurðin og kvíðinn.

Hér eru allir byrjaðir í skóla nema yðar einlæg og Hallveig (kisa) náttúrulega. Minn heittelskaði er byrjaður að stúdera til starfsréttinda í sálfræðinni og nú líða hér flest kvöld (eftir sögulestur og vísnasöng með Skottunni) í guðdómlegri kyrrð þar sem skötuhjúin sitja í sitt hvoru horninu lesandi fræðin sín af mikilli nautn. Þetta er yndislegt líf.

Partur af þessari miklu vellíðan sem hér flæðir um skjáinn á orsakir í útrás sem ég hef fengið síðustu daga fyrir Minn innri innanhúsarkitekt; nú er gamli eldhússkápurinn sem vék fyrir herlegheitunum frá Frans í sumar hvítmálaður og krúttlegur með postulínshöldum úr Brynju kominn upp í borðstofunni og aldeilis kom pláss fyrir tólfmannabollastelliðfrátengdamömmu- semhúnfékkfrásinnitengdamömmu.

Og við tiltekt í gær í geymslunni í kjallaranum kom í ljós þessi líka ljómandi verklegi göngustafur langafa Míns heittelskaða og var samstundis skipað í heiðursess í stofunni, ásamt með veski sem minnir mig á ömmur mínar heitnar (keypt í Fatabúð Hjálpræðishersins vestur í bæ), afaklukkunni sem föðurafi Míns átti og Singer saumavélinni hennar Mundu móðurömmu minnar, blessuð sé minning þeirra allra.

Sem ég horfi yfir heimilið þá er ekki laust við að hér sé að verða um að litast eins og á safni um arf genginna kynslóðir ;o) (Skítt-og-lagó, þau sem heimsækja okkur sjá nú alveg hvað við erum móderne þegar við bjóðum upp á lattekaffifroðu frá Gaggía!)

Talandi um þess háttar; við Skottan heimsóttum Safnið okkar í dag (miðasölukonan bendi okkur á þetta sérstaklega, þ.e. að við ættum safnið öll saman); Þjóðminjasafnið er góður staður til að skottast á í rigningu og roki og fara svo í kaffistofuna á eftir og borða bananabrauð og vínartertu (ætti nú samt eiginlega að skrifa dr. Gunna um verðlagið hjá þeim, ekkert meðlæti til á minna en 280 kr. Jú, nema reyndar Frón matarkex á 20 kr. ).

Ég gleymdi ljósmyndabanninu eitt augnablik og tók mynd af klukkunum í bríaríi af því að ég hélt að Únglíngurinn í skóginum hefði kannski gaman af að sjá þær, þar sem hann er að lesa Íslandsklukkuna þessa dagana í skólanum (,,gegt furðuleg bók!“). Var skömmuð en ekki mikið og mátti eiga myndina úr því að ég var búin að taka hana.

Skottan á lokaorð dagsins: Hún setti upp svipinn sem hér blasir við til hægri og spurði sem svo: ,,Veistu af hverju sjóræningjar gera alltaf svona?“

Nei, Skottumamma vissi það reyndar ekki.

-,,Svo að þeir fái ekki fisk í augað!“

,,Ég þekki mann sem ...“ (varúð, langloka)

2008-08-27T14:02:00.009+01:00

Af og til hittum við heiðurshjónin fólk sem segir okkur í óspurðum fréttum frá því að það þekki einhvern sem hefur 1. greinst með heilakrabbamein, 2. er að deyja úr heilaæxli, 3. sem hefur dáið úr heilakrabbameini, 4. hefur gengist undir uppskurð vegna æxlis í heila, 5. fengið geislameðferð vegna heilaæxlis, 6. fengið flogaveiki vegna heilakrabba, 7. orðið fyrir persónuleikabreytingum vegna heilakrabba og 8. lömun/varanlegum heilaskaða vegna heilaæxlis.

Ég hef komið mér upp stöðluðum svörum við öllum þessum atriðum, að frátöldu því síðasta (já, ég verð oftar fyrir svörum en Minn, hann hefur einstakt lag á að leiða þetta allt saman hjá sér af stóískri ró og svara helst engu):

Við nr. 1 segi ég: ,,Já, er það? Þetta er eitt sjaldgæfasta krabbamein sem hægt er að fá en samt erum við alltaf af og til að heyra af þessu.“

Við nr. 2 segi ég: ,,Fólk er annað hvort lifandi eða dáið, það er enginn ,,að deyja“ nema þá kannski í banalegunni síðustu daga sína á jörðinni og þá finnst mér fallegra að segja að það sé að kveðja. En á meðan einhver er enn lifandi ættum við að umgangast hann sem slíkan, líka þótt hann/hún sé með alvarlegan sjúkdóm.“

Við nr. 3 segi ég: ,,Já, við deyjum víst öll á endanum.“ (Eða er bara alveg stúm, kem ekki upp orði af undrun yfir því að manneskjan hafi fundið sig knúna til að deila þessu með okkur.)

Við nr. 4 segi ég: ,,Já, er það ekki alveg stórkostlegt hvað læknavísindin eru fær um? Hugsa sér, að geta skorið í þennan hafragraut á milli eyrnanna á okkur! (Ég var reyndar nýlega að horfa á myndband af heilauppskurði og þar sést að heilinn minnir ótrúlega mikið á soðin þorskhrogn en alls ekki á hafragraut, eins og heilaskurðlæknirinn Míns heittelskaða fullyrti.)

Við nr. 5 segi ég: ,,Það eru víst bara hraustasta fólk sem fær geisla á höfuðið, það verður að vera svakalega heilbrigt – að frátöldu æxlinu sko - til að þola þá en geislarnir virka mjög vel á svona æxli, geta setið á krabbameinsfrumunum árum saman, þannig að þær fjölga sér ekki á meðan. Minn heittelskaði er einmitt með svona geislabaug utan um sitt æxli.“

Við nr. 6 segi ég: ,,Já, það er nú hægt að fá margt verra en flogaveiki. Í fyrsta lagi þá skaðast heilinn ekkert af flogakasti, þetta eru bara rafmagnstruflanir sem líða hjá á örskotsstundu, og í öðru lagi er mjög oft hægt að fá lyf sem koma í 70% tilfella alveg í veg fyrir köst. Eldri dóttir mín til dæmis, sem hefur verið með óútskýrða (líklega arfgenga í föðurættinni minni) grand mal flogaveiki frá 12 ára aldri hefur ekki fengið kast í bráðum 3 ár, þökk sé góðum lyfjum. Minn heittelskaði er reyndar svo heppinn að flogaveikin hans er af allra mildasta tagi, hann hvorki fær krampa né dettur út og heldur fullri meðvitund og hugsun í þessar sirka tvær mínútur sem flogið stendur yfir.“
Við nr.7 hef ég sagt eins og satt er að Minn heittelskaði er sjálfum sér líkur og á hans fyrirmyndarpersónuleika hafa ekki orðið nokkrar einustu breytingar, til allrar hamingju. Enda segja læknirarnir okkur að persónueiginleikar okkar séu mestmegnis staðsettir í framheilanum (undir ennisblaðinu) en æxlið Míns er miðsvæðis í vinstra gagnaugablaði heilans og kemur hvergi nærri jafnlyndi hans, rósemi, ofurgáfnafari, hlýju, reglufestu, kímnigáfu, hjálpsemi, skipulagshæfileikum, handlagni, náungakærleika, æðruleysi, framtakssemi og svo framvegis og framvegis.

Við nr. 8 hef ég hins vegar ekki enn komið mér upp stöðluðu svari til að snara fram við kjötborðið í Krónunni (merkilegt hvað ég hitti oft fólk í búðinni, fer ég of sjaldan út úr húsi?), öðru en því að segja að Minn sé laus við hvers kyns hreyfihömlun og sé ,,bara dálítið gleyminn á nöfn, en það gæti verið verra.“ Ein helsta ástæða þess að þetta mál hefur mætt miklum afgangi bæði í Krónunni og hér í Netheimum, er að heilaskaði er flókið mál og snúið og síst af öllu vill kona misskiljast í þeim efnum: heilastarfsemin/hugsunin er vísast okkar allra mesta einkaeign og stór spurning hvar á að draga mörkin þegar kemur að því að ræða hvað er í kolli annarra en konu sjálfrar.

Að ígrunduðu máli og samráði við Minn heittelskaða varð eftirfarandi pistill úr, svo að minnsta kosti aðdáendur vorir hér í Lífi í varurð – og hugsanlega einhver þau sem glíma við áþekkar þrautir – eignist dulítinn skilning á þessu flókna fyrirbæri (og hvernig það er að eiga mann sem hefur keypt sautján bækur á Amazon um minnið og starfsemi heilans, endar alla daga á því að gera minnisæfingar með merktum spilum, vinnur í 1-2 klukkutíma á dag í minnisæfingum/nafnalistum/hugtakalistum og man ekki alltaf hvað nánustu ættingjar hans eða mínir heita, jafnvel þótt að minnsta kosti mín megin heiti eiginlega allir sömu nöfnunum, allt upp í fjórir um hvert nafn).

Í vinstra gagnauganu miðsvæðis, þar sem (hálfur) æxlishlunkurinn Míns heittelskaða situr umvafinn geislabaugi, eru málstöðvarnar. Það er heilastarfsemin sem sér um að við getum tjáð okkur með orðum, á okkar ástkæra, ylhýra móðurmáli ellegar öðru máli lærðu í skóla – og því stærra er þetta svæði sem við erum öflugri í að viða að okkur orðaforða á eigin máli eða annarra.

Og sömuleiðis er þarna í vinstra gagnauganu svonefndur dreki, afar mikilvægur (já, þessi hluti heilans heitir það í raun og veru, hann minnir víst á sædreka/sæhest að lögun – á enskri líffræðilatínu nefnist líffærið hippocampus,) sem er talinn taka við öllum upplýsingum sem okkur berast úr umhverfinu og flokka þær á viðeigandi staði, setja sumar í langtímaminnið, aðrar í skammtímaminnið en fleygja enn öðrum í óminnið.

Hún Siobhan, leiðbeinandi á streitu-og-slökunar-námskeiðinu sem við sóttum í Maggie´s Centre í Edinborg í fyrra, líkti hippocampusinum við starfsmann í afar starfssamri skrifstofu sem hefði vart undan að flokka, raða og fleygja öllu því sem augun, eyrun og skynjunin yfirhöfuð dælir þangað án afláts.

Hún sagði líka að þegar við erum undir langvarandi álagi/streitu vegna áfalla, sjúkdóma eða erfiðra aðstæðna af hvaða tagi sem er þá framleiddi heilinn svo mikið af streituhormóni að það drægi verulega úr afköstum þessa ,,starfsmanns“ – að því kæmi að hann færi hreinlega í sumarfrí og sneri ekki til vinnu aftur nema við slökuðum á. Leidd slökun og eða hugleiðsla er þess vegna algjör snilld, fyrir þá sem vilja halda geðheilsunni undir álagi.

Jaaáá! segið þið vísast núna uppljómuð, og skiljið allt í einu af hverju þið munið aldrei símanúmer, hvenær tannlæknatíminn er eða hvar í fjandanum þið lögðuð bílnum fyrir utan mollið, hvað þessi þarna leikari heitir í þarna bíómyndinni sem þú manst ekki heldur hvað heitir, einmitt þegar þið eruð stressuð og viljið muna þetta í hvelli og helst allt saman í einu.

Fyrrnefndur hippó-dreki er tvöfaldur, þ.e. eitt stykki er hvoru megin í heilanum. En vinstra megin í Mínum hefur hans eigin persónulegi krabbadreki etið þann upprunalega með húð og hári, vaxið út frá honum og utan um hann. Af einhverjum óskiljanlegum en undursamlegum ástæðum er Minn samt ekki algjörlega minnislaus eins og við væri að búast af segulómunarmyndum og skurðlæknakrukki; læknirarnir skosku töldu að það væri hugsanlega því að þakka að æxlisdrekinn hefði vaxið svo hægt og rólega á svo löngum tíma, jafnvel áratug eða lengur, að aðrar heilafrumur hefðu haft svigrúm til þess að taka yfir að stóru leyti hlutverk þeirra sem töpuðust inn í æxlisvefinn.

En hver er þá skaðinn hjá Mínum? Eins og ég sagði þá felst hann fyrst og fremst í minnisleysi á nöfn fólks/staða/stofnana sem og á hugtakaheiti en einnig erfiðleikum við einbeitingu, sérstaklega ef hann er þreyttur - og orkan er vissulega minni en áður, kannski vegna æxlisins, kannski vegna geislameðferðarinnar.

Við stuttu útgáfuna af þessu svari höfum við alloft fengið að heyra að þetta sé nú óskaplega algengt; allir kannast við það að muna ekki hvað einhver heitir sem hann hitti á götu í gær (yðar einlæg er til dæmis illa haldin af þess konar), hvað þá heilkennið að muna ekki hvað hann heitir nú aftur leikarinn sem lék aðalhlutverkið í þarna myndinni .....ah, hvað heitir hún nú aftur?

Án þess að ég vilji gera lítið úr eigin gleymni, eða ykkar sem þekkið tilfinninguna að vita hvert orðið/nafnið er sem er rétt komið fram á varirnar en vill ekki koma – og kemur svo allt í einu þegar hætt er að hugsa um það – þá er skaði Míns öllu erfiðari viðfangs. Ég er þó orðin að ég held nokkuð þjálfuð í að stinga inn líklegum orðum í samræður okkar þar sem mér sýnist það viðeigandi og stinga upp á heitum/hugtökum/nöfnum af ýmsu tagi, en stundum kemur fyrir að tillögur mínar eru alveg út í Hróa hött. Framan af var – og er enn af og til – þessi gleymni á til dæmis nöfn náinna ættingja sár áminning um ástæðuna fyrir henni, áminning um að drekaótætið er komið til að vera, þótt það sofi nú um stundir undir geislabaugnum.

Og ég á það til að láta mér gremjast þessi endalausa tilhneiging samræðna, hvort sem er okkar hjónanna á milli eða Míns við vini og ættingja, til þess að snúast sínkt og heilagt um hvað eitthvert leikrit heitir, eða sameiginlegur kunningi, bíómynd sem horft var á, frænka nágrannans (sem heitir aftur?) og svo framvegis endalaust. Aldrei hefði mig grunað að óreyndu hversu stór þáttur það er í lífinu að skiptast á upplýsingum um nöfn og heiti.

Þetta hefur þó haft þann ótvíræða kost í för með sér fyrir Yðar einlæga að ég hef látið af ævilangri áráttu til framígripa í miðjum samræðum og taka orðið af öðrum en þess háttar er landlægt í stórfjölskyldunni minni (og víðar býst ég við) og helgast vísast af því að við vorum mörg sem þurftum að komast að á sama tíma og skipta með okkur takmarkaðri athygli foreldranna (ég á fimm systkini, hér t.h. eru fjögur á góðri stund).

Fram að þessu hefur mér fundist það bara frekar krúttlegt þegar hver talar ofan í annan; að svona ,,ítölsk“ stemming við matarborðið sýndi bara ,,dínamík“ í samræðunum og merki um óbilandi áhuga hvers og eins á koma sér og sínu að, án tillits til þess hvort viðmælandinn hafi lokið sínu máli. Núna hef ég hins vegar lært að hlusta á það sem sagt er og veita því almennilega athygli í stað þess að hugleiða hvað ég ætli að segja næst þegar ég kemst að, hinkra róleg þótt andartaksþögn komi í setninguna á meðan framhaldið er í smíðum.

Ég get reyndar aðeins haft áhrif á eigin talanda, þannig að ósjaldan sjá blessuð börnin ein um samræðurnar við matarborðið; við heiðurshjónin þegjum þá bara og njótum þess að hlusta á það sem fyrir hefur borið í veröld þeirra þann daginn og reynum ekki að breyta því sem við getum ekki breytt ;o)

Maðurinn minn, kolleginn...

2008-08-08T00:01:00.006+01:00

,,Nú skil ég af hverju þú skrifar bækur," sagði Minn heittelskaði og dæsti af vellíðan þegar hann fletti nýju bókinni sinni sem kom sjóðheit úr prentsmiðjunni í dag: Rásakverið: Handbók í rafeindatækni. Yðar einlæg brosti mildilega, kinkaði kolli full samkenndar og -gleði, (dáldið öfundsjúk samt), rak nefið oní eintak til að finna þessa makalausu lykt sem er af nýprentaðri bók - það var ekki alveg eins gott og að þefa af eigin bók, en næstum því. Ekki síst vegna þess að í fyrsta sinn á ævinni stendur prentað í bók: Til Villu.

Já, nú er hún komin, bókin góða sem hefur verið ,,hjáverk" Míns síðastliðin árin (meðfram því sem hann hefur kennt, orðið fjölskyldufaðir, flutt á milli landa, tekið tvær háskólagráður, verið skorinn í heilabúið og geislaður). Tilbúin. Prentuð. 241 blaðsíða með löngum formúlukafla og hellingi af skrítnum hand-og tölvuunnum teikningum af rásum, spennum, díóðum, emitterum, köllum og kellingum. Þegar á útgáfudegi komin í tvær búðir (Íhlutir og Iðnú). Ég á kollega á heimilinu. Velti því fyrir mér í dag hvort það myndi ekki færa okkur enn nær hvort öðru.

Núna áðan, sirka sex tímum eftir að kössunum hafði verið staflað upp í einu horni stofunnar, fékk ég einmitt staðfestingu á því. Þá heyrðist nefnilega í manninum mínum, kolleganum, upp úr eins manns hljóði og hljómaði dálítið dapurlega: ,,Ég er eitthvað svo tómur."

Í útgáfuheiminum er þetta vel þekkta fyrirbæri kallað póstpöblisjíng-dípressjón. Bókin sem hefur lagt undir sig lífið og tilveruna um langa hríð er farin út í veröldina og þarf ekki lengur á skapara sínum að halda. Nístandi tómleiki tekur við hjá höfundinum og hann ráfar eirðarlaus um göturnar; ekki bætir úr skák að nú tekur við biðin eftir viðtökum miskunnarlausra gagnrýnenda.

En svo fann ég að á okkur Mínum er þó nokkur munur, því að nokkrum mínútum síðar gall í honum, til muna léttari í bragði: ,,Þetta er nú bara af því að ég sleppti golfinu í gær. En nú fer ég í golf í fyrramálið!"

Rásakverið er prentað hjá GuðjóniÓ. Prentsmiðjan sú var stofnuð fyrir 53 árum, í einu horni stofunnar okkar hér á Hallveigarstígnum eins og lesa má um hér á síðunni þeirra - kannski því sama og bókakassarnir standa í núna. Skondin tilviljun. Eins og hringur sem lokast. Eða rás, öllu heldur.

Botna í dag með mynd úr ævintýraskóginum, þessum sem ég hef stundum talað um á mínum skáldlegri stundum við netskrifin - skóginum sem hvert og eitt okkar þarf að rata í gegnum um og leysa hinar ýmsu þrautir á leiðinni, stundum er dimmt yfir og engir brauðmolar nokkurs staðar að lesa sig áfram eftir en stundum skín sólin í heiði og lífið er hreint út sagt yndislegt.

Þetta tiltekna rjóður er á Austurvelli í Reykjavík.

P.S. Pantanir á bókinni góðu má senda á netfangið: bjorgvin ,,hjá" rasakverid.is

P.P.S. Nýjar myndir úr hvunndeginum í Myndasafninu.

Með hjartað fullt af þakklæti

2008-07-27T23:11:00.009+01:00

Engu líkara en árvökult jöklaskrímsl hafi gægst upp úr lóninu og gefi konu (eitt) auga þarna vinstra megin í myndinni - hálfa manneskjan fremst (sem átti reyndar ekkert að vera með) sýnir stærðarhlutföllin. Búin að skoða þessa mynd og fleiri úr Austurferðinni okkar aftur og aftur, tek andköf í hvert sinn yfir fegurðinni sem fyrir sjónir bar í þessari lengi-tilstandandi-helgarreisu til vinafólks á Höfn í Hornafirði.

Komum við í Skógasafni á leiðinni austur og hver heilsar þar kumpánlega í afgreiðslunni nema þýðversk skólasystir úr þjóðfræðinni frá því um árið. ,,Égtrrúúúiðessekki!" hvein í henni á innsoginu og framúrskarandi íslensku þegar yðar einlæg viðurkenndi að hún hefði aldrei komið þar fyrr. Og aftur, þegar ég upplýsti að ég hefði heldur aldrei á ævinni komið á Höfn, hvert ferðinni væri heitið: ,,Égtrrúúúiðessekki!"

Um daginn var ég að spjalla (á skandinavísku með A.Lindgren-hreim) við norska mágkonu mína sem var 3 vikum á undan mér í siglingu um Jökulsárlón - (það var vinkona hennar og bróður míns sem var á mynd í Mogganum um daginn að synda í lóninu; hún er sko í ,,Hafbaðsfélaginu" í Þrymssjó/Tromsö) - og hún sagði sisvona að hún hefði tvisvar sinnum farið Hringinn og auðvitað upp á Hveravelli. Ætli hún hafi ekki komið til landsins í svona fjögur, fimm skipti undanfarna tvo áratugi.

Ég hef reyndar komið á Hveravelli, tvisvar meira að segja (í annað skiptið með henni og bróður mínum) en ég hef aldrei farið Hringinn og vísast myndi Martina mín þýska ekki trúa því heldur - að það sé hægt að búa svona lengi á þessu landi án þess að hafa veitt sér þá ánægju að hafa skoðað það hringinn í kring.

Við áttum yndislega helgi á Höfn, komum vel nærð bæði á sál og líkama í bæinn aftur og hjartað fullt af þakklæti. Hér að neðan getur að líta útsýnið frá bænum í átt til jöklanna sem skríða frá Vatnajökli; myndin er tekin um miðnæturbil og þó hún sé falleg nær hún vart að fanga töfrana á þessu stillta kvöldi þegar húmið var að síga á.

Af heimilislífinu er það annars tíðast að mannskapurinn er að afloknu sumarfríi að búa sig undir að veita Þeirri uppkomnu húsaskjól aftur eftir nokkurt hlé; hún er reyndar í 69. sæti biðlistans eftir einstaklingsherbergi á Gamla garði Háskóla Íslands og við krossum auðvitað puttana þar til úthlutun hefur farið fram (eftir 2 vikur), fórum samt í Ikea í dag og fjárfestum í (eins konar) léttfataskáp og fleiri sænskum patentlausnum af ýmsu tagi til þess að koma henni og því sem henni fylgir fyrir í kastalanum á ný með betra móti. P.S. Þeim, sem vita að áður en við fórum í Austurferðina fórum við í ákaflega ljúfa og skemmtilega Vesturferð og vilja sjá myndir úr þeirri reisunni, er bent á Myndasíðu Dadda á hlekkjalistanum hér til hægri yfir bloggsíður - þ.e. þegar hann er búinn að setja inn myndir frá Ættarmóti afkomenda hjónanna frá Hofi; ég gleymdi nefnilega að hlaða myndavélina áður en við fórum heim til Þingeyrar við Dýrafjörð.

Jæja

2008-07-08T21:54:00.008+01:00

Þá er víst kominn tími á netskrif og þó fyrr hefði verið. Sjö vikur í pásu. Yðar einlæg vísast búin að tapa öllum sínum tryggu lesendum (nema kannski mömmu og Mínum) fyrir fjölmörgum ,,ekkert-nýtt-blogg-ennþá!"-flettingum síðan. Jæja, skítt og lagó. Það nennir hvort eð er engin/n að sitja yfir tölvunni þegar sólin skín á Klakann eins og hlýnun jarðar sé komin til að vera.

Mér til forláts er þó rétt að geta þess að harði diskurinn tölvunnar krassaði eins og það heitir á fagmáli og þurfti endurnýjunar við, Skottan er í komin í leikskólafríi síðan um miðjan júní, auk þess sem við heiðurshjónin brugðum okkur í vikuorlof til yndislegu Edinborgar í millitíðinni, rifum niður gömlu eldhúsinnréttinguna og höfðum hjartaskipti á heimilinu. Hjartaskiptin má sjá í framhaldssögumyndasyrpu hérna; orðið svo kósí hjá okkur að við komumst varla upp að sofa á kvöldin; sitjum bara ymjandi af sælu í fallega eldhúsinu okkar og dáumst að eigin smekkvísi.

Læt tvær myndir úr Edinborgarreisunni nægja í bili; sú fyrri er tekin í miðju nýja völundar-og bænastígsins í litla garðinum á Georgstorgi, hvar Skóli keltneskra og skoskra fræða er til húsa í 300 ára gömlum byggingum Edinborgarháskóla. Þetta mun vera nákvæm eftirmynd af völundar-og bænastígnum í dómkirkjunni í Chartres í Frans, sem ég hef einu sinni séð utanfrá (kirkjuna sko, klukkan var orðin svo margt að það var búið að læsa, Katrínu þá 11 ára gamalli til mikils léttis); það var fyrir sléttum áratug og í öðru lífi.

Kirkjan þessi leikur nokkuð stórt hlutverk í bókinni til hægri, sem er ágæt fyrir áhugasama um sögur sem spila á vinsældir davinsíkóðans, frekar langdregin reyndar.

Seinni Edinborgarmyndin sýnir Minn heittelskaða endurnýja gömul kynni af vinsælasta límonaði Skota (söluhærra en bæði pepsí og kók) sem ber heitið Irn Bru, snarast sem Járnbrugg. Bragðið ku svo slæmt að lögurinn er ódrekkandi nema hafa verið í að minnsta kosti klst. í frystinum - en góður kostur að mati Míns sem fékk þá að hafa sitt brugg í friði fyrir öðrum gosþambandi fjölskyldumeðlimum. Eins og sjá má á svipnum eru honum fornu minnin afar kær. (Myndin er tekin um miðnætti, í Meadows garðinum, korteri eftir komuna með lestinni frá Glasgow).

En talandi um kröss á hörðum diskum: Ég mæli eindregið með því að fólk taki afrit af ÖLLUM gögnunum sínum af og til. Ég var svo bráðsnjöll í janúar sl. að taka afrit af öllu dótinu mínu - nema reyndar póstinum - (já, auðvitað tek ég líka daglegt afrit af Bókinni) eftir að ég frétti af góðri vinkonu minni í Danaveldi sem missti ótryggða aleiguna í eldi um jólin (eldsvoði í búslóðageymslunni!). Snillingunum hjá Tölvuteki tókst reyndar að bjarga öllu innvolsinu mínu frá eyðingu - nema póstinum. Netfangaskrá sem safnast hefur í sl. sirka átta ár er sem sé horfin. Ef einhver vill að ég hafi samband við sig netleiðis þá er honum/henni hér með tilkynnt að það er illmögulegt.

Það má náttlega brúka landpóstinn; ég fékk skrifað sendibréf með landpóstinum frá Tórshavn í Færeyjum í vikunni, mér til ómældrar gleði.

Settist spennt upp á svalir í sólina með kaffibollann og bréfið og get varla lýst eftirvæntingunni sem streymdi um mig þegar ég sá þarna fjórar síður þéttskrifaðar með penna, og nöfn vinkvenna minna tveggja á bakhlið umslagsins. Annað eins hefur ekki hent mig í háa herrans tíð. Eins og tölvupóstur er nú þægilegur þá hefur hann ekki viðlíka sjarma og alvöru sendibréf. En fatlafólið ég get reyndar ekkert skrifað sendibréf fyrir vefjagigtarverkjum í úlnliðum við hvaðeina umfram nafnið mitt, njah - gæti auðvitað tölvuskrifað bréfin mín, prentað út og sent í raun-umslagi. Hugsa málið.

Þau sem vilja finna mig í eigin persónu eru velkomin á Kaffi Hallveigu á næstunni (leikskólafríið er fram í miðjan júlí og á meðan held ég áfram að vera í fríi með góðri samvisku gagnvart Bókinni); ef ég er ekki í eldhúsinu eða að sólbakast á svölunum er okkur mæðgurnar að finna í Hljómskálagarðinum (sjá efstu mynd)- Skottan er sú í sandgryfjunni, ég er þessi á bekknum sem er ekki að gera nokkurn skapaðan hlut, (alveg eins og krakkarnir í Únglíngavinnunni sem sitja hreyfingarlaus við beðin þar allt í kring, bara aðeins eldri).

P.S.

Gleymdi stórfréttinni: Ég varð afasystir lítils, rauðhærðs drengs í kóngsins Köbenhavn þann 6. júlí. Sem er skrítið eins og ég er nú ung ennþá, en kannski ekki eins skrítið samt og að mamma mín er nú orðin langamma og pabbi minn langafi. Þetta líf er svo makalaust merkilegt.

Úr Vesturhafi

2008-05-20T15:42:00.004+01:00

Makalaust er það merkilegt að alltaf skuli heyrast í hafinu innan í kuðungnum, svona löngu eftir að hann komst á þurrt land. Þessum skolaði á land úr Vesturhafi upp á strönd eyjarinnar Tiree (Tyrvist heitir hún í Orkneyingasögu) út af vesturströnd Skotlands í júní í fyrrasumar en býr nú í gluggakistunni á baðherbergi í Þingholtunum...

Skottan á fjögurra ára afmæli á morgun, 21. maí. Fjögur ár síðan þá.
Tíminn er skrítið fyrirbæri...

Með þrútið hjarta

2008-05-13T13:01:00.010+01:00

Tilfinningin er ekki ósvipuð og eftir fæðinguna fyrir tæpum fjórtán árum; þreytt en ákaflega sæl og glöð, fegin yfir því hvað þetta gekk nú óskaplega vel allt saman og að oggulítill kvíði í aðdragandanum reyndist alveg ástæðulaus, í aðra röndina er konu líka létt yfir að þetta er að baki. Hjartað er þrútið af móðurlegu stolti og lítil rödd hvíslar í gegnum gleðivímuna nú eins og þá: ,,Þetta gastu, stelpa!"

Sem sagt, drengurinn er fermdur.

Athöfnin í Dómkirkjunni í gær var óskaplega falleg og persónuleg og lítið eitt öðruvísi en flestir eiga að venjast; Únglingurinn í skóginum var eina fermingarbarnið því að hann sótti fermingarfræðslu í Kvennakirkjunni, hjá sr. Auði Eir og var fermdur af henni. Kvennakirkjan er söfnuður (sem yðar einlæg hefur tilheyrt síðan í fyrra eða hitteðfyrra) innan okkar lútersku þjóðkirkju, sem fær lánaðar kirkjur eftir hentugleikum fyrir messur og athafnir, í þessu tilviki sóknarkirkju beggja foreldrasettanna sem búa sitt hvoru megin við Dómkirkjuna (og gengu þar hvort um sig í hjónaband fyrir eigi svo alllöngu).

Strákurinn var svona líka flottur, í smókingjakkanum og með Billabong hattinn (sjá mynd - NB hann var vitanlega hattlaus í kirkjunni), stóð sig eins og hetja og bliknaði hvorki né blánaði en beit bara í tunguna á sér þegar móðirin flutti til hans ávarp með tilvitnunum bæði í Matthíasarbók (sjá síðasta blogg) og Pál ,,Postulín" í Biblíunni (Fyrra Þessaloníkubréf, kafli 5, vers 15-24).

Eitt af því sem gerir messur Kvennakirkjunnar öðruvísi en þær hefðbundnu er að altarisgangan er með lítið eitt öðru sniði. Eftir að Matthías hafði verið tekinn til altaris gengu þau sr. Auður Eir fram og stóðu í neðstu altariströppunni, hún með vínið í kaleiknum (vínberjasafa) og hann með brauðið í körfu (rifnar hveitibollur) og gáfu okkur kirkjugestunum, sem gengum hvert af öðru fram fyrir þau, jafnt ung sem aldin (virk sem óvirk) og öll þar á milli.

Á meðan við þáðum blóð Krists og lífsins brauð söng Anna Sigga Helgadóttir (hún söng líka í brúðkaupinu okkar Míns heittelskaða, 5.8.06) svo undurfagurt við píanóundirleik Aðalheiðar Þorsteinsdóttur að ekki varð hjá því komist að konu og manni vöknaði um augu.

Ættartrénu drengsins (sem líkist stórum og fallegum rósarunna fremur en beinvöxnu grenitré) var boðið til fermingarveislunnar í björtum og notalegum sal Dómkirkjusafnaðarins við Vonarstræti; þar svignaði fimm metra langt kökuborðið af kræsingum framreiddum úr eldhúsum beggja fjölskyldna og svo að sjá sem hvor um sig hafi talið sig eina um baksturinn oní þessa sirka fimmtíu gesti okkar. Betra að hafa of en van, fannst okkur, og að veislulokum var restunum sem reyndar voru ekkert svo óskaplega miklar, býttað á heimilin tvö, þannig að hér verður annar og þriðji í fermingarveislu næstu dagana (þarf nauðsynlega að fá uppskriftina að frönsku súkkulaðikökunni hennar Siggu fyrir næsta afmæli og ef Tommi mágur lítur hér við þá var ítrekað beðið um uppskriftina að brauðréttinum með sólþurrkuðu tómötunum!).

Við ferminguna leiddu konur úr kór Kvennakirkjunnar sönginn, hlýjar þakkir til þeirra fyrir það. Ég botna þessa fermingarfærslu með sálmi sem þær sungu til hans þegar hann hafði staðfest skírnarheitið (ég hef verið að raula þetta í vetur af og til, ekki síst þegar únglíngaveikin hefur herjað, prófið endilega sjálf og finnið hvað sálmaraul hrífur vel til hugarhægðar); Megi gæfan þig geyma eftir Bjarna Stefán Konráðsson:

Megi gæfan þig geyma,
megi Guð þér færa sigurlag.
Megi sól lýsa þína leið,
megi ljós þitt skína sérhvern dag.
Og bænar bið ég þér,
að ávallt geymi þig Guð í hendi sér.

P.S. Á neðstu myndinni eru tvær af Systrunum sex (já, hann á sex systur í allt og einn ponsulítinn bróður að auki) að opna sína pakka í veislunni - snilldarhugmynd úr stjúpmóðurgarði sem sló aldeilis í gegn.

P.P.S. Betri myndir munu með tíð og tíma birtast í myndasafninu, en til að byrja með eru hér þrjár góðar frá fermingardeginum á bloggsíðu elstu systurinnar.

Plúshelmingamegin

2008-04-29T13:37:00.009+01:00

Þar er komið í málþroska mínum og skilningi á dýpt okkar ástkæru, ylhýru tungu að ég get búið til málfræðilega rétta setningu sem enginn skilur nema Minn heittelskaði. Ekki einu sinni ég sjálf. Dæmi?

,,Fallkerfaröð er samtenging tveggja eða fleiri rása þar sem útgangur rásar tengist inngangi næstu rásar." Og sé þetta ekki nógu áhrifamikið, hvað þá um þessa fullyrðingu? ,,Þetta er flokkur magnara sem er með vinnupunkt forspenntan við opnun þannig að þeir magna plús- eða mínushelming merkisins. Forspennan gerir það að verkum að cross-over bjögun verður minni en í klassa B."

Hann er sem sagt búinn með bókina sína, vel á undan mér (N.B. hann byrjaði líka langt, langt á undan mér) og ég er nú að prófarkalesa Rásakverið: handbók í rafeindavirkjun. Makalaust skemmtilegt verk; aldrei hef ég á ævinni lesið texta og leiðrétt án þess að skilja svo mikið sem múkk í innihaldinu. Hafi ég áður fengið í hnén yfir gáfnafari Míns heittelskaða, þá er ég nú gjörsamlega fallin í stafi yfir því sem rúmast í kolli hans - það er aldeilis ekki að sjá að drekaskoffínið hafi haft nokkurn skapaðan hlut að segja í gagnabankann sem þar hefur verið komið upp næstliðna áratugi, hvort sem er sálar- eða jónamegin.Við heiðurshjónin höfum nú með sumarkomunni tekið til við ákaflega sportlegt líf: nú er synt tvo morgna í viku í Vesturbæjarlauginni, hlaupið umhverfis Tjörnina og hjólað reglulega þess á milli, auk þess sem Minn er nú dottinn í golfið (nei, ekki í gólfið, golfið). Fórum í sólríkan og frísklegan hjólatúr út í Nauthólsvík á Drottinsdaginn síðasta með Skottuna í aðstoðarstúlkusætinu, þá um morguninn hafði Minn verið frá átta til ellefu (!) í golfinu og Yðar einlæg síðan tekið Tjarnarhringinn á ofurkonuspretti.

Hreyfingin, dagsbirtan og blessuð Reykjavíkurgolan eru hreinustu undralyf; gleðin streymir inn í sálina og hrekur burt myrkrið sem þar hefur ríkt þessa löngu vetrarmánuði, stundum svartara en kona hefur kært sig um að viðurkenna fyrir opnum tjöldum. Á sunnudagssíðdegið hlýddum við síðan dolfallin á yndislegan kórsöng Háskólakórsins í Neskirkju og Mín við það að tárast af hamingju yfir að eiga þarna sirka 1/50 hlut í þessum rjómaröddum, þannig talað. (Sú uppkomna er þarna aðeins til hægri við miðju í fremstu röð, með hendur fyrir aftan bak.) Þegar þau sungu Ég vil lofa eina þá (þ.e.a.s. Máríu guðsmóður) við lag Báru Grímsdóttur hvarf ég með lukt augun inn í hljómmikinn helgisönginn og tók undir í hljóði; mikið er mitt blessaða barnalán :o)

Við bætist tilhlökkun til Hvítasunnunnar en þá á mánudeginum gengur Únglingurinn í skóginum til liðs við okkur Kristsmenn og -konur og verður fermdur af síra Auði Eir kvennakirkjupresti í safnaðarkirkju beggja fjölskyldna hans, þ.e. Dómkirkjunni. Næsta ritverk frá minni hendi verður ,,ávarp til fermingarbarns" til flutnings við athöfnina; ég hef verið að fletta svonefndri Matthíasarbók sem ég hef haldið frá því piltur var þriggja ára gamall í leit að einhverju sem væri við hæfi við svo hátíðlegt tilefni - sumt er nú svo krúttlegt að það hálfa væri nóg og myndi án vafa kosta djúpan roða í únglíngsvöngum og tár á frænku- og ömmuhvörmum:

3 ára: Knúsin hans Matta geta klárast. Stundum á hann bara eitt pabbaknús eftir og þrjú mömmuknús en öll Katrínarknúsin eru búin. Yfirleitt má bæta birgðastöðuna með því að gefa honum nokkur knús og þá margfaldast lagerinn fljótt.

5 ára: Eftir að hafa lesið nokkrum sinnum bókina Gettu hve mikið ég elska þig notar Matthías yfirleitt lengdareiningar til að lýsa ást sinni og elskar ástvini sína ,,hærra en geimurinn," ,,upp í tungl og til baka" og það stórkostlegasta: ,,Ég elska þig lengra en endimörk geimsins!"

Kannski læt ég bara duga að birta þetta hér. Fer eftir því hvernig únglíngahormónasprengigosin arta sig næstu tvær vikurnar... ;o)

P.S. Þau ykkar sem eigið kærleikshugsanir aflögu, sendið þær endilega á þessa slóð hér þar sem verið er að takast á við dreka af því sama tagi og hér var minnst á að ofan, auk annars - þær koma ábyggilega að góðum notum.

Alltaf að skrifa

2008-04-16T18:25:00.006+01:00

,,Ertu ekki alltaf að skrifa?" segir fólk við mig.

,,Jú, jú," segi ég strax. ,,Alltaf að skrifa." Reyni að vera ekki vandræðaleg þótt Mín Innri Rödd hvísli um leið: ,,Er það nú alveg rétt, góða? Suma daga skrifarðu nú barasta varla staf!"

,,Það er ekkert að marka," ansa ég Minni Innri Rödd fúl og er strax komin í vörn. ,,Kona getur ekki skrifað og skrifað tímunum saman eins og ekkert sé, hún þarf nú að næra andann til þess að geta verið frjó og frumleg og komið með nýjar hugmyndir! Stundum verð ég til dæmis að lesa, það er heilmikil heimildavinna sem þarf að vinnast meðfram þegar sagan gerist langt aftur í öldum, það segir sig nú sjálft. Og stundum þarf ég að vinna í textanum, snurfusa og lagfæra og þannig. Það er ekki allt talið í línum eða skrifuðum síðum!"

,,Iss," segir Innri Röddin með hofmóði. ,,Fyrirsláttur. Hvernig var vinnudagurinn í dag til dæmis, viltu segja okkur frá því?! Farið laglega af stað í morgun, með kaffidrykkju og kjaftablaðri í þrjá tíma, vesskú!"

,,Ég þarf nú að eiga samskipti við annað fólk líka, það er enginn leikur að vinna heima hjá sér þar sem engir vinnufélagar eru til að deila með kaffitímanum, skal ég bara segja þér. Þessi vinkona mín er í heimsókn frá útlöndum, komin alla leið frá Finnlandi og fyrr mætti nú andskotans fyrr vera að gefa sér ekki tíma til að rækta vináttuna þá sjaldan að færi gefst!" Mér finnst þetta ekki sanngjarnt.

,,Já, já, og svo var mín náttúrulega óskaplega skapandi jafnskjótt og ræktunarstarfinu lauk um hádegisbilið, eða hvað?" Mín Innri Rödd er ekki á því að gefa sig, tónninn sífellt kaldhæðnari.

,,Njah - " Ég þarf aðeins að hugsa mig um. Já, alveg rétt! ,,Ég þurfti nú að svara tölvupóstinum, þess þurfa ALLIR."

,,Já, það var víst þarna áríðandi englakeðjubréf frá mágkonu þinni sem þurfti að sendast á tíu manns í viðbót og aftur á hana. Og hvað svo fleira?"

,,Svo las ég helling í tveimur bókum til að gá að svolitlu sem skiptir sko máli þarna í sambandi við söguna, ég á eftir að ákveða tiltekna staðsetningu fyrir tiltekna persónu sem gegnir stóru hlutverki og var svona að athuga betur kortin og sjá hvort væri hentugra upp á söguþráðinn að gera að hafa þetta svona eða hinsegin, landfræðilega sko, og svo var ég að spá í hvort ég ætti að fara eftir þessarri eða hinni heimildinni um hvort tilteknir sögulegir menn hafi verið bræður eða ekki - það skiptir verulegu máli upp á framhaldið að gera hvort þeir voru bræður en þeir voru líklega ekki verið bræður því þeir eru klárlega af sitt hvoru þjóðerninu og ég skil ekki hvað þessir sagnfræðingar eru eiginlega að rugla með svona lykilatriði, meiri vitleysan. Byggir allt á því að menn með sama nafni eru á ferðinni á sama aldarfjórðungi en í sitt hvoru landinu! Eins og menn geti ekki verið nafnar fyrr á tímum rétt eins og í dag!"

Mín Innri Rödd stynur mæðulega eftir þessa ræðu. ,,Og ertu nú búin að komast að sömu niðurstöðu og síðast þegar þú fórst í gegnum þetta eða skipta um skoðun aftur?" Hæðnistónninn er nístandi.

,,Njah. Ætli ég hafi þá ekki bara bræður, það er eiginlega sennilegast að þannig hafi það verið. Svo væri hitt svo flókið og þá væri sagan farin að teygja sig út í allt aðra móa en til stóð, skilurðu. Nóg er nú samt. Krítíkerarnir segja líka að sagan verði að ganga fyrir sagnfræðinni svo að það getur verið að ég slái jafnvel saman tveimur sögulegum atburðum til að einfalda þetta aðeins."

,,Og þetta er sem sagt dagsverkið þá? Að komast að sömu niðurstöðu og síðast?"

,,Nei, nei. Ég ákvað líka að hafa aðsetur tiltekinnar persónu á tilteknum stað, öðrum en ég var búin að ákveða í gær." Ég er nokkuð hróðug með mig þegar ég átta mig á þessu. ,,Ég á bara eftir að breyta staðarheitunum í textanum."

,,Og svo var dálítið sofið, var það ekki?! Á vinnutímanum!"

,,Ég sofnaði nú eiginlega ekki," muldra ég vandræðaleg. ,,Þetta er kallað leidd slökun, maður fer í svona á-milli-svefns-og-vöku-ástand í afmarkaðan tíma og hlustar á slökunartónlist, öldugang og fuglasöng á meðan, hver einasti gúrú sem hefur sett orð á blað í sjálfshjálparbók segir að þetta sé algjörlega lífsnauðsynlegt fyrir andann og sálina og ekki síður líkamann, bætir nætursvefninn (og ekki veitir nú af) og skapar nauðsynlega ró sem er skilyrði fyrir því að nokkur sköpun geti átt sér stað. Og hafðu það!"

,,Já, þannig að niðurstaðan er sem sagt sú að í dag var ekkert skrifað nýtt nema þetta blogg en á morgun...?"

,,Á morgun ætla ég að skrifa heila síðu. Kannski tvær. Og ekki blogga neitt í marga daga. Lofa."

,,Og fyrir þetta er borgað með skattfénu borgaranna?! I rest my case!"

Góð tíðindi úr efra

2008-04-03T11:20:00.000+01:00

Netskrifin mín hafa verið að lognast út af þessar síðustu vikur og ekki útséð með hvað úr verður með hækkandi sól en í dag er að minnsta kosti gott tilefni til að láta til sín heyra: Minn heittelskaði fór í segulómun á heila í gærmorgun og í dag fengum við góðar fréttir frá krabbameinslækninum Jakobi Jóh.; drekinn sefur sem fastast ennþá og ekki nokkrar einustu breytingar að sjá á myndinni frá því fyrir þremur mánuðum, engin æxlisstækkun og ekkert að gerast.

Flogalyfjagjöfin er aukinheldur nú komin á rétt ról þannig að Minn hefur ekki fengið sps-kast í meira en mánuð og næsta eftirlitsmyndataka því ekki fyrirhuguð fyrr en eftir sex mánuði (hefur verið á 3 mánaða fresti sl. ár). Nú er slétt ár frá því að geislameðferðinni í Edinborg lauk, þreytan af geislum og lyfjum til muna minni en áður og staðan því eins góð og hægt er að óska sér miðað við allt og allt.

Fyrir þremur mánuðum héldum við upp á sams konar tíðindi með því að fara og fá okkur kettling, hana Hallveigu sem dafnar svo vel (og tætir í sundur blómin mín) og í dag fögnuðum við með því að panta okkur eitt stykki fransk-þýsk-danska eldhúsinnréttingu sem ætti að berast til landsins og verða sett upp í júní/júlí og Guðgefinúaðgengiðáevrunniverðiorðiðhagstæðara þegar þar að kemur.

Annars er okkur í rauninni slétt sama um hvurslags auðævi af veraldlegu tagi, því sem skiptir máli í þessu lífi verður ekki stýrt með skuldatryggingarálögum, gengisstefnu, stýrivöxtum eða spákaupmennsku.

Heilsan og kærleikurinn, það er það sem gildir.

P.S. Ef vel er að gáð ættu að sjást nokkuð margir starar á þakinu fyrir miðri mynd. Miðbærinn er nú ekki bara útkrassað rónabæli, sko.

Sko til!

2008-03-12T20:23:00.003Z

Má til með að deila gleðifrétt dagsins: Ef vel er að gáð á myndina hér til vinstri má sjá þarna krókushnapp gulan! Hamingjusamir eigendur vorboðans ljúfa eru nágrannahjón okkar, því miður eigum við engan garð nema svalirnar okkar stóru og þar eru bara þornaðar eiríkur frá í haust.

En það er allt í lagi, við fylgjumst bara með þessum og svo beðinu hér til hægri sem er í bakgarði við Bergstaðastræti og könnum málið í hvert sinn sem gengið er til leikskólans; þarna er dálítill snjór ennþá en hann gefur sig næst þegar rignir og þess er varla langt að bíða, trúi ég.

Makalaust hvað lundin verður léttari þegar kona sér að veturinn er að láta undan síga; orðið bjart um kvöldmatarleytið og vorið rétt handan við hornið!

Í dag bauð tilvonandi fermingardrengurinn okkar í vöfflukaffi ásamt með þremur fermingarfræðslusystrum sínum og presti í Kvennakirkjunni á Laugaveginum og svo fengum við páskaegg í eftirmat, með málsháttum (sem voru reyndar ekkert málsháttalegir, meira svona eins og ráðleggingar úr ,,Láttu ekki smámálin ergja þig" og vantaði alveg stuðlana).

Lífið er gott.

P.S. Einn besti málshátturinn sem ég hef heyrt er: Oft kemur málsháttur úr páskaeggi. Skora á lesendur að gera betur.

Stararnir

2008-03-09T14:04:00.004Z

Góð vinkona mín segir að það komi sér alltaf í gott skap að sjá og heyra í störunum. Svona var útsýnið út um gluggann á Herberginu Mínu í gær í góða stund og fuglasöngurinn fagur og hljómmikill. En síðan ákváðu þeir allir sem einn að hverfa á braut og himinninn dökknaði af fuglaskýi sem færðist yfir hann eins og einn hugur væri við stjórn. Kom mér til að hugsa. Skyldi það kannski vera þannig?

Griðastaður andans

2008-02-28T10:20:00.005Z

Ég hef eignast Bláan stól. Hefði ekki trúað því hversu mikið þarfaþing hann er og hversu mjög hefur miðað í andlegri viðleitni frá því að þessi innkaup fóru fram í síðustu viku. Ég hef fundið mér afdrep, griðastað andans, uppsprettu friðar og æðruleysis, hvorki meira né minna. Já, og skapandi hugsana, sem er ekki síst mikilvægt sé horft til þess að ég hef lifibrauð af þess háttar.

Á skilaboðunum á litla tepokamiðanum frá Yogi sem ég hef hér fyrir framan mig segir einmitt: ,,A relaxed mind is a creative mind." Mæltu manna heilastur, Yogi sæll.

Búin að fengshjúa burt allt sem ekki á heima þarna í horninu á herberginu mínu: strauborðið komið upp á loft á bak við hurð og strauboltinn inn í eldhússkáp (sem ætti að gleðja vinkonu mína sem er núna í New York að tala á Kvennaráðstefnu Sameinuðu þjóðanna ), saumavélin undir borð, skáldsögur og kennslubækur í tungumálum fram í bókahillurnar í stofunni og andans bækur komnar upp í staðinn ásamt með ilmkerti (vanilluilmur), reykelsi (sandalviður) og litlum róðukrossi úr Kirkjuhúsinu (pjátur).

Nú hefst dagurinn ekki á því að ég eyði fyrstu klukkustund hans í að rífast við sjálfa mig um það hvort ég eigi að andskotast fram úr eða flýja aftur inn í svefninn þar sem engar kvíðahugsanir búa, og þeirri næstu í að taka seinni kostinn með þeim afleiðingum að ég fyllist skömm yfir þessarri húðarleti og aumingjagangi, heldur stekk ég nú (OK, kannski stekk ekki en fer a.m.k.) strax fram úr full tilhlökkunar og er að loknum hefðbundnum morgunverkum (þrif, spasl, næring) sest í Bláa stólinn með rjúkandi kaffibollann og bók í hönd.

Sit þar við lestur nærandi lesefnis í lágmark heilan klukkutíma og anda að mér bæði vanilluilminum af kertinu og speki hugsuða bæði íslenskra og útlenskra og velti fyrir því fyrir mér hvernig ég geti sem best notið góðs af og nýtt mér í hvunndeginum.

Mæli eindregið með eftirtöldum bókum sem eru við höndina þessa vikuna:

Rúmhelgir dagar: Bókin um hversdaginn og trúna e. Karl Sigurbjörnsson.
Your Soul´s Compass: What is Spiritual Guidance ? e. Joan Borysenko og Gordon Dveirin.
Minding the Body, Mending the Mind e. Joan Borysenko.
Language of Letting Go e. Melody Beattie.
Women in Old Norse Society e. Jenny Jochens.

Í Sálarkompásnum las ég til að mynda í gærmorgun um níu ávexti andans, þar á meðal sjálfsstjórn og góðvild (þeir eru taldir upp allir níu í Galatabréfinu hans Páls, 5. kafla, vers 22) og ég ætla ekki að segja ykkur hvað það kom sér vel klukkan hálfssjö um kvöldið þar sem ég stóð yfir matseldinni sem átti að vera lokið talsvert fyrr en það svo að Minn kæmist á spænskunámskeiðið á réttum tíma, hjálpaði eldri dóttur minni að sortera gamlar bækur í Kolaportsölu, yngri dótturinni að fá sér Svala og syni mínum með heimanám í dönsku og íslensku, auk þess sem ég tók við hávaðaskömmum fyrir að vera ekki nógu fljót að því (þ.e. heimanámsaðstoðinni) þar sem hann átti að vera kominn á Hitt heimilið á þessari sömu stundu í mat og mátti ekkert vera að þessu slóri (við erum að tala um Únglinginn í skóginum sem hefur ekki komið á réttum tíma heim á Þetta heimili frá því ....égveitekkihvenær)!

Og í þeirri næstsíðasttöldu, Slepptu-tökunum-bókinni, sá ég í morgun afar gagnlega ábendingu (við 6. mars ef þú átt bókina) þess efnis að okkur væri hollt að láta af þeirri ranghugmynd að við eigum að hafa áhyggjur ef okkur er annt um að leysa úr einhverjum vanda eða ágreiningi - þessi undarlega trú endurspeglast í því sem ég býst við að við eigum flest til, þ.e. að fyllast kvíða og tapa hugarrónni því lengur og meir sem okkur er umhugaðra um að hlutirnir komist í lag.

Þetta hefur nefnilega þveröfug áhrif við það sem við vonumst eftir: áhyggjurnar og kvíðinn reisa vegg í kringum vandann og það er ekki fyrr en við finnum hugarró aftur sem lausnin finnur sér hindrunarlaust leið til okkar.

Eins og til dæmis Blái stóllinn minn, sem rataði til mín í samtali við mína ágætu anamchara yfir tebolla og kertaljósi þarsíðasta þriðjudagskvöld. Segi ykkur seinna hvað anamchara er.

P.S. Lesefni Skottunnar í stólnum er The Practice of Kindness, hugleiðingabók sem mér var gefin af veðurfréttakonu nokkurs konar fyrir margt löngu og hefur miðlað mér miklu. Takk fyrir það ;o)

Gott ráð

2008-02-19T10:45:00.005Z

Börnin mín, þessi eldri það er að segja því sú sem dansar við spegilmyndina er ekki farin að lesa ennþá, hafa bæði haft orð á því í tvígang nýlega að ég ætti nú að fara að blogga og það sé allt í lagi að skrifa bara eitthvað stutt, ég geti til dæmis sagt bara frá því að við höfum farið í bíó að sjá Brúðgumann eða í leikhúsið loksins eftir ríflega tveggja ára hlé og séð Vígaguðinn og funndist hvort tveggja gargandi snilld en ég hef þá svarað því til að mér finnist persónulega ekkert varið í blogg sem eru um þetta smotterí sem við erum öll að dúlla okkur í til að brjóta upp hvunndaginn, það verði að vera eitthvað dýpra umræðuefni, eitthvað sem geti hugsanlega gagnast lesandanum umfram það að vera ómerkileg dægrastytting sem gæti valdið honum samviskubiti jafnvel svo honum færi að finnast ég vera að stela af honum dýrmætum tíma sem hann gæti notað á uppbyggilegri hátt, væri að minnsta kosti réttlæting á því að hann (lesandinn) eða hún (lesöndin) liti hérna inn og væri ekki bara hrein tímasóun og þá sögðu þau, Sú Uppkomna og Únglingurinn í skóginum, að ég gæti þá haft eitthvað svoleiðis með en alla vega að skrifa eitthvað smá svo ég hætti ekki alveg að fá heimsóknir því það séu ansi margir farnir að bíða og þá ákvað ég að skrifa þetta og til að bæta úr skák fyrir ykkur sem eruð þegar farin að sjá eftir því að hafa byrjað að lesa og voruð að vona að það yrði eitthvað varið í þetta loksins þegar manneskjan tæki sig til þá ætla ég að gefa ykkur gott ráð sem hefur gagnast okkur heiðurshjónunum vel undanfarin þrjú ár sirka til þess að spara tíma, peninga, auka fjölbreytni í mataræði og draga úr streitu sem annars kynni að fara illa í okkur, en það er að gera matseðil fyrir allan mánuðinn um hver mánaðamót með matreiðslubók við höndina og skipta á honum matreiðsludögunum á milli okkar (og Únglingurinn fær líka sína tvo daga) og skrifa í línu fyrir aftan réttinn hvað þarf að kaupa í hann (maður hefur 3 dálka, einn fyrir dagsetninguna, annan fyrir réttinn og þriðja fyrir hráefnið), gera svo innkaupalista einu sinni í viku eftir matseðlinum og skiptir ekki máli hvenær það er í vikunni, gott að fara þegar maður getur verið barnlaus og passa að vera ekki svöng því það sparar óþarfa nasl-og-nammikaup (ef kona borðar sykur á annað borð, sem ég mæli ekki með persónulega, fer illa í vefjagigtina) og þá þarf ekkert að vesenast við það á hverjum einasta degi 1)hugsa upp eitthvað frumlegt til að hafa í matinn 2) þrasa um hver eigi að fara út í búð núna af því að hinn fór síðast 3) pirra sig á því að kona/maður eldi oftar en makinn og það sé nú kominn tími til að athuga verkaskiptinguna á þessu heimili með gremjusvip en í staðinn 1) sparast peningar 2) og mikill tími og 3) mataræðið verður fjölbreyttara því ég nenni ekki að elda sama réttinn tvisvar í sama mánuðinum, síst ef ekki þarf að elda nema svona fjórtán sinnum í mánuði (gott að bæta við einum splunkunýjum í hverjum mánuði), 4) það er auðveldara að gá að jafnvægi í mataræðinu þegar maður hefur þetta fyrir framan sig, þ.e. kjöt/fiskur/kjúlli/súpa/grænmetisréttir, en ekki til dæmis kjöt/kjöt/kjöt/frosin pizza/kjúlli/það sem er til í ísskápnum ef eitthvað og svo framvegis og 5) krakkarnir sem taka þátt í að elda átta sig á því að það er vinna og fyrirhöfn og hvað það er gaman að fá hrós fyrir vel unnin störf og fara þá að meta og hrósa aðalkokkunum svona líka miklu meira í staðinn fyrir að fýla grön yfir dásemdunum á diskunum og svo mega þau líka skipta sér af við matseðilgerðina og biðja um uppáhaldsmat þennan og hinn daginn og nú er þetta víst komið gott, bon appetit.

Ösku(r)dagur

2008-02-06T10:14:00.000Z

,,Aarrgh! Nú ég öskra aþþí það er öskurdagur!“ Skottan skilur hlutina sínum skilningi sem ósjaldan færir okkur nýtt sjónarhorn á hvunndaginn. Hún var eina graskerið á leikskólanum í morgun; þar voru aftur á móti sirka 37 prinsessur.

Ég hef verið ódugleg við netskrifin að undanförnu og reyndar velt því fyrir mér af þeim sökum hvort ég ætti ekki að leggja þetta alveg af. Það er ekkert varið í blogg sem ekki er sinnt almennilega, finnst mér. En svo hef ég ekki enn látið verða af því að skrifa lokapistil, kannski af því að ég vil hrista af mér þá asnalegu lífsskoðun að allt sem kona gerir verði hún að gera vel og helst listilega vel.

Ef allir lifðu í þess konar óþolandi fullkomnunaráráttu þá væri líkast til fátt eitt gert yfirhöfuð; kröfurnar í eigin garð myndu kæfa allar tilraunir til að svo mikið sem fara af stað í ný verkefni.

Ástæðan fyrir því hvað ég hef verið fámál hér á skjánum að undanförnu er sú að ég er um það bil að hverfa alveg inn í þoku löngu liðins tíma (og þá meina ég löngulöngulöngu) og landslagið þar krefst svo mikillar einbeitingar til að hægt sé að greina/skapa þar fólk af holdi og blóði að pælingar allar um kúnstina að lifa í djúphygli og einn dag í einu leysast upp áður en þær eru orðnar að nokkru.

Já, ég er sem sagt að vinna í nýrri bók og nei, ég ætla ekki að tala meira um hana fyrr en henni er lokið, hvenær sem það nú verður - það fer mest eftir því hvað lífið býður upp á mikið næði til skrifa og líka dálítið eftir því hversu góður launasjóðurinn listamannanna verður við mig ;o)

Ég var svo ljónlánsöm að detta í starfslaunalukkupottinn, þetta árið að minnsta kosti; fékk úthlutað launum í sex mánuði og fyrir það er ég þvílíkt þakklát og enn ákafari en ella við vinnuna - því ekki getur kona legið á ríkisjötunni mánuðum saman án þess að skila einhverju til baka til skattgreiðendanna. Vil samt láta þess getið að vér sem erum þessir lukkunnar pamfílar að hreppa úthlutun borgum líka skatta af öllum launum okkar og 5,7% tryggingargjald í onálag af hverri krónu því að við erum sjálfstæðir einyrkjar og verðum að borga af okkur ,,launatengd gjöld“ eins og aðrir atvinnurekendur (einyrkjar, þetta er gott orð = að yrkja ein).

Starfslaun listamanna eru sem sagt ekki skattfrjáls styrkur eins og sumir kannski halda. Bókmenntaverðlaun öll eru líka skattskyld; þeir sem tóku inn Íslensku bókmenntaverðlaunin eru sirka ...reikn reikn... 450 þúsund kalli ríkari núna að frádregnum skatti og tryggingargjaldi af þessum 750.000 krónum sem hvor fékk í sinn hlut. Ágætis laun það sosum og tvöfalt meira en ég fæ brúttó á starfslaunamánuðinum (tæp 240 á mán., ég sko) en kannski ekki neitt til að fara í siglingu um Karabíska hafið fyrir. Upphæðin var ein milljón í upphafi, árið 1989, sem var þá reyndar veitt einum höfundi en ekki tveimur, fyrstu þrjú árin.

Um daginn benti Sindri Freysson rithöfundur á það í blaði að ef millan sú væri framreiknuð samkvæmt lánskjaravísitölu væri hún tvær í dag. Rithöfundasamband Íslands hefur síðan bent á að síðustu tíu ár hefur mánuðum til úthlutunar til listamanna ekki verið fjölgað um einn einasta og það þótt þjóðinni hafi bæði fjölgað þó nokkuð og farnast vel þennan áratug.

Úthlutunarnefndir hafa tekið það örþrifaráð að úthluta í enn minni skömmtum en áður svo að fleiri komist að og ,,nýliðun“ geti orðið í stéttinni; núna fengu 30 laun í þrjá mánuði, 29 fengu sex mánuði, tólf í eitt ár og þrír í þrjú ár. Ég hef reyndar heyrt því fleygt á skotspónum að í örvæntingu sinni hafi nefndarfólkið tekið upp á því að kasta upp á krónu um það hver á að lenda oní lukkupottinum og hver utan þegar í algjört óefni er komið. Nei, þau eru víst ekkert sérlega öfundsverð af sínu hlutskipti.

Ég veit samt ekki hvort nokkur vinnustaður er til í að hafa það fólk í vinnu í níu mánuði á ári sem ætlar að vera rithöfundar í þrjá. Hvað þá sex, ef út í það er farið. En það eru alltaf einhverjar leiðir færar ef kona er nógu þrjósk, þýðingar og fleira.

Annars var ég víst búin að lofa því að tala ekki um það sem væri ,,í umræðunni.“ Svona er lítið að marka mig. Ég ætlaði bara að segja halló, benda á góða bók sem ég var að lesa og segja svo bless. Bókin heitir Leitin að tilgangi lífsins og er eftir Viktor Frankl. Þar segir meðal annars um leitina að tilgangi lífsins:

Að spyrja almennt þessarar spurningar (um það hver tilgangur lífsins sé) væri eins og þegar skákmeistari var eitt sinn spurður: ,,Segðu mér, meistari, hver er besti leikur sem til er?“ Það er einfaldlega ekkert til sem er besti eða jafnvel góður leikur nema með tilliti til aðstæðna í skákinni og persónuleika andstæðingsins. Sömu sögu er að segja um mannlegt líf. Menn ættu ekki að leita að óhlutstæðum tilgangi lífsins. Sérhver maður hefur sína eigin sérstöku köllun eða ætlunarverk í lífinu, ákveðna skyldu sem ber að rækja. Enginn getur komið í annars stað og líf hvers og eins verður ekki endurtekið. Þess vegna er ætlunarverk hvers manns jafn einstætt og tækifæri hans til að ljúka því.

Allar aðstæður lífsins gera kröfu til mannsins og fá honum í hendur vandamál til lausnar. Þess vegna má raunverulega snúa spurningunni um tilgang lífsins við. Þegar öllu er á botninn hvolft ætti maðurinn ekki að spyrja um tilgang lífsins heldur gera sér ljóst að spurningunni er beint til hans. Í stuttu máli sagt: Lífið spyr sérhvern mann og hann getur aðeins veitt því svar með því að taka ábyrgð á eigin lífi. Eina svarið sem hann getur gefið lífinu er að axla ábyrgð.“

Bless.

Draumsilki

2008-01-29T11:14:00.000Z

Hljóðnað er, borg, á breiðum strætum þínum,
bláhvítur snjór við vota steina sefur,
draumsilki rakið dimma nóttin hefur
deginum fegra upp úr silfurskrínum.

- Fyrir utan glugga vinar míns

eftir Jóhann Sigurjónsson 1880-1919.

Höfðingi Búðingaættar

2008-01-27T21:14:00.000Z

Það var óskaplega gaman hjá okkur í gærkvöldi. Við fórum í fyrsta sinn á Burns Supper Edinborgarfélagsins, borðuðum þjóðarrétt Skota, haggis og ,,neeps & tatties“ (sem á íslensku eru ekki næpur og kartöflumús heldur rófustappa og kartöflumús) og dönsuðum cèilidh-dansa í fyrsta skipti á ævinni við fiðlu- og nikkuspil af miklum móð (þ.e. Yðar einlæg og Minn, Sú uppkomna kann öll sporin og snúningana eftir fjöldann allan af keilidh-kvöldum í James Gillespie´s High School).

Það var rúmlega húsfyllir á samkomunni sem var haldin í sal Fríkirkjunnar í þarþarnæstu götu; eitthvað um 130 manns og svo góð var mætingin að einhverjir urðu frá að hverfa því allt pláss var algerlega uppurið og rófustappan og kartöflumúsin kláruðust þegar þrjú borð áttu enn eftir að fá smakk. Við plássleysinu var lítið að gera annað en sitja þröngt einsog sáttum sæmir en skorti á mús og stöppu var reddað snarlega - snarast niður á BSÍ eftir ábót!

Edinborgarþráin fyllir brjóstið eftir svona skemmtan og skotapilsaþyt og mikið hlakka ég til þegar við förum þangað í heimsókn í sumarbyrjun. Makalaust alveg hvað það er fljótgert að eignast annað ,,heimaland" því það er Skotland nú vissulega orðið í mínu hjarta, þótt búsetan þar yrði aðeins tvö ár. Ég hef það fyrir satt (frá vinkonu sem bjó eitt sinn í Svíþjóð) að það tæki sirka fimm ár að flytja heim eftir að hafa búið erlendis en í gærkvöldi var á næsta langborði við okkur fólk sem tók ástfóstri við Edinborg á árunum upp úr 1970 og hefur haldið hópinn og Skotlandstryggðina alla tíð síðan.

Burns Supper, fyrir þau sem ekki kannast við fyrirbærið, er kvöldverður og skemmtan haldin á eða sem næst fæðingardegi þjóðskálds Skota, Robert Burns (1759-1796), þann 25. janúar ár hvert. Meðal þess sem er fastur liður á slíku kvöldi er að flutt er Haggis ávarpið eftir Burns yfir rjúkandi réttinum um leið og vömbin er rist utan af góðmetinu:

Fair fa' your honest, sonsie face,

Great chieftain o' the puddin-race!

Aboon them a' ye tak your place,

Painch, tripe, or thairm:

Weel are ye wordy o' a grace

As lang's my arm.

Kveðskapinn má lesa hér í heild en ekkert jafnast á við að heyra hann fluttan einsog í gær á harðmæltri skosku með hnífasveiflum af knjáfögrum Skota á viðeigandi köflóttu pilsi. (Og nú hef ég loforð frá Mínum um að athuga með pilsakaup þegar við förum út, því hér er vissulega kominn árlegur vettvangur fyrir þvílíkan klæðnað!)

Burns er ekki síst elskaður og dáður fyrir að hafa kveðið óhikað á sínu skoska móðurmáli, sem er náskylt enskunni enda af henni komið en í skosku er fjöldinn allur af orðum sem ekki finnast í ensku og framburðurinn er alveg sér á parti.

Allmörg skosk orð eru komin úr norrænu máli og um það gæti ég skrifað heilan pistil og geri kannski seinna en læt duga að nefna bairn sem merkir barn, dreigh sem merkir drjúgur og að þegar sagt er: There is a moose loose in the hoose þá er framburðurinn ákaflega líkur því að sagt sé að það sé ,,mus lus in ðe hus.“ Já, og þegar Skotar segja að klukkan sé sex, þá meina þeir að hún sé einmitt 6.

Burns var ekki aðeins elskaður af Skotum almennt heldur líka náið af mörgum konum; svo heitt að samtals átti hann tólf börn með fjórum þeirra og varð þó ekki nema 37 ára gamall eins og annað elskað þjóðskáld, íslenskt að ætt (Jónas). Hér má lesa meira um Rabbie Burns (færsla frá því í janúar 2006).

Því má svo við bæta að fleiri merkismanneskjur eiga afmælisdag þann 25. janúar, ein slík er hún mamma mín elskuleg. Endurnýti í því samhengi líka aðra færslu frá því í janúar 2006 ;o)

Botna í kvöld með mynd af dáldið stórri, sjálfstæðri stúlku (hennar eigin orð), sem hér er vissulega stærri en sjálf fjöllin, að minnsta kosti þau sem eru á háaloftinu í Listasafni Íslands.

Hallveigarsyrpa

2008-01-22T09:48:00.000Z

Ári eftir aðgerð

2008-01-15T12:00:00.000Z

Einhver ykkar þarna úti hafið rekist hingað inn í Varurðarlífið vegna þess að þið þekkið af eigin reynslu þennan undarlega heim sem ég og Minn heittelskaði höfum ferðast um undanfarið ár. Núna á laugardaginn, 12. janúar, var eitt ár frá því að hann gekkst undir sex klukkustunda skurðaðgerð á Western General Hospital í Edinborg vegna æxlis djúpt í vinstra gagnaugablaði heilans. Einhver ykkar takast á við slíka dreka í eigin kolli eða annars staðar í líkamanum, önnur eiga ástvini í þessum sporum. Pistill dagsins er ykkur sérlega tileinkaður og smelluhlekkirnir hist og her um textann.

Ég finn ríkt til þess sjálf að hafa áhuga á gengi og gangi bláókunnugs fólks um svipaðar slóðir og okkar og vísast þess vegna sem ég held uppteknum hætti við netskrifin þótt um hafi hægst og sjúkdómurinn ,,óvirkur"; að komast í einhverja snertingu við þá sem vita hvernig það er að vera í þessum sporum, þá sem þekkja vanmáttartilfinninguna sem á það til að heltaka hugann. Og líka til að miðla því til hinna sem hafa betur fer ekki þurft að fara einmitt þessa Bröttubrekku en ábyggilega einhverjar aðrar leiðir sem ligga líka upp í mót. Því þannig er það bara, þetta líf.

Á meðan Minn jafnaði sig eftir heilaskurðaðgerðina í mánuð og gekkst síðan undir sex vikna geislameðferð lá ég á Netinu og las allt sem augu á festi um heilaæxli, einföld hlutaflog, gerðir, gráður, geislameðferð á heila, lyfjameðferð, lífslíkur og síðast en ekki síst frásagnir fólks með sams konar reynslu að baki; kempusögur fólks sem lifir með þennan sjaldgæfa og alvarlega sjúkdóm, heilaæxli sem telst af hágráðu og á sér upptök inni í heilanum (þ.e. ekki meinvarp). Komst að því meðal annars að átta manns af hverjum 100.000 greinast með slíkt á ári hverju. Það gerir sirka 24 Íslendinga á ári.

Meðal annars komst ég fyrir milligöngu netvinafólks í Amríkuhreppi (takk, Guðrún Erla) inn í póstlistahóp á Yahoo sem er notaður af fólki með heilaæxli og (oftar) nánustu aðstandendum þeirra. Þar er ómetanlega samkennd og skilning að finna, gríðarlegt magn af samansafnaðri reynslu af alls kyns lyfjum, aukaverkunum, einkennum sem eru ,,eðlileg" og einkennum sem ,,gætu gefið eitthvað til kynna" og ráðleggingar með vísunum í rannsóknir um bætiefni og heilsusamlegt mataræði.

Ég viðaði að mér bókum líka frá Amasónu, meðal annars einni eftir mann sem hefur lifað í 12 ár með heilaæxli af 4. gráðu (það heitir öðru nafni glioblastoma - Minn er hins vegar með ,,kokteilgreiningu"; æxli af 2. og 3. gráðu með ,,breytingum í átt til 4. gráðu").

Ég setti með þessar upplýsingar allar að vopni saman drjúglangan matseðil af bætiefnum fyrir Minn mann, bætti líka við tofu og soyakjöti í matinn (við litlar vinsældir!) og fór að stinga brokkolí og dökkgrænu blaðsalati oftar oní innkaupakörfuna, ásamt með jarðarberjum og bláberjum stútfullum af andoxunarefnum til styrktar ónæmiskerfinu.

Þetta grufl allt saman veitti mér þekkingu sem að sumu leyti er svo tæknileg að margur hristir hausinn; hvað þarf manneskjan með þetta allt saman?! Það er ekki eins og það breyti neinu hvort ég veit hvað GFAP í meinafræðiskýrslunni merkir og hvort það er gott eða slæmt og ekki gerir það útslagið þótt ég viti núna að góðmetið í hvítlauknum nýtist kroppnum best ef hann liggur í korter á skurðbrettinu áður en hann fer á pönnuna.

Þegar ég lá yfir þessu lesefni öllu áttaði ég mig fljótlega á því að þekkingaröflunin færði mér hlutverk upp í hendurnar og það skorti mig sárlega; einhverja tilfinningu um stjórnun í stjórnlausum heimi - hvort sem sú tilfinning var nú byggð á sjálfsblekkingu eða ekki. Þekking er máttur, segir einhvers staðar og er að sumu leyti rétt: Það er ekki hægt að eiga við það sem maður veit ekki hvað er. Vanmátturinn er verstur af öllu. Eða kannski óvissan (ég er ekki viss).

En að því kom að ég mettaðist af upplýsingum og nú, þegar ég skil nokkurn veginn hvað gerðist og nokkurn veginn hvers má vænta (að því takmarkaða leyti sem það verður vitað), þá hef ég haldið mig að mestu frá greinalestri af þessu tagi. Ein stór ástæða þess er að í inngangi að hverri einustu grein um rannsóknir á heilaæxlum og lyfjatilraunum er sama línan um meðaltalslífslíkur og ekki skemmtilesning það, þótt ég viti fullvel að Minn er enginn meðalmaður og að kúrfan er löng fyrir aftan kúfinn, hvað sem öllu meðaltali líður.

Á Western General Hospital 15. janúar 2007

Ég bendi öllum þeim sem leggja fyrir sig lestur á statistik í læknavísindunum eindregið á frábæra grein sem skýrir meðaltalsfræðin á einfaldan máta - The Median isn´t the Message - og hversu óskynsamlegar ályktanir fólki hættir við að draga af þeim í fljótfærni. Þar skrifar maður sem greindist með sjaldgæft krabbamein og átti samkvæmt meðaltalinu 8 mánuði ólifaða. Hann lifði í 20 ár eftir þá greiningu og lést úr alls óskyldu meini.

Í tilefni af þessu ári sem liðið er frá skurðaðgerðinni þá ákváðum við skötuhjúin að setja hér inn segulómmyndir frá því fyrir aðgerðina og eftir hana. Við vorum eiginlega að vonast eftir við gætum núna, níu mánuðum eftir geislastríðið mikla í febrúar og mars, séð merkjanlegan mun frá því í júní og höfum því beðið með svona ,,samanburðarmyndbirtingu."

Segulómunarmyndir frá 9. nóvember 2006, nr. 8 og 10. Ath. það sem er hægra megin á myndinni er vinstra megin í höfðinu.

En þótt æxlið hafa minnkað dálítið er það illa mælanlegt (segir ísl. röntgenlæknirinn) og er reyndar að sínu leyti hið besta mál. Ástæðan er sú að geislarnir skaða fyrst og fremst 3. og 4. gráðu ört vaxandi æxlisfrumur og sé æxlið ekki að minnka bendir það til þess að það sé að allra mestu leyti 2. gráðu frumur sem fjölga sér mun hægar og hágráðufrumurnar hafi allar verið í því sem var fjarlægt við aðgerðina. Les: Gott mál.

Fyrri myndirnar eru teknar í nóvember 2006 og sýna óreglulegt, aflangt æxli sem taugaskurðlæknirinn mældi fyrir okkur á skjánum þarna á stofunni hjá sér 7.7 sm. á lengd, 3.7 sm. á breidd frá hægri til vinstri, 4.4 sm. og 3.3 sm. á hæð í endana. Þar ýtir æxlið á miðlínu heilans á milli heilahvelanna og er ógnvænlega nálægt heilastofninum.

Seinni myndirnar eru teknar í Edinborg í júní 2007, hálfu ári eftir aðgerðina og samkvæmt því sem okkur segja læknirarnir hér á Landsspítalanum eru þær sem hafa verið teknar hérlendis eftir það (í sept. 07 og jan 08) ákaflega svipaðar og þessar.

Segulómunarmyndir frá 27. júní 2007, nr. 8 og 10.

Sá hængur er á þessari tilraun til samanburðar að það er óskaplega erfitt fyrir leikmann/konu að átta sig á því akkúrat hvaða myndir á að velja úr löngum syrpum frá ýmsum sjónarhornum til að bera saman sem ,,fyrir" og ,,eftir". Ekki þarf annað en draga bendilinn til um millimetra á myndröðinni á geisladisknum, til þess að gjörólík mynd komi í ljós þar sem þetta eru allt þversniðsmyndir og segja því aðeins sögu af þessum tiltekna millimetra sem ómaður er.

Við skurðaðgerðina var nefnilega ekki sneitt snyrtilega 50% af æxlinu í sentímetrum talið þannig að eftir væri ,,helmingi" styttra æxli, heldur tekið innan úr því og farið eins djúpt og óhætt var talið, þannig að það hefur á einhverjum stöðum rýrnað að ummáli og heilavökvi hefur safnast fyrir í holrýminu sem þá myndast. Síðan koma geislarnir og kýla einhverjar hágráðufrumur í klessu en þær hverfa ekki úr heilanum fyrr en eftir dúk og disk og líta ekkert öðruvísi út á mynd en aðrar æxlisfrumur af lægri gráðu, þannig að enginn veit nákvæmlega hvað er verið að horfa á, ekki einu sinni læknirarnir sjálfir.

Þó ætti að minnsta kosti þrennt að sjást á þessum myndum; hið fyrsta er að drekinn er talsvert minni umfangs eftir aðgerðina en áður, annað er að miðlínan er bein og fín og hið þriðja er að augnsvipur Míns heittelskaða er afar sjarmerandi, hvort sem horfst er í augu við hann á röngunni eða réttunni ;o)

Hið mikla samhengi hlutanna

2008-01-12T13:16:00.000Z

Hef að undanförnu verið að velta ofanverðu fyrir mér og máta við eitt og annað sem hendir í daglega lífinu (sem er auðvitað lífið sjálft eins og það leggur sig). Þessi setning er ákaflega notadrjúg og gagnast mjög vel við að draga úlfaldalest í yfirvigt saman og minnka aftur niður í mýfluguna sem þeir voru áður en ég hugsaði þá upp úr öllu valdi.

Sem dæmi um aðferðarfræðina get ég tekið úrvinnslu á því þegar Únglíngurinn í Gelgjuskóginum týndist þar í haust og hefur síðan hunsað að miklu leyti óskir yðar einlægrar um að verja tíma sínum að loknum skóla á heimili okkar þegar svokölluð mömmuvika stendur yfir (önnur hver vika). Þess í stað situr hann daginn langan við tölvuleiki í föðurhúsum sínum, sem eru nokkru nær skólanum en móðuróðalið og sígur af stað austur í Þingholtin þegar/eftir að kvöldmatartími brestur á, iðulega fyrir eftirrekstur símleiðis.

Framan af snerust hugsanir mínar mikið um allt það sem ég hef heyrt og lesið um tölvuleikjafíkn, ofbeldisónæmi sem af slíku getur vaxið og tilheyrandi afbrotaferill, eftirlitslausar ferðir hormónaólgandi unglinga um villustigu Netsins (og skort á læsingu á xxx-síðum), afleiðingarnar af skorti á samskiptum og samveru kynslóðanna sem birtist í alræmdu kynslóðabili og virðingarleysi við þau gildi sem vér viljum í heiðri hafa, svo sem eins og notalega samverustund við kvöldverðarborðið fjölskyldunnar og fylgni við landslög um ástundun skyldunáms (helst af einhverjum metnaði).

Snerust þessar hugsanir í þvottavélinni í kolli mér á 1400 snúningum á mínútu frá haustbyrjun og framyfir veturnætur með þeim afleiðingum að símafyrirtæki landsins högnuðust nokkuð af en eiginlega engir aðrir. Hringingar, eftirrekstur, ergelsi, prútt og pirra, samtöl við samforeldrana, niðurskurður á vasapeningum: Ekkert breyttist og vanlíðan óx á báða bóga.

Þar til ég fór loks að hugsa um Hið mikla samhengi hlutanna og hvort það væri nú ekki eitthvað í fræðunum góðu sem mér gæti nýst til að leysa úr þessari krísu, sem ástandið var vissulega orðið. Hvað skiptir nú mestu máli og hvað skiptir minna máli og hverju vil ég helst koma áleiðis til afkomendanna á þessum hlutfallslega stutta tíma sem ég hef til ráðstöfunar til að hafa einhver áhrif á hugsanagang þeirra og hegðan?

Niðurstaðan er sú að mér er það allra mikilvægast að eiga gott samband við börnin mín þar sem gagnkvæmt traust, væntumþykja og virðing ríkir. Auk þess vil ég að þau njóti velgengni í lífinu og skilji að mikilvægur þáttur í henni er hafa sjálfsaga til þess að leysa af hendi verkefni sem þeim finnst leiðinleg, svo sem eins og að læra fög sem þeim finnst (sökum þroskaleysis) ,,tilgangslaus og ekki vitund hagnýt.“ (Únglíngurinn: Danska, Sú uppkomna: Heimspekileg forspjallsvísindi.)

Í Hinu mikla samhengi hlutanna þarf það ekki að valda mér áhyggjum þótt drengurinn minn á fjórtánda æviári sínu vilji ,,fá að vera í friði" seinnipart dags eftir að skóla lýkur, til þess að dúlla sér í tölvunni föður síns án eftirlits eða bara lesa blöðin og tæma ísskápinn þar, burtséð frá því hvort það er mömmuvika eða ekki.

Eiginlega skildi ég hann mætavel þegar ég rifjaði upp eigin æsku; ég hefði sjálf gefið arm og legg fyrir að fá að vera í friði fyrir öllu og öllum á einmitt þessum sama aldri og talsvert lengur reyndar. Sá friður gafst loks tvo seinni vetur mína sællar minningar á heimavist MÍ en þá hafði ég sérherbergi í fyrsta sinn á ævinni - en glataðist vitanlega aftur þegar ég hóf sambúð á 19. árinu, skömmu fyrir stúdentsútskrift. (Síðasta athugasemd er í boði Endurminningasjóðsins ,,Krakkar mínir, þegar ég var ung þá ...“).

Ofan á þennan skilning lagðist útkoman úr miðsvetrarprófunum (að dönsku undanskilinni) sem sýndi svo ekki var um að villast að piltur stendur undir væntingum og vel það hvað lærdóminn varðar. Þar ofan á leggst einnegin sú staða að ég vinn mitt starf hér heima en ekki í leigðri aðstöðu úti í bæ eins og oft áður og starf mitt sem einyrki (rithöfundur) er þess eðlis að ég þarf sjálf algjöran frið til að geta sinnt því að gagni. Engar símhringingar, ekkert ,,mamma, má ég fá... /mamma, hvar er.../mamma, mig vantar...", engin húsverk í íhlaupum, í stuttu máli: algjöran frið. Vinnutíminn miðast við leikskóladvöl Skottunnar (9.30-17) og má ekki styttri vera, því ég kemst aldrei almennilega í gang fyrr en eftir alllanga (ótruflaða) yfirsetu og er yfirleitt í mestum ham þegar klukkan gefur til kynna að friðurinn sé úti.

Að þessu samanlögðu tókst mér með ágætum að sjá hvað ég er í rauninni ljónlánsöm og ekki nokkur þörf að kvarta. Ofan í kaupið hvarf síðan nístandi samviskubitið yfir því að drengurinn þyrfti að búa við þau ósköp að eiga tvö heimili þegar hann lýsti því yfir sjálfur að hann væri lifandis feginn þessu vikuskiptafyrirkomulagi því að þá fengi hann alltaf viku til að hvíla sig ýmist á mömmunni og pabbanum. (Nei, ég hafði að sjálfsögðu ekki orð á því að fyrir mína parta væri þetta eiginlega gagnkvæmt, kona kann sig nú! ;o) ).

P.S. Þessi mynd er tekin í dag í hinu glænýja Hvarfahverfi við Elliðavatn. Skondið nafn, Hvarfahverfi. Prófið að segja það hratt svona þrisvar sinnum. Samt ekki eins skrítið og Mururimi. Mururimi, Mururimi, Mururimi. Það sem fólki dettur í hug.

Hallveig

2008-01-03T09:58:00.001Z

Leyndarmálið okkar er sem sagt hér: Agnarlítil grá læða, fædd 20. október sl., með hvíta bringu og loppur, skottið eilítið dekkra en búkurinn. Ákvörðunin um þessa viðbót við fjölskylduna var tekin í kjölfar ítrekaðra athugasemda (frá Mínum) um hversu ótækt það væri að hafa svona fína kisulúgu á útihurðinni en engan kisu.

Hún Hallveig var óskaplega forvitin um jólatréð okkar þegar hún kom á nýja heimilið sitt í gærkvöldi, skoppaði um allt og Skottan á eftir og mátti ekki á milli sjá hvor var kátari.

Malið hennar er svo hátt að þegar það heyrðist í fyrsta sinn hrökk Skottan í kút og spurði forviða: ,,Er kisulóran að prumpa?!"

Sjúkked!

2008-01-02T16:20:00.000Z

Árið 2008 byrjar aldeilis vel hjá fjölskyldunni á Hallveigarstígnum; Minn heittelskaði fékk fulla skoðun hjá krabbameinslækninum í dag! Ný segulómunarmynd sýnir að heilaæxlið er alveg óbreytt frá síðustu myndatöku fyrir þremur mánuðum, enginn vöxtur í gangi, allt í góðu og næsta skoðun í aprílbyrjun. Drekinn er sem sagt enn í algjöru roti eftir skurðaðgerðina fyrir tæpu ári og geislameðferð í febrúar/mars.

Yðar einlæg hefur jafnframt komist að því að ekki er berdreymni fyrir að fara í hennar eigin kolli, ekki einu sinni um þann dulmagnaða tíma áramótin.

Við ætlum að halda upp á daginn með dálitlu sem er leyndarmál þangað til á morgun ,,aþþí aþþí aþþí" (mikið notað orðalag hjá Skottunni þessa dagana) að það er svo gaman að eiga lítið leyndarmál ;o) En ég lofa því að það kemur mynd af því hér á síðuna jafnskjótt og færi gefst...

Gleðilegt ár öllsömul og ástarþakkir fyrir góðar kveðjur, hlýhug og stuðning á nýliðnu ári.

P.S. Myndin efst er tekin við gamlárs/nýársbrennuna við Ægissíðu í gærkvöldi.

Síðbúið jólablogg

2007-12-30T11:05:00.000Z

Ekki gengur annað en skrifa eins og eitt jólablogg áður en árið er liðið og tækifærið til slíks horfið, þó ekki væri nema til annars að skreyta mig með aðventukransinum mínum sem ég er ákaflega stolt af, sérstaklega appelsínusneiðunum sem ég þurrkaði alveg sjálf (reyndar var það á meðan ég bjó í Hruna þannig að það er víst dálítið síðan).

Ég merki reyndar á teljaranum mínum að það heimsækja mig alveg jafnmargir þótt ég skrifi ekki staf, hvernig svo sem á því stendur ;o)

Fátt hefur borið til tíðinda þessa jólahátíðina; fjölskyldan eins og flestir landsmenn hefur unað sér við hefðbundnar athafnir svo sem eins og lestur góðra bóka, ketát og maltesíndrykkju, auk þess sem við höfum tæmt nokkra konfektkassa og erum nær því búin með allar smákökurnar sem gestirnir í Smákökubjóðinu kláruðu ekki (sirka fjórar dósir af tíu). Ekki seinna vænna því eftir sólarhring rúman hefst á nýjan leik fyrirmyndarlíf án sykuráts, sem að jafnaði stendur í ellefu og hálfan mánuð á ári, og mikið verður Hún ég fegin því ég er satt best að segja búin að fá alveg yfir mig nóg af sætindunum.

Auk þess sem eftir er hálfur Lindukonfektkassi af stærri gerðinni er uppi í eldhússkáp ennþá tvær plötur af dökku eðalsúkkulaði sem líka þarf að klára fyrir miðnætti á gamlársdag og hér mætti Sú uppkomna gjarnan koma til aðstoðar. En hún er langt fjarri Ísalands köldu ströndum; verður fram á Þrettándann stödd í indælu Eiðinaborg að halda upp á Hogmanay að þeirra þjóðar sið og tekur þá Skota álíka marga daga að fagna nýju ári og okkur að halda upp á jólin.

Ég segi það samt ekki alveg satt að ekkert óvenjulegt hafi borið til tíðinda; þegar ég hugsa mig betur um þá man ég að ég tók í fyrsta skipti á föstudaginn síðasta virkan þátt í guðsþjónustu Kvennakirkjunnar. Jólamessan okkar fór fram í Dómkirkjunni og yðar einlæg fékk að flytja ,,meðhjálparabænina" - þ.e.a.s. bjóða kirkjugesti velkomna með nokkrum orðum frá eigin brjósti.

Þessi gjörð varð til þess að senda mig í örferðalag aftur til æskunnar þegar ég sat einatt (langdregnar) messur í Þingeyrarkirkju, þar sem faðir minn var (og er) meðhjálpari, undir augnliti Jesú sem svipar mjög til þess sem prýðir altaristöfluna í Dómkirkjunni; báðir svona sviphreinir og skolhærðir með skipt í miðju.

Sömuleiðis varð mér, sérstaklega þegar ég steig upp tröppurnar og þurfti að lyfta kjólfaldinum til að hrasa ekki í honum, einnig hugsað skemur aftur í tímann, þ.e. til laugardagsins í verslunarmannahelgi í fyrra þegar ég og Minn vorum vígð saman í heilagt hjónaband í Dómkirkjunni, sællar minningar.

Og þar sem ég setti nú hvort sem er á tölvutækt blað þessi ,,nokkru orð" - og hef verið að reyna að lifa eftir þeim að undanförnu í biðinni eftir niðurstöðunum úr segulómuninni á Mínum (MRI var 28.desember, niðurstöður 2. janúar) - þá endurflyt ég þau mestanpartinn af þeim hér og minni um leið á að næsta messa Kvennakirkjunnar verður þann 13. janúar í Hallgrímskirkju kl. 20.30 og allir eru velkomnir, bæði karlar og konur:

,,Mörg okkar hafa eflaust - og vonandi sem allra flest - átt gleðileg jól í faðmi fjölskyldu sinnar en sum okkar hafa kannski líka átt erfitt um jólin; sum hafa saknað einhvers sem hefur kvatt þetta líf; sum fundið sárar nú en á öðrum tímum fyrir því að ekki væri allt eins og það ,,ætti að vera" – eða kannski réttara sagt, eins og okkur finnst að allt ÆTTI að vera.

Vísast erum við viðkvæmari fyrir á þessum tíma en öllum öðrum vegna þess að aldrei sem á jólum er áherslan ríkari á að fjölskyldan sé saman og friður ríki meðal manna og kvenna; að við förum öll að dæmi frelsarans og sýnum af okkur kærleika í orði og verki.

Ég hef alla aðventuna haft á krítartöflunni í eldhúsinu, sem er höfð til að minna fjölskylduna á eitt og annað mikilvægt, eins konar kjörorð, sem ég hef lært af okkar góða presti, henni séra Auði Eir. Þessi orð eru upp á dönsku: ,,Skidt með det!”

Þessi orð minna mig á að taka sjálfa mig ekki of hátíðlega og gera ekki of miklar kröfur, hvorki til sjálfrar mín né fólksins í kringum mig, um að vera fullkomin. Ekkert okkar er fullkomið; við erum öll að gera okkar besta og meira getur enginn gert.

Við breytum ekki öðru fólki, við breytum ekki því sem er liðið og við höfum ekki áhrif á framtíðina með því að hafa áhyggjur af henni. Þessi stund er sú eina sem við höfum í hendi okkar og við skulum njóta hennar og þess sem við höfum – og það er svo margt sem við höfum til að njóta.

Leitin mín að æðruleysinu hefur helst borið árangur á þeim stundum sem mér hefur tekist að láta af kröfunni um að eitthvað eigi að vera öðruvísi en það er og einfaldlega gengist við veruleikanum; lífinu eins og það er.

Og friðurinn hefur helst komið til mín þegar mér tekst að fara eftir því sem Páll postuli segir í fyrra bréfi sínu til Þessalonikíumanna; Verið ætíð glöð, segir hann, biðjið án afláts. Gjörið þakkir í öllum hlutum, því að það hefur Guð kunngjört ykkur sem vilja sinn fyrir Jesúm Krist.

Gjörið þakkir í öllum hlutum, segir Páll - ekki ,,fyrir alla hluti” – við þurfum ekkert að vera þakklát fyrir það sem er erfitt og sárt. En við getum verið þakklát á meðan við göngum í gegnum lífið, jafnt í gleði og sorg, fyrir svo ótal, ótal margt. Í kvöld er ég meðal annars þakklát fyrir Kvennakirkjuna og fyrir okkur öll sem erum hér saman komin og þessa stund sem við ætlum að eiga hér saman. Velkomin til jólamessunnar."

P.S. Myndin af kennslustund í bindishnýtingu er tekin um kl.17 á aðfangadag, myndin af tunglinu fyrir ofan mannfjöldanum á Laugaveginum kl. 22 á Þorláksmessukvöld og sú af Tjörninni um kl.15 á jóladag.

Þorláksmessa

2007-12-23T13:53:00.000Z

Ketkrókur setti lítinn & skrítinn fíl í skóinn Skottunnar í nótt. Aumingja hann að koma daginn sem allir eru að elda skötu. Eða næstum allir; hjá okkur verður lambakjöt í matinn, grillað úti á svölum. Síðasta grillveisla ársins. Við erum samt Vestfirðingar (þ.e. öll nema Minn).

Gleðilegan messudag hins sæla Þorláks!

Vetrarsólstöður!

2007-12-21T11:20:00.000Z

Sólarupprás í Reykjavík í dag var kl. 11:22, sól var í hádegisstað 13:25 og sólsetur kl. 15:29. Dagurinn verður ekki styttri en þetta. Loksins fer hann að lengja á ný. Að vísu ekki mjög mikið, á morgun verður hann 9 sekúndum lengri, en það munar um hvert hænufet. Fékk mér jarðarber og bláber með rjóma í hádegismat í tilefni dagsins.

Annan daginn frá sólstöðum, segir Almanak Háskóla Íslands, lengist gangur sólar um 27 sekúndur og þriðja daginn um 44 sekúndur. Vegna vísindalegs áhuga míns og góðrar vinkonu minnar í þessum skammdegisefnum (Matta, þú veist hver þú ert!) hnuplaði ég líka frá almanakinu Háskólans þessu línuriti yfir lengd sólargangsins og hvernig hann breytist yfir árið í Reykjavík.

Breytingin er nokkuð jöfn, nema kringum sólhvörfin. Örasta breyting í Reykjavík er tæpar 7 mínútur á dag, en meðaltalið er 5,6 mínútur. Á Akureyri er meðalbreytingin 6,8 mínútur á dag, en örasta breytingin um 8 mínútur á dag.

Í Reykjavík er stysti sólargangur 4 stundir og 9 mínútur, en sá lengsti 21 stund og 10 mínútur. Á Akureyri er stysti sólargangur 3 stundir og 6 mínútur, en lengstur verður hann 23 stundir og 40 mínútur. Í Grímsey er stysti sólargangur 2 stundir og 15 mínútur en um hásumarið er sól á lofti þar í heilan mánuð án þess að setjast. Þau sem áhuga hafa á sólarmagni á eigin heimaslóðum, séu þær aðrar en ofangreindar, geta reiknað það út með Sólarreikninum hér.

Rökkrið getur verið ljúft og notalegt, ekki síst þegar kertaljósin loga, en ég er samt sem áður þegar komin með nóg af svo góðu, sérdeilis þegar ég hugsa til þess hvað það eru margir mánuðir enn til vors. Úff, það er víst best að taka þetta einn dag í einu eins og allt annað.

Ég var að reyna að útskýra fyrir henni Morag vinkonu minni í Eiðinaborg hvernig það væri að búa í svona miklu myrkri - og þessa örfáu tíma sem sólin er á fótum er alskýjað og gráminn yfir öllu - og fann ekki betri samlíkingu en að það væri eins og að vera á kafi oní skoskum hafragraut.

Að vísu er líklega ekki hægt að kveikja á kertum oní hafragraut en það er aukaatriði. Grauturinn er þykkur og grár þannig að ég held að hún hafi náð því hvað ég átti við.

Best væri auðvitað að geta gert eins og múmín-álfarnir, lagst í dvala á haustin og vaknað aftur á vorin.

,,En það er nú eiginlega það sem við gerum," sagði Minn þegar ég hafði orð á þessu við sólarupprás ,,í morgun."

Þau sem eru glöð í dag vegna þess að nú fer að birta til mega gjarnan deila gleði sinni með öðrum í kveðjuglugganum hér fyrir neðan.

P.S. To my Scottish friends: The graph shows you the hours of daylight in Iceland throughout the year. Months horizontally, hours of daylight vertically. From today, things are looking brighter! Also, please note, I´ve added an English-speaking blogsite of a friend to my links on the right-hand side, called The Iceland Weather Report. Be prepared though; there is a lot more to it than the weather report! ;o)

Aðventa

2007-12-18T11:13:00.000Z

Það fór eins og við væntum; smákökubjóðið á laugardaginn heppnaðist svo ljómandi vel að ákveðið hefur verið að gera það að árlegri hefð. (Takið laugardaginn 13. desember 2008 frá).

Gestir voru eindregið hvattir til þess að gefa hverri af sortunum sex gæðaeinkunn en þótt nokkrum þrýstingi væri beitt af báðum bökurum tókst ekki að kveða upp úr um hvort okkar væri hæfileikaríkara á þessum vettvangi. Spillti það enda nokkuð forsendum fyrir hlutlausri afstöðu að annar helmingur gestanna var vel kunnugur uppskriftum af heimili annars bakarans en hinn hinum helmingnum... (skildist þetta?).

Að bjóðinu loknu náði ég þessari frábæru mynd af börnunum mínum að leika sér saman og virðist ríflegur aldursmunur ekki koma að sök þegar leir er í boði...

Ég var að átta mig á því að aðventan í ár er sú fyrsta á þessari öld sem ég er ekki annað hvort að kynna nýja bók eða lesa fyrir próf/skrifa BA ritgerð í þjóðfræði. Sem skýrir vísast af hverju mér finnst ég hafa svona mikinn tíma til að jólast núna og henti strax í nóvember hugmyndinni frá í janúar sl. um http://www.buynothingchristmas.org/ .

Sú uppkomna, sem kvartaði jafnan sáran á árum áður undan annríki móður sinnar á þessum tíma, er einmitt í sínum fyrstu prófum sjálf í háskólanum núna. Súrt ;o)

Únglíngurinn í skóginum er sömuleiðis í sinni fyrstu stóru prófatörn; í 8. bekk Hagaskóla er lífið ekkert föndur og dúllerí þessa dagana..!

Saman við aðventuþræði úr ljósadýrð, smákökuilmi og eftirvæntingu fléttast samt sem áður örlítill kvíðastrengur sem verður því stríðari sem nær dregur næstu segulómmyndatöku hjá Mínum heittelskaða. Hún fer fram fös. 28. desember, niðurstöðurnar ljósar þann 2. janúar (Dags. leiðréttar frá fyrri færslu).

Hugurinn leitar ósjálfrátt til baka til aðventunnar í Eiðinaborginni 2006 þegar við vorum full óvissu um hvað biði okkar eftir að fyrir lá greining um heilaæxli og ákvörðun um skurðaðgerð í janúar.

Það var undarleg aðventa og að sínu leyti ágætt að hafa þurft að liggja yfir mörg hundruð síðna lesefni fyrir síðasta prófið í meistaranáminu mínu í þjóðfræðinni megnið af desembermánuði.

Og í ár er ósköp gott að hafa ljósin, skóinn jólasveinsins, greniskreytingarnar, smákökurnar, jólakortaskrifin og gjafastússið allt til að gleðjast við...

Svo margar bækur, svo lítill tími...

2007-12-10T10:48:00.000Z

Auk þess sem mig dreymdi um að hafa perubrjóssigg, lakkrísrúllur og malaðan ís í brauðformi í matinn alla daga þegar ég yrði stór, var ég ákveðin í að lesa eins mikið og lengi og mig lysti þegar ég réði mér og mínum tíma sjálf. Þá yrði enginn skóli til að vakna í að morgni og ekki þörf á því að eiga vasaljós til að lesa undir sænginni því það yrði enginn til að skipta sér af því þótt stelpa kláraði ekki bara síðuna heldur allan kaflann ef hana langaði til og jafnvel bara bókina sjálfa.

Þegar ég var barn talaði ég eins og barn, hugsaði eins og barn og ályktaði eins og barn. En þegar ég var orðinn fulltíða lagði ég niður barnaskapinn. Svona að mestu leyti.

Einkennilegt að það skuli ennþá vera svona miklu skemmtilegra að lesa á kvöldin en á morgnana. Það hefur einhvern veginn aldrei flögrað að mér að reyna að lesa fyrir hádegi eða einu sinni miðdegis. Bóklestur er eins og sætur eftirréttur; kemur ekki til greina fyrr en í fyrsta lagi eftir kvöldmatinn. ,,Vinnan fyrst, skemmtunin svo!" Samt á þetta nú að teljast hluti af vinnunni minni því hver getur skrifað bók án þess að hafa lesið ósköpin öll áður til að vita hvernig þær geta bestar orðið?

Jafnvel skyldugur námsbókalestur, bæði í menntó í gamla daga og háskólanum seinni árin, hefur verið mér einstaklega erfiður fyrripart dags. Það bregst ekki að eftir tvær eða þrjár síður eru augnlokin farin að síga niður á við eins og í þeim hangi níðþung lóð.

Mér var á sínum tíma bent á það ráð að lesa sitjandi við borð en ekki upp í bláa, notalega sófanum mínum með púða allt í kring og því var það að 900 síðna ljósritaða heftið í Munnlegri hefð, Eddukvæðum og Íslendingasögum átti heima á eldhúsborðinu í Hruna í fjóra mánuði, við hliðina á djúpu kaffibollafari.

Seinast á kvöldin þarf ég hins vegar að beita mig hörðu til þess að leggja frá mér bókina og fara að sofa í hausinn á mér. Alltaf er nú planið að byrja að lesa fyrr og helst strax eftir kvöldmat, ekki síst heimildabækurnar mínar sem eru farnar að safnast í stafla bæði hér á skrifborðinu og uppi á náttborði en einhvern veginn fer það iðulega svo að lunginn úr kvöldinu fer í eitthvert dútl sem engu skilar.

Það er kannski horft á hálfan fréttatíma, þurrkað af borðum og ný kerti sett í stjakana, pottablómin vökvuð (ef þau eru ekki þegar sölnuð og dáin), leikföngum safnað saman og sett í dótakörfuna, hálfur tími eða heill fer í að rækta vinskap í gegnum símann eða skrifa bréf til vinafólks útlendis, svo þarf aðeins að kíkja á netskrif hist og her, jafnvel blogga sjálf ef þannig liggur á mér og fletta Amasónu eftir nýju lesefni og... fyrr en kona veit af er kominn tími til að drattast í ból.

Á náttborðinu, þar sem svefnráðgjafar segja að eigi ekkert að vera nema í mesta lagi ilmolía og vekjari stilltur á vöknun í bítið, bíða þá allt að fjórtán bækur (það er metið mitt, held ég). Núna eru þær reyndar ekki nema sjö og vekjarinn dettur alltaf á gólfið þegar ég leita að honum því það er eiginlega hvergi pláss fyrir hann á milli staflanna.

Engin þessara bóka er nýútkomin; ég leyfi mér engar jólabækur fyrr en á aðfangadagskvöld og fram eftir janúarmánuði - veit ekki af hverju í ósköpunum - nema þegar ég er sjálf með jólabók; þá ,,má" ég lesa hin á milli þess sem henst er á milli upplestra um borg og bý.

Á náttborðinu eru núna þessar bækur: Fyrirgefningin eftir Jampolsky (óopnuð ennþá en verður lesin því María og g.bergmann mæltu bæði með henni), Frigg og Freyja, kvenleg goðmögn í heiðnum sið sem er meistaraprófsritgerðin hennar Ingunnar Ásdísar, doktorsritgerð Karenar vinkonu um örlaganornirnar Urði, Verðandi og Skuld (þarf að klára hana í hvelli svo ég geti hringt og óskað henni til hamingju með vörnina við Edinborgarháskóla með góðri samvisku), Máttugar meyjar eftir Helgu Kress, Eyrbyggja eftir ókunnan höfund, Ljóðasafn Hannesar Péturssonar og In Search of Stones eftir M. Scott Peck.

Er um það bil að klára þá síðustu, af hreinni þrjósku vegna þess að þar eru herra og frú Peck að ferðast á milli bautasteinaldarminja Skota og ég er með ,,heimþrá" til Skotlands; þetta er langsísta bókin eftir Peck sem ég hef lesið og mæli ekki með henni við aðdáendur hans sem hrifust af hinum fáfarna vegi (The Road Less Travcelled etc.). Ennfremur vara ég við því að honum sé flett upp á netinu; dauðsé eftir því að sjá hvað karlinn lifði í miklu ósamræmi við eigin boðskap :(

Næstu kvöld verður samt sem áður enn minna lesið en venjulega og ekki tími í neitt dútlerí því planið er að bjóða vinum og ættingjum sem hyggjast leggja leið sína í bæinn næsta laugardag, þann 15. desember, á milli kl. 3 og 6 síðdegis að líta við hjá okkur heiðurshjónunum í smákökur og súkkulaði/kaffi latte/malt og appelsín. Ætlunin er að koma sjö sortum af fyrir laugardaginn svo að það er reyndar þegar farið að láta hendur standa fram úr ermum.

Smákökuboð Villu og Böbba, sem verður vitanlega árviss hefð ef vel tekst til, er okkar framlag til þess að efla verslun í heimabyggð og um leið liður í baráttunni gegn kringlu-og tippalaga verslunarmollum. Náttúrulega alveg tilvalið að koma á Hallveigarstíginn til að hlýja sér og fá dálitla næringu þegar kuldabelja (ég lærði þetta orð af lítilli stúlku sem er í leikskóla á Laufásborg) er um það bil að bíta af fólki nef og eyru í jólainnkaupunum á ljósum prýddum Laugavegi og Skólavörðustíg.

Að leggja við hlustir

2007-12-03T21:23:00.000Z

Eitt af því sem ég hef lært af Mínum er listin að hlusta á annað fólk. Er að læra, réttara sagt, því seint verð ég víst fullnuma í þessari kúnst og gleymi mér iðulega, sérdeilis þegar eitthvað er til umræðu sem mér er mikið hjartans áhugamál.

Þeir sem til okkar þekkja vita sem er að þrátt fyrir ýmsa eiginleika sem við deilum (eins og finnast báðum eðlilegt að merkja með penna á kassa undan 60w ljósaperu sem er hafður undir gamla 40w peru: ,,Notuð 40w", gera matseðil fyrir heilan mánuð í einu, númera pappakassa við búslóðaflutninga o.fl. þess háttar) þá höfum við misjafnan hátt á tjáningu okkar.

Minn heittelskaði hefur orðað þennan mun þannig að í jólaboðum í sinni stórfjölskyldu hafi fólk ekki talað mikið saman þar til Hún ég kom til sögunnar. Um Minn má hins vegar segja eins og Stjána vini varð að orði einhvern tímann: ,,Hann kjaftar ekki af sér, drengurinn!"

Ég hef í gegnum tíðina borið því fyrir mig þegar mér er bent á að ég eigi það til að grípa fram í fyrir öðrum, að ég hafi alist upp í stórri og fremur háværri fjölskyldu þar sem ein helsta leiðin til þess að ná orðinu var að rífa það af öðrum og halda því síðan eins lengi og fært var, þ.e. með því að anda ekki mikið á milli orða. Ella var einfaldlega ólíklegt að stelpa kæmi sínu að yfirhöfuð.

En þessi afsökun (,,Ég er eins og ég er af því að ég þurfti að vera þannig fyrir löngu síðan") er náttlega útslitin réttlæting og ekkert annað en merki um andlega leti, eins og lesa má í flestum, ef ekki öllum sjálfseflingarkverum sem eitthvað er spunnið í.

Sú eða sá sem ekki getur leyft öðrum að tala út og grípur stöðugt fram í með spurningum eða eigin útlistunum á sjaldnast samræður til þess að eiga samskipti. Tilgangurinn er miklu fremur sá að koma sínu að og tíminn sem fer í að leyfa öðrum að tjá sig er aðeins biðtími eftir því að komast að á ný og notaður til þess eins að undirbúa næsta framlag eða leggja upp nýjar spurningar. Því sá sem spyr spurninganna ræður nebblega ferðinni í samtalinu.

Í ágætum mannræktarsamtökum, þar sem ég þekki ögn til, er eftirfarandi haft að orðtaki: Hlustaðu og lærðu. Þar er fyrirkomulag á fundum þannig að einungis einn hefur orðið í einu, aldrei er gripið fram í fyrir öðrum og næsti tekur ekki til máls fyrr en mælandi hefur skilað af sér orðinu með því að þakka fyrir sig.

Ætla mætti að þetta verði til þess að malbikarar á við yðar einlæga leggi undir sig heilu og hálfu fundina en sú er reyndar alls ekki raunin nema í örfáum undantekningartilvikum og þá er bara að nota tækifærið og æfa sig í þolinmæðinni rétt á meðan - já, og hlusta og sjá hvort það má ekki læra eitthvað mikilvægt af málæðinu, eins og til dæmis um gildi tillitseminnar.

Nú er ég ekki að mæla með því að fólk skiptist á ,,tjáningu" dags daglega og bíði eftir opinberum tilkynningum um að því sé óhætt að opna á sér munninn en við mættum áreiðanlega flest gera meira af því að hlusta í raun og veru það sem aðrir hafa að segja og hugsa okkur betur um áður en við tökum til máls.

Ég hef á stundum mæðst yfir því hvað Únglingurinn minn í skóginum (og á árum áður átti þetta við Þá uppkomnu) getur haft mikið að segja og verið áhugalaus um áheyrendur sína og hugsanlegan áhuga þeirra á umræðuefninu (ellegar áhugaskort) en hef nú tekið upp nýja taktík sem felst í einmitt þessu, að hlusta og læra.

Því ef ég mætti velja á milli þess að hlusta á fyrirlestra hans um hvaðeina sem er ,,í umræðunni" þann og þann daginn (og ég hef þróað með mér nánast óþol gagnvart ,,umræðunni" - meira um það síðar, kannski) og hins vegar þess að hann nennti ekki að eyða á mig orðum, þá er ég ekki í vafa um að ég tæki fyrri kostinn. Sem er ágætt, þar sem ég á ekki um neitt að velja ;o)

Fletti upp í bókinni sem var svo óskaplega umdeild ,,í umræðunni" hér um daginn og fann eitt og annað þessu viðkomandi, meðal annars sagði sá spaki Salómon: ,,Svari einhver áður en hann hlustar er það heimska hans og skömm."

Og í Síraksbók sem er ein af þessum ,,nýju" eldgömlu apókrýfu ritum Gamla testamentisins var heil runa af heilræðum í sama dúr og kæmi mér ekki á óvart að Sírak hafi haft málugt fólk í kringum sig þegar hann ritaði eftirfarandi á skrollu:

-Ver reiðubúinn til að hlusta á aðra
en hugsa þig vel um áður en þú svarar.

- Sértu fús til að hlusta muntu fræðast
og verður hygginn ef þú leggur við hlustir.

-Svara eigi fyrr en þú hefur hlustað
og gríp ekki fram í er annar talar.

-Haf eigi uppi mælgi er á annað er hlustað
og lát ekki í ótíma ljós þitt skína.

Svo mörg voru þau orð...

P.S. Gleðilega aðventu!

Jólabókin mín

2007-11-28T20:38:00.000Z

Ég hef verið spurð að því af og til frá því við fluttum heim til Íslands hvort ég sé ekki með bók í flóðinu í ár. Það hefur nú oftast verið fólk sem hefur ekki frétt af viðureigninni við drekann en stundum líka fólk sem hefur ekki áttað sig á því að skáldsagnaskrif krefjast nokkuð meiri einbeitingar en aflögu hefur verið í þeim skrítna skógi sem við höfum reynt að rata um undanfarið ár.

En nú get ég - sjálfri mér nokkuð á óvart - sem sagt svarað þessari spurningu játandi þrátt fyrir allt. Skolað hefur á land í fyrstu öldu jólabókaflóðsins 2007 bók sem ég á (reyndar bara 1/25) hlut í og getur hér að líta kápumyndina af: Masks and Mumming in the Nordic Area. Ritstjóri er Dr. Terry Gunnell dósent í þjóðfræði við Háskóla Íslands, útgefandi Kungl. Gustav Adolfs Akademien för svensk folkkultur í Uppsölum.

Þetta er örugglega þykkasta kilja sem út hefur verið gefin norðan Alpafjalla, 840 síður (!), og inniheldur yfir tvo tugi fræðigreina eftir þjóðfræðinga frá Norðurlöndunum um hvers kyns grímubúningasiði á norræna svæðinu, auk þriggja greina um áþekka siði á Írlandi, í Skotlandi og á Nýfundnalandi.

Ég segi nú ekki að þetta sé tebolli sem allur almenningur kann að meta á jóladagsmorgni með smákökum og Nóa konfekti, en þarna er þó kominn gríðarmikill fengur fyrir þá sem hafa áhuga á grímusiðum hvers konar, rótum þeirra, þróun og þýðingu fyrir okkur og samfélagið sem við lifum í.

Ekki síst er áhugavert - að minnsta kosti fyrir okkur nirðina - að bera saman siði landanna á norður- slóðum og sjá hvað þar er margt líkt með skyldum og hvað ólíkt og velta því fyrir okkur hvað er komið hvaðan, hvernig og hvers vegna.

Greinin mín á síðum 643 til 666 (!) er unnin upp úr BA ritgerðinni minni í þjóðfræði (2005) og ber þá hnitmiðuðu yfirskrift: Elves on the Move: Midwinter Mumming and House-Visiting Traditions in Iceland.

Þar er rakin saga og lýst þrettánda-og áramótaheimsóknum grímubúinna barna á Þingeyri við Dýrafjörð, Hauganesi við Eyjaförð, Ólafsvík og í Grindavík þar sem þessir siðir lifa enn góðu lífi, sums staðar allt frá því um 1930 (eða lengur?), sem og grímu-og heimsóknasiðum ungs fólks í Gjögri á Ströndum, á Barðaströnd og í Vestmannaeyjum, hvar þeir lögðust af fyrir (mis)löngu síðan.

Greinin er myndskreytt, með bæði gömlum og nýjum myndum af grímuklæddum ,,álfum" svo sem eins og þeim sem hér má sjá (fyrir ofan eru drengir á Þrettándanum á Þingeyri við Dýrafjörð um miðjan áttunda áratug 20. aldar, fyrir neðan stúlkur í gervi Hermione Grangers og Harry Potters á Þingeyri á Þrettándanum 2004).

Ritstjóri bókarinnar, Terry Gunnell (sem svo vill til að átti einmitt hugmyndina að fyrrnefndu BA verkefni um þrettándasiðinn vestra og víðar) skrifar um grímusiði á öllu norræna svæðinu þar sem rætur íslenskrar ,,alþýðuleiklistar" af þessu tagi eru raktar allt frá Skírnismálum Eddukvæða og Grýlukviðlings úr Sturlungu fram til þrettánda- öskudags- og dimmissjónsiða á 21. öld.

Sjálfur skrifar hann sérstaklega um dimmissjónsiði íslenskra stúdentsefna og Kristín Einarsdóttir þjóðfræðingur og sömuleiðis kennari við þjóðfræðideildina í HÍ skrifar um öskudagssiðina bæði norðan heiða og sunnan en um þá gerði hún á sínum tíma rannsóknarritgerð til meistaraprófs.

Ég er auðvitað að rifna úr stolti yfir mínum 1/25 hlut í þessu stóra verki og því fá að vera innan um allt þetta merkisfólk sem þarna skrifar og á samtals á nokkurra alda skólagöngu og fræðistörf að baki. Ef eitthvert þeirra sem ég tók viðtöl við og fékk upplýsingar og ljósmyndir hjá við rannsóknina mína á sínum tíma, skyldi nú reka hér inn nefið þá langar mig að nota tækifærið og þakka þeim öllum margfaldlega fyrir hjálpina.

Segiði svo að kona sé ekki með (í) bók fyrir jólin!

Án titils

2007-11-25T12:30:00.000Z

Mín daglega hreyfing er ganga, helst upp úr hádeginu þegar ofurlítillar birtu nýtur þessa dvergvöxnu skammdegisdaga því tilgangurinn ekki bara að fá blóðið á hreyfingu heldur líka ljósglætu í sálina.

Stundum er þetta röskleg kraftganga í kringum Tjörnina eða bardagi gegn hvassviðrinu úti við Gróttu þar sem hafið tekur við af landinu og mætir himninum, stundum rólegt rölt upp og niður Skólavörðuhæðina í heimsókn til Hallgríms og Leifs, eða Laugavegslabb í leit að draumaskóm sem hvergi fást.

Alltaf eitthvað nýtt að sjá, svo er síbreytilegu veðrinu hér í þessu bláa landi að þakka - aldrei eins frá degi til dags og umhverfið skiptir um svip þegar hvessir, kólnar, fer að rigna, blása, frysta, snjóa, hlýna aftur. Tjörnin ýmist úfin eða slétt, leggur kannski yfir nótt og svanir spranga um í svörtum sokkabuxum. Húsin spegla sig í klakaþilinu stundarkorn; svo er þiðnað af henni á ný miðdegis.

Hélt aldrei að ég gæti fengið leið á veðri en komst að öðru í Eiðanaborginni þegar eilífur grámi á himni og vindnæðingur réðu ríkjum dag eftir dag eftir dag um miðbik vetrar; gjörningalaust veður það.

Yst á Seltjarnarnesinu er göngustígur á fjörukambinum meðfram ströndinni; þar á leiðinni hefur ókunnur listamaður komið fyrir einu og öðru sem hafið og mannfólkið hafa fleygt í klettótta fjöruna og stillt þannig upp að úr verða listaverk, ekkert síðri en þau sem prýða sali listasafnanna og kosta grilljónir.

Það er eitthvað óendanlega sárt við þennan litla glugga sem kannski var einu sinni á bakherbergi í lágreistu, bárujárnsklæddu húsi á Nesinu þar sem gamall, hvíthærður maður átti afdrep sitt og horfði löngum út á sjóinn á meðan hugurinn heimsótti liðna tíð...

Frá dóttur minni

2007-11-24T21:06:00.000Z

Eftirfarandi er orðsending frá Þeirri uppkomnu sem þanið hefur raddböndin í kórsöng undanfarin áratug eða þar um bil og er nú gengin til liðs við Háskólakórinn, foreldrum sínum öllum til mikils stolts og gleði:

,,Sunnudaginn 25. nóvember og þriðjudaginn 27. nóvember munu Háskólakórinn og Ungfónía halda saman tónleika í Langholtskirkju og byrja þeir klukkan 20:00 bæði kvöld. Flutt verður stórfenglegt kórverk eftir Ludwig van Beethoven , sem nefnist á tónlistarmáli Messa í C-dúr, Op. 86. Á mannamáli kallast þetta einfaldlega Snilld, eða Fegurð skilgreind í formi tónlistar. Ég get lofað því að einhverjir munu finna fyrir gæsahúð! Miðaverð í forsölu er 500 kr fyrir nema og 1.000 kr fyrir aðra en við dyrnar kostar 1.000 kr fyrir nema og 1500 kr fyrir aðra. Miða í forsölu er hægt að nálgast hjá fólki úr Ungfóníunni og kórmeðlimum - mér (Katrínu) það er að segja."

Með Börsungum

2007-11-18T22:34:00.000Z

Nýlent eftir fjögurra daga reisu til Barselónu í Katalóníu. Áttum þar náðugan og einkar rjómantískan (barnlausan) tíma, röltum hönd í hönd um gotneska hverfið með sínum þröngu göngugötum, þvottasnúrum milli húsa og mosavöxnum ufsagrýlum; heimsóttum kirkju Gaudis & hinnar heilögu fjölskyldu sem hefur verið byggingu síðan í lok 19. aldar og er áætlað að ljúki eftir sirka 40 ár (þegar ég og Minn verðum orðin 82 ára!), dómkirkjuna líka náttlega (signdi mig upp úr fontinum við dyrnar uppá kaþólsku - það er eitthvað svo notalegt), garðinn hans Gaudis (armbönd og margt fleira selt á torginu), og löbbuðum um markaði Börsunga, eina fjóra talsins (eða fimm, ef maður telur Stutta Tjallann, El Corte Inglés með).

Skemmtilegasti markaðurinn er rétt hjá Römblunni (stór göngugata í miðbænum) - aldrei hef ég séð þvílíka gnótt matar, öllu saman raðað upp af aldeilis ótrúlegu listfengi, svo að hvert sem litið var mátti sjá veislu jafnt fyrir augað og magann.
Leist samt ekki á sviðin þeirra Börsunga sem sjá má hér til vinstri innan um svínaspik, vambir og annað góðgæti; þeir húðfletta þau og hvað er þá eiginlega eftir?!

Má til að stinga hér inn mynd líka sem ég tók sérstaklega fyrir Arnot MacDonald, skoska vinkonu mína, sem var Tupperware-drottning Edinborgar áður en hún venti kvæði sínu í kross og lærði til bókavörslu.

Í gamla daga, þegar engin almennileg húsmóðir gat verið án þess að eiga a.m.k. kynningarsettið af Tupperware (ég á eina dós úr því ennþá og rjómaafgangakönnu, frá því 1990 sem ég hef reyndar aldrei notað, könnuna sko) þá lá blátt bann við því að selja Tupperware nema í heimasölu.

Eitthvað hefur heimurinn víst breyst síðan fyrir sautján árum og markaðssetningin uppfærð ásamt með öllu öðru.

Sem leiðir mig óbeint að því að segja ykkur frá bókinni sem ég tók með mér til að lesa í fluginu og heitir Bréf til Maríu, eftir Einar Má Jónson.

Las megnið af henni reyndar í flugstöð Leifs Eiríkssonar, en þar gáfust óvænt 8 klukkutímar til lesturs á brottfarardaginn - vélin okkar sem átti að fara í loftið klukkan hálffimm síðdegis bilaði og önnur kom ekki í hennar stað fyrr en klukkan hálfeitt eftir miðnætti - og þótt flugstöðvar séu ekki beinlínis mínir uppáhaldsstaðir þá var ákaflega kærkomið að fá þarna hina fullkomnu ástæðu fyrir því að liggja í lestri tímunum saman.

(Ekki að kona þurfi til þess endilega afsökun að liggja í bókum; samt eitthvað rótgróið í mér að finnast bóklestur merki um letingjahátt - kannski einhver arfur úr bernskunni frá því að vinkona mín sakaði mig um að vera innipúka af því að mér fannst eiginlega alltaf meira gaman að vera inni og lesa en fara út í snjókast og svoleiðis.)

En sem sagt, bókin er hreinasta snilld; skemmtileg ádeila á óhræsis frjálshyggjutískuna sem ætlar allt lifandi að drepa svo að hverjum þeim sem kemur til hugar að hafa eitthvað á móti öllum ,,væðingunum" (einka-, einkavina-, alþjóða-, tölvu-, nútíma-, markaðsvæðingu etc.) er barasta hlægilegur og ekkert hægt við hann eða hana að tala. Markaðurinn hefur fyrsta og síðasta orðið og ekkert hnu með það; þarfir hans ganga fyrir öllu öðru og sá sem efast er álitinn í besta falli frekar barnalegur en oftar argasta afturhald, nöldrari og dragbítur á ,,framfarir".

Alveg galbannað að gagnrýna, rétt eins og sovét- mönnum fyrrum var bannað að gagnrýna stóra sann- leikann komm- únismans er okkur stranglega bannað að efast um heilagleika og réttmæti endalausrar frjálshyggju, hagvaxtarkapphlaups og samkeppnishugsunar á öllum sviðum. Ekkert vandamál er það stórt eða smátt að ekki sé hægt að leysa það með því að einkavæða, koma á samkeppni (les: fákeppni), setja á hlutabréfamarkað og svo endalaust framvegis.

Þeim sem eiga hugsanlega við einhvern vanda að etja sem ekki má leysa með einka-og hlutafélagavæðingu má síðan vísa á Sjáið-hvað-ég-er-mikið-góðmenni-sjóði grilljónunganna og fella endanlega niður þetta bjánalega almannatryggingakerfi sem enginn botnar nokkuð í hvort sem er.

Sérdeilis fannst mér skemmtileg umræða Einars Más um franskar heimspekipælingar sjötta og sjöunda áratugarins, sem hafa tiltölulega nýlega haldið innreið sína hingað til landsins bláa, aðallega í gegnum fólk sem hefur menntast í Bandaríkjunum en þar var þessi skondna strúktúr-súrrealíska þvæla Frakkanna tekin upp, slitin úr samhengi og soðinn síðan upp úr henni póstmódernisminn, sem til allrar hamingju virðist um það bil að komast úr tísku aftur.

Það krimti í mér þegar hann taldi upp spekingana einn af öðrum sem yðar einlæg þrælaði sér í gegnum með miklum harmkvælum í meistaranáminu fyrir ári síðan, sjá þessa færslu frá í desember 2006, og tætti þá í sig.

Auðvitað fannst mér þetta mest gaman af því að ég hafði skammast sjálf yfir þessari dellu bæði í ræðu og riti, mínum annars ágæta lærimeistara í þjóðfræðideildinni við HÍ til nokkurrar gremju. Verst að ég er búin að setja möppurnar þykku með greinabunkunum oní kjallara svo að ég get ekki í snarheitum flett upp á einhverjum gullkornunum sem þar hrutu af síðum; ekki nóg með að hugsunin væri hringsnúin heldur voru þetta þýðingar úr frönsku yfir á ensku. Drottinn minn dýri, þvílík steypa.

Þar sem ég er komin í bréfinu til Maríu, lokahlutann, fjallar e.m.j. (hann var einu sinni blm. á Þjóðviljanum líkt og -vd.) um tungumálið og umræðurnar allar um hvað sé þjóð (ein prófspurninganna í fyrrnefndum kúrsi), útskýrir listilega hvers vegna okkur er hollt að kunna eins vel og okkur er mögulegt fleiri mál en okkar eigið og ræðir um þann vanda að koma hugsun úr einu máli yfir á annað svo vel fari. Mín er náttlega heima þar líka, búin að liggja yfir þýðingu úr amrískri engilsaxnesku undangengna mánuði og rétt að fara að skila af sér.

Einar Már bendir m.a. á það sem ég fann á sjálfri mér í Skotlandinu góða, þrátt fyrir að hafa háskólagráðu í enskri tungu, að það kostar gríðarmikla menntun og ástundun að ná fullu valdi á öðru tungumáli en sínu eigin og öðlast dálitla færni í öllum þeim aragrúa af tilvísunum, orðatiltækjum og málsháttum sem hvert einasta mál býr yfir og skapa því sinn sérstaka heim. Ég get sagt hvað sem er á íslensku en bara það sem ég hef lært á ensku.

Og nú hef ég vísast sagt meira en nóg í dag, botna þetta með því hvetja þá sem eiga Bréf til Maríu ólesið að útvega sér eintak. Já, og svo vil ég þakka Matthildi Helgadóttur á Ísafirði kærlega fyrir óbeisluðu fegurðina sem af henni geislar og það tiltæki að efna til ádeilu á hömlulausa markaðsvæðingu kvenlíkamans, sem var til umfjöllunar í heimildamyndinni Óbeisluð fegurð í Sjónvarpinu í kvöld. Vel gert, Matta og félagar!

P.S. Minn heittelskaði átti ammali sama dag og Jónas og þar sem við vorum erlendis á sextándanum tekur hann við afmæliskveðjum út þessa viku ;o)

Klausturferð

2007-11-12T10:34:00.000Z

Fórum heiðurshjónin á Kirkjubæjarklaustur í vikunni - (yðar einlæg að tala þar um brúðirnar Krists í Kirkjubæ fyrir 650 árum á ráðstefnu Kirkjubæjarstofu) - og fengum svona líka úrval af veðurfari á leiðinni. Eftir rigningu og drunga að Vík tók við hvít jörð og fegurðin ríkti ein, við stórkostlegan söng Paul Potts, fyrrum farsímasölumanns og hæfileikaríkasta tenórs Breta um þessar mundir. Systrafoss ofan við Klaustur í klakaböndum.

Á heimleiðinni tók dulúðin völdin yfir sandana - sagnaymur í þokunni og álfar í hverjum kletti.

Eyðisandarnir svartir og kaldir og sjóblautir draugar á sveimi yfir.

Svo létti til þegar vestar dró, skýjaslæðurnar viku undan og sólin lýsti upp fjöllin.

Er þetta ekki alveg makalaust land?

Lítið til fugla himinsins

2007-11-05T19:46:00.000Z

Einu sinni fyrir þó nokkuð löngu þegar ég var afar stúrin yfir lífinu - eða réttara sagt áttaði mig á því að ég var búin að vera stúrin yfir því lengi en talið að það væri eðlilegt ástand - og tók þá ákvörðun að leita allra leiða til að skapa mér betra líf, ákvað ég að rétta úr bakinu og horfa meira upp en niður. Bókstaflega og líka í óeiginlegri merkingu.

Ég man ákaflega vel þetta ár þegar ég uppgötvaði allar skemmtilegu, útskornu ufsirnar í miðbænum, sums staðar meira að segja vindhanar, ártöl oft líka og þökin svona líka marglit og flott. Og svo beindi ég sjónum mínum hærra og fór að góna í skýin; taka stöðuna á himninum ef svo mætti að orði komast. Óteljandi listaverkin sem skaparinn hefur birt mér þar. Þetta hér að ofan er frá í dag, klukkan að verða fjögur, fyrir ofan Tjörnina. Michelangelo hvað?

Og eins og það er nú barnslegt þá sendi ég iðulega bæn upp í blámann í sömu andrá og ég sé hann, þótt ég viti vel að Hún er alls staðar, í öllu og allt um kring en ekki á gullstóli þarna fyrir ofan skýin eins og ég hélt þegar ég var sjö ára (þá leit ég reyndar ekki á Guð sem bestu vinkonu mína heldur eins konar strangan en góðhjartaðan jólasvein sem fylgdist með því ofan úr skýjunum hvort ég myndi eftir því að signa mig og fara með faðirvorið fyrir nóttina).

Á skýjuðum dögum leita ég að glufu og sendi bænina þangað - og/eða þakkirnar - og þá daga sem hvergi sér í svo mikið sem örlítinn bláma minni ég mig á að hann er þarna samt á bak við og skýin eru á stöðugri hreyfingu, rétt eins og lífið og líðanin. Aldrei kyrrstaða, hvorki þarna uppi né heldur hérna niðri.

Ég fletti fuglum himinsins upp í nýju bókinni bókanna á netinu og sjá, í Fjallræðunni frægu þar sem ofangreint faðirvor (sem Sú uppkomna hélt einu sinni að héti Þaðervor) er einmitt að finna, vísar meistarinn til þeirra þegar hann ræðir hversu óþarft það er að hafa áhyggjur. ,,Lítið til fugla himinsins," segir hann. ,,Hvorki sá þeir né uppskera né safna í hlöður og faðir yðar himneskur fæðir þá. Eruð þér ekki miklu fremri þeim?"

Og spyr síðan spurningarinnar sem óteljandi spekingar og lífslistamenn, þar á meðal sá sem ég hlusta á þessa mánudagseftirmiðdagana, hafa haft eftir honum gúgúplex sinnum síðan: ,,Hver yðar getur með áhyggjum aukið einni spönn við aldur sinn?"

Kona verður dáldið hugsi við þennan lestur; það eru hátt í 2000 ár síðan þessi ræða var flutt, búið að prenta hana í mest seldu bók allra tíma (nema Harry Potter sé kominn fram úr?), dreifa henni um nánast alla jörðina og við erum ekki enn að ná þessu...

Vona að þetta dragi samt ekki kjarkinn úr Guðjóni, ef svo ólíklega vildi til að hann myndi reka hér inn nefið. Mæli með honum, eindregið. Réttum úr bakinu, horfum oftar upp í loftið ;o)

Og já, hér í lokin er ábending, auglýsing, ósk - eiginlega tilmæli til ykkar sem standið nærri einhverjum sem er kempumaki (sjá skilgreiningu í færslu 9. okt. á því hvað kempa er): Segið þeim frá því að á fimmtudagskvöldum sé lítill stuðningsfundur sérstaklega þeim ætlaður í gamla safnaðarheimilinu í kjallara Neskirkju (vestur í bæ, við Hagatorg), á vegum Ljóssins . Hefst klukkan átta, stendur í hálfan annan tíma.

Segið þeim að þið hafið áreiðanlegar heimildir fyrir því að þarna sé alveg sérlega notalegt andrúmsloft, algjör trúnaður, kertaljós, kaffibolli og staður og stund til að næra sig og styrkja, tala um hvaðeina sem leitar á hugann og kannski er erfitt að ætlast til að aðrir skilji en þeir sem hafa verið eða eru á einmitt þessum sama stað í lífinu - og síðast en ekki síst, hlusta á aðra í svipuðum sporum, skemur eða lengra komna. Ég skora á ykkur - látið þetta nú spyrjast. Ljósið er stuðningsmiðstöð fyrir bæði þá sem greinst hafa með krabbamein og fjölskyldur þeirra.

Það eina sem viðkomandi þarf að gera er að slá á þráðinn til þeirra í Ljósinu og boða komu sína. Það er allt og sumt. Ef vill má meira að segja fá prívatviðtal þar til að byrja með, svona til að brjóta ísinn. Stíga eitt skref í einu og svo annað...

Að gangast við því sem er

2007-10-31T10:30:00.000Z

,,Að fyrirgefa er að láta af voninni um betri fortíð." Þessi setning hefur ómað í huga mér frá því að ég fékk hana að gjöf frá einni af Maríunum í lífi mínu (þær eru þrjár) um daginn.

Hef líka verið að hugsa um reiðina; er hún ekki einmitt andstæðan við fyrirgefninguna? Fyrirgefningin lausnin á reiðinni, leiðin í átt til frelsis frá óttanum. Mín kenning er sú að reiði stafi næstum alltaf af ótta (segi næstum, því það borgar sig aldrei að alhæfa og reiði getur vitanlega líka stafað af réttlætiskennd sem er misboðið og það er hið besta mál, þess háttar reiði er afar holl og án hennar væri aldrei bætt úr neinu sem aflaga er).

Það er ekkert skrítið þótt til að mynda únglíngar í frumskógi gelgjuskeiðsins verði auðveldlega reiðir og brúki sig við sér eldra fólk; hið innra er óöryggi og ótti við að standast ekki eigin kröfur og annarra sem skyndilega eru allt aðrar en áður. Reiðin getur verið gegn okkur sjálfum en hún verður að fá útrás - og því fer sem fer.

Engu skiptir hversu mjög er tiplað á tánum í kringum þann hrædda og reiða; reiðin gýs upp við minnsta mögulega áreiti og yfirleitt tilviljun háð hver verður fyrir barðinu á henni. Næst þegar þú verður fyrir barðinu á reiði annarra, spurðu þá sjálfa/n þig að því hvað það geti verið sem sá eða sú sem reiddist sé hrædd við - og þegar þú sérð svarið þá ertu laus við að taka gremjunni persónulega.

Reiðigusur eru bara eins og hnerrar kvefaðrar manneskju. Hafa ekkert með þig að gera en stafar mjög líklega af einhvers konar óttabakteríum ;o)

Fyrir tæpu hálfu ári las ég þá góðu bók, The Power of Now, eftir Eckhart Tolle og sat þá við sjúkrabeð Míns heittelskaða á taugafræðideild Vestri Almenna Spítala í Edinborg. Friðurinn til lestrar var algjör og afar kærkominn eftir vikubasl við að fá læknirana til að leggja fárveikan Minn inn á sjúkrahúsið og finna út úr því hvað gengi að honum - þetta var þegar eftirköstin af geislunum og aukaverkanir af lyfjum skullu á fimm vikum eftir lok geislameðferðarinnar.

Í þögninni inni á þessari prívatstofu (Minn svaf mestallan tímann) sat ég sem sagt og nærði andann með besta lesefni sem ég hef komist í lengi, á meðan maísólin skein fyrir utan gluggann af heiðskírum himni.

Að bókarlokum punktaði ég niður nokkrar setningar frá Eckhart í doppótta glósubók sem vinkona mín ein gaf mér til slíkra nota og bætti síðan við innblásin af Eckhart og andagift Núsins speki um óttann og friðinn sem því fylgir að gangast við veröldinni eins og hún er; leggja af bardagann gegn því sem er liðið og taka augnablikin fyrir eitt í einu í ró og spekt.

,,Að taka því sem er - gangast við veruleikanum án andstöðu og sætta sig við að allt er eins og það er - leiðir til æðruleysis og innri friðar. Sá friður er tenging okkar við hið guðlega.

Æðruleysi merkir óttaleysi. Óttinn getur ekki átt samleið með friðnum. Óttinn er að baki öllum tilfinningunum sem eru okkur erfiðar; reiðinni, höfnunarkenndinni, afbrýðiseminni, minnimáttarkenndinni og sektarkenndinni. Ótti við að vera ekki nógu góð, standast ekki kröfur veraldarinnar sem hljóma stöðugt fyrir eyrum okar og taka sér á endanum bólfestu í huganum og magnast þar upp.

Óttinn við að vera ekki elskuð, vera yfirgefin, vera dæmd ófullnægjandi, óttinn við skort. Óttinn við að hafa ekki nóg og vera ekki nóg. Veröldin stýrist í mörgu af ótta. Við hlaupum undan honum á harðaspretti sem leiðir til þess eins að við hlaupum hann uppi í endalausum vítahring.

Óttinn víkur undan þegar við göngumst við því sem er, þegar við hættum að berjast við vindmyllurnar og dveljum í núinu. Friður færist yfir og við skiljum að ekki er hægt að berjast við eitthvað sem er ekki hér og nú.

Um leið og við göngumst við því sem er hér og nú finnum við að það mun ekki gleypa okkur, að við ráðum vel við þetta eina andartak. Við höldum um þá vitneskju, umföðmum hana og finnum að við rúmum allt sem við þurfum að rúma hér og nú.

Við getum hvílt í því trausti og sleppt dauðahaldinu á óttanum við hið ókomna því að við vitum að þegar - og ef - þar að kemur mun þá líkt og nú eitt andartak taka við af öðru og við verðum fyllilega fær um að takast á við það óhrædd."

Verið góð við hvert annað í dag ;o)

Gíraffar um alla borg

2007-10-29T10:57:00.000Z

Fórum með Skottuna í Húsdýragarðinn á laugardaginn; í fyrsta sinn frá því sumarið 2004 en þá kúrði hún sofandi ofaní vagni allan tímann og ekki nema von, tveggja mánaða sponsið.

Hún var að vonum spennt fyrir dýragarðsferðinni - þekkir enda flest dýr með nafni sem gengið hafa um jörðina, meira að segja ,,dænóþors" (sá eina þannig í Hellisgerði um daginn) - og þegar við ókum út Lækjargötuna í átt að Sæbrautinni blöstu fyrstu skepnurnar þegar við sjónum út um bílgluggann: ,,Gíraffar, gíraffar, maggir, haddna!"

Við vorum smástund að átta okkur en við svolitla skoðun varð þetta vitanlega alveg augljóst hverjum fullorðnum líka. Mikið lífslán er það að eiga börn sem hjálpa okkur að líta veröldina nýjum augum. Í stað þess að ósjálfráða hugsunin ,,Sjónmengun!" skjótist upp á yfirborðið hjá mér í hvert sinn sem ég sé byggingarkrana - eða jafnvel gremjuþrungið: ,,Hvar endar öll þessi þensla?!" - þá hugsa ég nú um jórtrandi gíraffa, heimspekilega á svip, með þetta líka fína útsýni sjálfir.

Og í morgun var í fyrsta sinn í vetur dálítil mjöll í borginni; stillt veðrið og hitastig við frostmark - svo tært loftið að það er hrein nautn að draga andann djúpt, djúpt...

Þýtur í þakstráum

2007-10-25T12:32:00.000+01:00

IN AQUILONEM NOCTURNUM

Þegi þú, vindur!
Þú kunnir aldregi
hóf á hvers manns hag.
Langar eru nætur,
þars þú, inn leiðsvali,

þýtur í þakstráum.

Jónas Hallgrímsson

1807-1845

Þann 16. nóvember næstkomandi eru 200 ár liðin frá því að Jónas Hallgrímsson fæddist. Ég heilsa stundum upp á hann þarna í Hljómskálagarðinum þegar ég fæ mér labbitúr í kringum Tjörnina. Minn heittelskaði á einmitt sama afmælisdag og Jónas (og svo á hann bróðir sem heitir Jónas og ég á bróður sem á afmæli 16. nóvember en hvort tveggja er allt annað mál.)

Ég get alveg ímyndað mér hvernig ljóðið hans um vindinn sem þýtur í þakstráunum varð til. Það hefur verið síðla hausts, líkast til í október, hann sofið undir súð í gömlu húsi og átt erfitt um svefn fyrir vindgnauðinu og lemjandi rigningu á þaki og rúðu.

Ég á það líka til að vakna af værum svefni í súðarherberginu okkar þegar haustlægðirnar ryðjast yfir Þingholtin en ég verð ekkert sérlega skáldleg. Lít bara á vekjaraklukkuna, hjúfra mig aftur undir svanadúnssængina mína og þakka almættinu fyrir að ég þarf ekki að fara á fætur nærri strax.

RIGNING

Skuggabaldur úti einn
öli daufu rennir.
Skrugguvaldur, hvergi hreinn,

himinraufar glennir.

Jónas Hallgrímsson

1807-1845

Ó borg mín, borg. Ósköp er hún grá þessa októberdaga. Gráminn hefur nú samt einhvern sjarma, dulúð. Í álfa-og útilegumannasögum opnast helst milli heimanna þegar þokan grúfir yfir. Smali gengur yfir heiði, þokan skellur á, hann villist en skyndilega birtir til, við blasa græn tún og fólk í heyskap þar sem átti að vera grýtt jörð.

Þokan er sögð ,,liminal" í þjóðfræðunum; þ.e. eins konar jaðarástand. Hún er hvorki hvít né svört heldur grá, mitt á milli myrkurs og birtu. Í þoku er hvorki rigning né þurrt - hún er þar mitt á milli. Kýrnar, sem sæfólkið átti til að reka á land forðum og gefa velgjörðarmönnum að launum fyrir greiða voru alltaf gráar. Þær mjólkuðu betur en nokkrar aðrar kýr - og ábyggilega miklu betur en sænskar kusur.

Á stað sem er hvorki né getur ýmislegt gerst.

,,Upp, upp mín sál..."

2007-10-20T17:45:00.000+01:00

Ég ákvað fyrir nokkru síðan að þessi vetur skyldi helgaður andlegri viðleitni af minni hálfu. Tími til að rækta andlega lífið. Ekki að ég hafi ekki sinnt andanum og sálinni sosum undanfarin árin og við hjónakornin bæði; þó nokkrir metrar í bókahillunum af alls konar fínerístitlum um sjálfsrækt og aðhlynningu hjartans. En nú er komið að því að iðka fræðin sem innbyrt hafa verið og næra sig af því sem gott er; fylla bikarinn helst svo að yfir barmana flæði. Oft var þörf en nú er nauðsyn :o)

Hef tekið syrpur á sálarræktinni í gegnum tíðina; man einn sérlega góðan vetur þegar ég fór til vinnu vestan úr bæ með Sjöunni upp í Hálsa og las á leiðinni í bók sem heitir The Practice of Kindness; tók eftir hana til við aðrar í sama dúr, stútfullar með kærleiksboðskap fyrir hvunndaginn. Ferðin tók hálftíma hvora leið þannig að þarna gafst mér klukkustund á dag til þess að sökkva mér ofan í hollustuefni fyrir andann í algjöru næði - man bara eftir því að hafa farið út of seint í tvígang ;o)

Einn þáttur í andlegri viðleitni þennan vetur hefur verið námskeiðssókn um bók bókanna, fjögur skipti í kirkjunni hans Hallgríms hjá séra Maríu. Síðasta kvöldið er í næstu viku og verður um nýju útgáfuna sem ég er vitanlega búin að tryggja mér eintak af, í óskaplega fallegu, rauðu leðurbandi.

Óvæntur bónus við námskeiðið í Hallgrími er að þar frétti ég af orgelandakt sem þar er í hádeginu á fimmtudögum; undursamleg orgeltónlist í korter eða svo, síðan stutt hugvekja prestsins og endað á meiri orgelspili. Nærandi súpa fyrir sálina, það - og svo er líka hægt að fá súpu fyrir magann í safnaðarheimilinu á eftir.

Annar liður í andlegheitunum yðar einlægrar er mánaðarleg messusókn hjá Kvennakirkjunni og stutt hádegisbænastund í Kvennagarði í miðri viku. Streitan er þema vetrarins í Kvennakirkjunni og hvernig við tökumst á við hana - það er aldeilis frábært að hlusta á síra Auði tala um þennan óboðna og þaulsetna gest og fá reglulega hlýlegar ábendingar um að við erum aldrei ein; Guð vinkona okkar getur hjálpað okkur að finna hugarróna og friðinn. Þurfum bara að biðja Hana um það ;o)

Og nú þegar biblíunámskeiðinu lýkur ætla ég beint á annað námskeið til eflingar andlega lífinu, þ.e. Þú ert það sem þú hugsar hjá Guðjóni Bergmann. Búin með bókina hans og þótt hún sérdeilis fín samantekt á mörgu af því sem ég hef lesið í gegnum tíðina í sjálfsræktinni, vitnað í gamla kunningja eins og M. Scott Peck og Veginn fáfarna (sem kenndi mér fyrir margt löngu að lífið væri svo miklu auðveldara þegar við höfum sættum okkur við að það sé erfitt) og aðra nýrri eins og Harold S. Kushner, sem segir á einum stað að fólk sé tungumál Guðs. Og til þess höfum við trúarbrögðin, siðina okkar, hefðirnar og helgihaldið allt, að geta talað og hlýtt á þetta himneska tungumál.

Kunni líka vel við áherslu Guðjóns á það sé ekki nóg að lesa og lesa - iðkunin er það sem skilar árangri fyrst og fremst. Eins og ég hef trúað ykkur fyrir er hugleiðslan mér heldur erfið en nú er ég farin að iðka slökun með nokkru meiri árangri, hlýði næstum daglega á disk sem mér áskotnaðist á slökunarnámskeiði hjá Maggie´s Centre í Skotlandi og get valið á milli þess að slaka í tvær til tuttugu mínútur eftir óskum.

Mæli eindregið með þessari aðferð til þess að fylla bikarinn reglulega; hún hefur reynst mér vel líka til þess að ,,setja hlutina í rétt samhengi" eins og sagt er í góðum fræðum og skipta út streitu- eða rolukasti fyrir ,,æðruleysið ómetanlega" (sömu, góðu fræði).

Botna pistilinn á sama hátt og síðast með því að óska eftir frekari viðbrögðum við tillögunni um að við notum orðið kempa á sama hátt og enskumælandi nota orðið survivor, yfir þá sem hafa greinst með krabbamein en láta ekki deigan síga en lifa lífinu af öllum mætti, einn dag í einu.

Ævintýri á gönguför

2007-10-15T16:07:00.000+01:00

Það rigndi dálítið við Kleifarvatn á sunnudaginn, en hvorki ferfætlingar né tvífætlingar létu það á sig fá. Svo stytti upp og brúin Bifröst blasti við á milli goðheima og mannheima.

Þegar Guð vinkona mín er búin að með þvottinn er allt svo makalaust blátt og tært að kona grípur (afar ferskan) andann á lofti af aðdáun.
Enginn veit af hverju Krýsuvík heitir Krýsuvík. Krýsa í þjóðsögunni tekur víst nafn sitt af örnefninu en ekki öfugt. Lifandi jörð.
Hraunið er alltaf fallegt, dulúðugt. Sérdeilis í gegnum regnblauta bílrúðu...

P.S. Tek ennþá við umsögnum um orðið kempa sem íslenskun á enska hugtakinu (cancer) survivor.

Góð hugmynd, slæm eða hvorki né?

Kempa í eitt ár

2007-10-09T16:26:00.001+01:00

Þennan dag fyrir ári síðan hringdi síminn í íbúðinni okkar í Edinborg og á línunni var læknir á taugalækningadeild Western General Hospital, en þar hafði Minn heittelskaði verið í tölvusneiðmyndatöku af heila fáum dögum áður, vegna floga sem höfðu hrjáð hann um þó nokkurt skeið.

Við vorum í óða önn að pakka niður í töskurnar fyrir Íslandsferð næsta dag og áttum ekki auðveldlega heimangengt, gat læknirinn sagt frá því í símann sem hefði komið í ljós í myndatökunni? Nei, eiginlega ekki, best væri að við kæmum bara núna strax upp á sjúkrahús. Við vorum hljóð á leiðinni í leigubílnum.

Dr. Grant, sá sem hafði pantað myndatökuna og skrifað upp á flogalyfin var fjarri þennan dag, og í hans stað ræddi við okkur asísk-ættaður læknir, dr. Al-Sahai. Við sáum hann reyndar aldrei eftir þetta eina viðtal.

Hann talaði fyrst um að á myndinni hefði sést það sem hann kallaði swelling; bólga. Hún liti samt út fyrir að vera benign; góðkynja. Staðsett fyrir ofan vinstra eyrað. Í næstu setningu notaði hann orðið tumour; æxli. Fleira yrði ekki ráðið af þessarri myndatöku; segulómun væri næst á dagskrá, strax og við værum komin til baka frá Íslandi.

Við fórum heim og grunaði að lífið yrði aldrei aftur samt; það reyndist rétt vera.

Segulómunin rúmum mánuði síðar sýndi að æxlið sat djúpt við heilastofninn, stórt um sig, og nauðsynlegt að grípa til skurðaðgerðar sem fyrst. Það var ekki fyrr en eftir þá aðgerð í janúar sem í ljós kom að hluti æxlisins hafði tekið illkynja breytingum og geislameðferð var nauðsynleg. Og orðið krabbamein kom upp í hugann í fyrsta sinn.

Við höfum forðast að nota þetta orð í netskrifunum. Af einhverjum ástæðum tíðkast oftar að tala um heilaæxli en heilakrabbamein, bæði á íslensku og öðrum málum. Kannski vegna þess að krabbameinsæxli í heila sáir sér nánast aldrei út fyrir heilann. Teygir ekki anga sína um allan kroppinn. Og er að sumu öðru leyti öðruvísi en önnur æxlismein; hver og einn er einstakur, ekkert heilaæxli er nákvæmlega eins og annað, einkennin eru ólík eftir staðsetningu og engin leið að alhæfa eitt né neitt um gang mála eða meðferða.

Kannski er það líka vegna þess að við erum mörg hver hrædd við orðið, því að fyrir fáeinum áratugum voru lífshorfur þeirra sem fengu krabbamein ekki miklar. En það hefur breyst verulega; til allrar hamingju eiga fjöldamargir nú langa ævidaga fyrir höndum þrátt fyrir slíka greiningu.

Viðhorf fólks eru samt lengi að breytast; orðin móta hugsun okkar líkt og hugsunin orðin.

Ein af mörgum, góðum frænkum Míns heittelskaða starfar í þessum geira heilbrigðiskerfisins og við áttum í fyrravetur bréfaskipti þar sem hún hvatti mig til þess að velta því fyrir mér hvort ég gæti ekki fundið gott orð á íslensku um þá sem hafa greinst með krabbamein - af því að ég væri svo mikill ,,orðhákur" (orðhákur ég!) - og sagði:

,,...af því að þú ert svo mikill orðhákur þá varpa ég fram hér einu þýðingarverkefni sem bráðvantar íslensku fyrir og það er "cancer survivor". Sjúklingasamtökin í hinum enskumælandi heimi hafa beitt sér fyrir að nota þetta orð frekar en krabbameinssjúklingur sem lið í því að breyta ásýnd þessa sjúkdóms sem fyrir löngu er orðið tímabært. Á íslensku hefur verið talað um krabbameinsgreinda sem mér persónulega finnst ekkert skárra.“

Ég spögléraði nokkuð í þessu, stakk fyrst upp á krabbameinslifendur en það var eiginlega ótækt í eintölunni og alls ekki sami sigurvegarastíll yfir því og sörvævernum á engelskunni og saltaði svo málið. Þar til í morgun, þegar Minn vaknaði, bauð góðan daginn og sagði: ,,Ég er eins árs í dag." Þá fannst mér tími til að grufla betur í þessu, hafandi í huga undangengna umræðu um ástkæra, ylhýra málið.

Ég settist með orðabækurnar, íslenskar bæði og enskar, fletti upp í orðabók Háskólans á vefnum, leitaði helst eftir samheitum við hetju, kappa og sigurvegara og tillaga mín er á endanum þessi: Kempa.

Þetta orð er gamalt í málinu og hefur verið notað í tvenns konar merkingu. Annars vegar þeirri sem allir þekkja, þ.e. garpur eða kappi sem stendur sig vel í hvers kyns átökum og hins vegar í sjómannamáli um listann ofan á borðstokki báts. Það síðara hafði ég nú ekki hugmynd um áður en ég lagðist í orðabækurnar en get vel verið sammála því að kempan sitji efst og taki við ágjöfinni.

Orðið kempa hefur verið notað í allslags samtengingum; hér eru nokkrar í boði Orðabókar Háskólans:

kempuháttur kempuher kempuhjarta kempuhugur kempukarl kempukraftur kempulega kempulegur kempulund kempumenni kempuraust kempurúm kempuskref kempusvipur kempuval kempuvísa kempuþytur

Og svo eru líka til ýmsar tegundir af kempum, segir orðabókin: Sjó-, stjórnmála-, stríðs-, forn-, heiðurs- og höfuðkempur, svo að það er ekkert í vegi þess að til séu einnig krabbameinskempur. Eða einfaldlega kempur. Þurfum ekkert að skeyta sjúkdómsheitinu þarna fyrir framan fremur en tilefni er til.

Við gruflið rakst ég á ýmis dæmi um kempuorðanotkun sem ég má til með að skeyta hér inn að gamni, svo sem þessum ljóðlínum eftir Einar H. Kvaran úr kvæði hans Minni Vestur-Íslendinga:

Og er vér leiðum oss í hug

vor ævi hulin rök

þá óskum, því sem eykur dug

og ást og viti og kempuhug,

því gefi megin menning spök

og mannlífs glímutök.

Svo er hér eitt vísuorð eftir Matthías Jochumsson, sem ég veit því miður ekki framhald á:

Úr augum gnístrar kempu-kraftur.

Og staka eftir Guðmund Friðjónsson:

Okkur vantar Íslendinga

eftir fornum sið:

þá, sem hafa kempukrafta,

kjark og stefnumið.

Í Móðarsrímum eru svo þessar línur, mig vantar fyrripartinn:

Lifði so með lukku traustri

ljúft sem hæfði kempu hraustri.

Gaman væri að vita hvað lesendum þykir um þessa tillögu að nýyrði af gamalli rót, svo ég bregði nú fyrir mig fræðimannamáli úr íslenskuþáttum fjölmiðlanna, þ.e. kempa í merkingunni sá eða sú sem hefur greinst með krabbamein.

Því má svo við bæta að í tilefni þess að Minn hefur nú verið slík kempa í eitt ár í dag - og líka af því að við ákváðum að morgni 12. janúar sl. í þann mund sem hann rúllaði inn á skurðstofuna að fara í útlandafrí þegar hann hefði jafnað sig - þá keyptum við okkur áðan fimm daga ferð til Barselónaborgar um miðjan nóvember.

Ó, ég hlakka svo til!

P.S. Sagði frá því um daginn eftir síðustu MRI myndatökuna að væntanlegt væri álit röntgenlæknis á umfangi þess hluta æxlisins sem eftir var eftir skurðaðgerðina og samkvæmt því er staðan svipuð og í júnílok, 3 mán. eftir geislameðferðina, en æxlið ,,hefur allavegana ekkert stækkað, jafnvel aðeins minnkað, en erfitt að setja mál á það."